Cumhuriyet'in yarattığı aydın öğretmen: Fatma Refet Angın

"Eğer Cumhuriyet'i nasıl kurduğumuzu anlatmazsam işe yaramam!"

Cumhuriyet'in yarattığı aydın öğretmen: Fatma Refet Angın
Selin Sınmaz
Selin Sınmaz

18 Mart 1915 Çanakkale doğumlu olan Fatma Refet Angın, Türkiye Cumhuriyeti tarihinin ilk kadın öğretmenlerindendi.

Babası bir Kuvay-i Milliye üyesidir. Mustafa Kemal’in arkasından Anadolu’ya gidip orta cephede üç yıl savaşmıştır. İlkokul denemesini mahalle mektebinde yaşayan Angın, bu sistemdeki eğitime ancak iki gün dayanabilmiştir. Okuma yazmayı annesinden öğrenen Angın, Cumhuriyetin ilanı ve Tevhid-i Tedrisat Kanunu’ndan sonra Gelibolu’da açılan iki okuldan biri olan Cumhuriyet Okulu sınavını kazanarak okula üçüncü sınıftan başlamış, henüz küçük bir çocukken öğretmen olmaya da karar vermiştir.

Mustafa Kemal Atatürk ile yolları birçok kez kesişen Angın, birinci karşılaşması olan ilkokul yıllarında Atatürk’ün “Büyüyünce ne olacaksın çocuk?” sözüne, “Öğretmen” diye cevap verir. İkinci karşılaşmalarında ise Öğretmen Okulu öğrencisidir ve Atatürk’e “Bakın sözümü tuttum Paşam. Öğretmen olacağım işte” dediğinde, Atatürk onun Gelibolu’daki küçük kız olduğunu derhal hatırlar ve bunu belirterek, ne öğretmeni olmak istediğini sorar. ‘Matematik’ cevabını alınca “Hayır tarih öğretmeni olacaksın. Çünkü nesillere tarihlerini öğretmek en önemli vazifedir” der. Atatürk’ün bu sözü üzerine Angın, tarih öğretmeni olmaya karar verir.

Cumhuriyet’in kuruluşunun en yakın şahitlerinden olan Angın, Cumhuriyet’i yaşatmanın ancak iyi insanlar yetiştirmekten geçtiğini biliyordu. Görevini yerine getirirken o günlere nasıl geldiğini hiç unutmadığını kendisi de ifade ediyordu ve bunun bilinciyle 95 yaşına kadar çalışmaya devam etti.

“EĞER CUMHURİYET’İ NASIL KURDUĞUMUZU ANLATMAZSAM İŞE YARAMAM”

Angın, 20–25 Eylül 1937 tarihleri arasında yapılan İkinci Türk Tarih Kongresinde delege olarak bulunuyordu. Kongreye katılan Atatürk, Angın’ı görür görmez hatırlar. Refet Angın, verdiği sözü tuttuğunu ve tarih öğretmeni olduğunu söylediğinde ise Atatürk’ün cevabı şu şekilde olur:

-Bak, öğretmen olmak kâfi değil; görev şimdi başlıyor. Şunu iyi bil ki çok iyi öğretmen olacaksın. Çok okuyacaksın. Sen, zaten okuyorsun; ama daha çok okuyacaksın. Talebelerini çok iyi yetiştireceksin. Onlara, Kurtuluş Savaşı’nı çok iyi öğreteceksin. Ve bu arada Çanakkale Savaşları’nı sakın unutma. Bizi, bu günlere getiren Çanakkale Savaşları’dır. Ezkaza biz onu kaybetse idik, bugün hür dünya camiası yoktu. Devrimleri ve ilkeleri yaşatacaksın. Gerektiğinde mücadele edeceksin. Sakın ha, unutma.

Refet Angın Atatürk’ün o sözlerini hiç unutmadı ve emekli olduktan sonra bile görevini 24 yıl boyunca özel anlaşmayla sürdürdü. Ve bilgilerini nesilden nesile aktardı. Kız meslek liselerinin kurulmasına öncülük eden Angın dönemin toplum şartlarında kadının varoluşuna ön ayak olmuştur.

“SAĞLIK DURUMUM İYİ OLDUĞUNDA KALKIP DÜMDÜZ İŞİME GİDECEĞİM” DİYOR FATMA REFET ÖĞRETMEN ÖLÜMÜNDEN BİR KAÇ AY ÖNCE

İlk Öğretmenler Gününde ise yılın öğretmeni seçilir. Tarih öğretmenliğinden 1982'de emekli olan Refet Angın, Yıldız Teknik Üniversitesi senatosunun 29 Haziran 2006 tarihinde aldığı kararla onursal doktora unvanını, yapılan bir törenle almıştır. Milli Eğitim Bakanlığı'nda Bakanlık Danışmanı olarak görev almıştır.

Cumhuriyetin ilk kadın öğretmenlerinden Fatma Refet Angın tedavi gördüğü hastanede 30 Ocak 2010’ da 95 yaşındayken hayata gözlerini yumdu. Ve ardında yetiştirdiği bir çok aydın insan bıraktı. En güzel örneklerinden biri Uğur Mumcu…

Selin Yılmaz

Ege Üniversitesi Eğitim Fakültesi

tgb.gen.tr

Tarih:
Diğer Haberler