Anlaşmaya göre 17 Mart’ta bu beş ülkenin liderlerinin katılacağı bir zirve düzenlenmesi planlanıyor. Söz konusu zirvede ülkeler arasında temel gıdaların ticaretini kolaylaştırma ve bazı ürünlerde değiş tokuş için bir tür takas mekanizması başlatılması planlanacak.

TAKAS MEKANİZMASI KURULUYOR
Zirve önerisinin Meksika Devlet Başkanı Lopez Obrador’dan geldiğini söyleyen Fernandez, süreci şöyle anlattı: “López Obrador beni aradı ve birlikte bölgenin gayri safi yurtiçi hasılasının çoğunu oluşturan Brezilya, Kolombiya ve Küba ile hepimizin ortak sorunu olan enflasyonu çözmek için bir anlaşma başlatmamı önerdi.” Anlaşmanın içeriği ilgili de bilgiler veren Fernandez, anlaşmayı “bir tür ürün takası” olarak tanımladı ve “Arjantin, giyim gibi bir kalemde haksız artışlar yaşarsa, Brezilya gibi ortaklardan birine giderek, giyim ürünlerini daha düşük bir ücretle elde edebilecek” ifadelerini kullandı.

‘DOLARA MECBUR DEĞİLİZ’
Arjantin Devlet Başkanı Alberto Fernandez planlanan zirve ile ilgili yaptığı açıklamada anlaşmanın geniş bir gıda, enerji ve üretim ağı oluşturacağını belirtti. Fernandez ayrıca bölge ülkeleri arasındaki ticari ilişkilerde döviz kuru olarak dolara başvurmalarının mecbur olmadığını vurguladı.

Latin Amerika’nın en büyük ülkelerinden Arjantin 2022 yılını yüzde 94,8, Küba yüzde 39, Kolombiya son 20 yılın zirvesi yüzde 13,1, Meksika da yüzde 7,82 enflasyon oranı ile kapattı. Bölgede hükümete gelen solcu-bağımsızlıkçı yönetimler, yıllardır dayatılan neoliberal politikaların ve dolar bağımlılığının enflasyonun esas nedeni olduğunu savunuyor.

OBRADOR’DAN ABD’YE TEPKİ: YABANCI MÜDAHALESİNE İZİN VERMEYİZ
Devlet Başkanı Andres Manuel Lopez Obrador, ABD’de Cumhuriyetçilerin Meksikalı kartellere savaş ilan etme önerisini “saldırgan” olarak değerlendirdi.

Lopez Obrador, “Cumhuriyetçilerin bu girişimi sorumsuz olmasının yanı sıra, Meksika halkına karşı bir saldırıdır ve egemenliğimize saygısızlıktır. Pozisyonumuz bellidir, hiçbir yabancı hükümetin müdahalesine izin vermeyeceğiz, yabancı bir hükümetin silahlı kuvvetlerinin topraklarımızda böyle bir şeyi yapmasına izin vermeyiz.” ifadesini kullandı.

ABD’de Cumhuriyetçiler tarafından Meksika kartellerinin terörist gruplar olarak görülmesini ve onlarla savaşmak için ordunun kullanılmasına onay veren iki yasa tasarısı sunulmuştu.

Anlaşmaya göre 17 Mart’ta bu beş ülkenin liderlerinin katılacağı bir zirve düzenlenmesi planlanıyor. Söz konusu zirvede ülkeler arasında temel gıdaların ticaretini kolaylaştırma ve bazı ürünlerde değiş tokuş için bir tür takas mekanizması başlatılması planlanacak.

TAKAS MEKANİZMASI KURULUYOR
Zirve önerisinin Meksika Devlet Başkanı Lopez Obrador’dan geldiğini söyleyen Fernandez, süreci şöyle anlattı: “López Obrador beni aradı ve birlikte bölgenin gayri safi yurtiçi hasılasının çoğunu oluşturan Brezilya, Kolombiya ve Küba ile hepimizin ortak sorunu olan enflasyonu çözmek için bir anlaşma başlatmamı önerdi.” Anlaşmanın içeriği ilgili de bilgiler veren Fernandez, anlaşmayı “bir tür ürün takası” olarak tanımladı ve “Arjantin, giyim gibi bir kalemde haksız artışlar yaşarsa, Brezilya gibi ortaklardan birine giderek, giyim ürünlerini daha düşük bir ücretle elde edebilecek” ifadelerini kullandı.

‘DOLARA MECBUR DEĞİLİZ’
Arjantin Devlet Başkanı Alberto Fernandez planlanan zirve ile ilgili yaptığı açıklamada anlaşmanın geniş bir gıda, enerji ve üretim ağı oluşturacağını belirtti. Fernandez ayrıca bölge ülkeleri arasındaki ticari ilişkilerde döviz kuru olarak dolara başvurmalarının mecbur olmadığını vurguladı.

Latin Amerika’nın en büyük ülkelerinden Arjantin 2022 yılını yüzde 94,8, Küba yüzde 39, Kolombiya son 20 yılın zirvesi yüzde 13,1, Meksika da yüzde 7,82 enflasyon oranı ile kapattı. Bölgede hükümete gelen solcu-bağımsızlıkçı yönetimler, yıllardır dayatılan neoliberal politikaların ve dolar bağımlılığının enflasyonun esas nedeni olduğunu savunuyor.

OBRADOR’DAN ABD’YE TEPKİ: YABANCI MÜDAHALESİNE İZİN VERMEYİZ
Devlet Başkanı Andres Manuel Lopez Obrador, ABD’de Cumhuriyetçilerin Meksikalı kartellere savaş ilan etme önerisini “saldırgan” olarak değerlendirdi.

Lopez Obrador, “Cumhuriyetçilerin bu girişimi sorumsuz olmasının yanı sıra, Meksika halkına karşı bir saldırıdır ve egemenliğimize saygısızlıktır. Pozisyonumuz bellidir, hiçbir yabancı hükümetin müdahalesine izin vermeyeceğiz, yabancı bir hükümetin silahlı kuvvetlerinin topraklarımızda böyle bir şeyi yapmasına izin vermeyiz.” ifadesini kullandı.

ABD’de Cumhuriyetçiler tarafından Meksika kartellerinin terörist gruplar olarak görülmesini ve onlarla savaşmak için ordunun kullanılmasına onay veren iki yasa tasarısı sunulmuştu.

Amerikan Kongresi tarafından 1823 yılında kabul edilen Monroe Doktrini’nden beri ABD, Latin Amerika’yı “arka bahçesi” olarak görmektedir.
Onlarca yıldır ABD’nin baskı ve sömürgesi altında yoksulluğun esiri olan kıtada ne zaman ABD karşıtı, bağımsızlıkçı hareketler ortaya çıksa ABD’nin müdahaleleriyle çoğu zaman bu girişimler bastırılmıştır. Küba, Venezuela gibi bölgedeki ABD hegemonyasına karşı başarı kazanıp ayakta kalabilmiş bağımsız, devrimci ülkeler de uzun yıllardır ABD ambargoları sebebiyle yoksullukla mücadele ediyor ve ABD, bu ülkelerde darbe girişimleri tezgahlayarak tekrar kendi etkisi altına almak için yoğun çaba harcıyor.
Ancak Doğu Akdeniz’de, Suriye’de, Libya’da, Irak’ta, Filistin’de, Karadeniz’de, Pasifik’te ve Arktik’te başarısız olan, başta bölgemiz olmak üzere dünyanın her yerinde üst üste yenilgiler yaşayan ABD, artık “arka bahçesi”nden de kovulmaya çok yakın.
Tıpkı bizim gibi 200 yıldır emperyalizmle kıran kırana mücadele eden Latin Amerika ulusları ABD’nin tahakkümünü kırmak için ayaklanıyor.
Kıtanın her köşesinde ABD emperyalizmine karşı büyük mücadeleler veriliyor. Latin Amerika’da yeni bir devrimci dalga doğuyor!

KOLOMBİYA’DA AMERİKANCI YÖNETİM SARSILIYOR
Bugünlerde Güney Amerika’da en büyük kitlesel halk hareketi Kolombiya’da yaşanıyor. ABD yanlısı devlet başkanı Ivan Duque yönetimindeki Kolombiya’da 1964 yılından bu yana iç kargaşalar, terör eylemleri ve çatışmalar yaşanıyor. Uzun süren istikrarsızlıkla birlikte ABD yanlısı hükümetlerin kötü yönetimleri yüzünden Kolombiya ekonomisi de kötü durumda, halk yoksulluğun pençesinde. Bununla birlikte sosyal adaletsizlik ve eşitsizlik de hat safhada. Bu kötü durumun üzerine bir de Kovid salgını başlayınca ülke ekonomisi çok daha kötü bir duruma geldi.
Amerikancı Duque yönetimi ise Biden’in ABD başkanı olmasıyla birlikte ABD ile ilişkilerini daha da geliştirdi ve ABD’yi arkasına alarak ekonomik sorunları çözmek için vergileri artırma kararı aldı. Duque tarafından meclise sunulan vergi reformu yasa tasarısıyla temel gıda ihtiyaçları başta olmak üzere birçok ürüne yüksek vergiler getiriliyor, ayrıca bu yasa tasarısıyla birlikte hükümet halktan 6,8 milyar dolar vergi toplamayı ön görüyor. Aylık 250 dolar olan asgari ücret ise 200 doların altına düşecek(1).
Yasa tasarısının meclise sunulduğu 28 Nisan tarihinden itibaren çeşitli öğrenci grupları ve sendikaların önderliğinde ulusal grev çağrısı yapıldı ve büyük çaplı protestolar başladı. Ülkenin her yerini saran halk hareketine karşı Duque 1 Mayıs’ta orduya müdahale emri verdi. Ancak ordunun sert müdahaleleri bile protestoları durdurmaya yetmedi, 2 Mayıs’ta hükümet yasa tasarısını geçici olarak geri çekti. Ancak milyonlarca kişinin katıldığı protestolar yine de durmadı. Halk, yasa tasarısının geri çekilmesiyle birlikte Duque hükümetinin istifasını, ABD yanlısı politikalardan vazgeçilmesini, gelir seviyesinin artırılması için köklü çözümler uygulanmasını ve sosyal adaletsizliğin giderilmesini talep ediyor.
Bu eylem dalgasının sonunda 4 Mayıs’ta Maliye Bakanı Carrasquilla istifa etti.(2) Grev komitesi ile Hükümet arasında yapılan görüşmelerde anlaşma sağlanamadı ve 13 Mayıs’ta protestolar tekrar alevlendi. Aynı gün Kolombiya Dışişleri Bakanı Claudia Blum istifa etti. Yaklaşık 1 aydır süren protestolarda toplam 51 kişi hayatını kaybetti.(3) Son olarak grev komitesi talepleri gerçekleşmediği sürece meydanlardan ayrılmayacaklarını açıkladı ve 25-26 Mayıs tarihleri için büyük gösteriler çağrısı yaptı.(4)

BREZİLYA’DA LULA EFSANESİ DÖNÜYOR
Brezilya’da ise aşırı sağcı ve koyu bir Amerikancı olan Jair Bolsonaro, Brezilya’nın işçi kökenli eski Cumhurbaşkanı Lula’ya karşı yaptığı Ergenekon benzeri Atlantik destekli kumpas sayesinde 2018’den beri iktidarda. Son zamanlarda Bolsonaro halkı kutuplaştıran söylemleri, neoliberal ekonomi politikaları ve aşırı ABD yanlısı politikaları sebebiyle oldukça yoğun tepkilerin hedefi halinde.
Özellikle Kovid-19 salgınıyla mücadelede Bolsonaro yönetimi oldukça başarısız oldu. Brezilya şu anda vaka sayılarının dünyada en yüksek olduğu ülkelerden birisi. Toplam ölü sayısı 400 bini aşmış durumda. Neoliberal ekonomi politikaları sebebiyle refah seviyesi oldukça düşen Brezilya’da Bolsonaro’nun 2022 yılında yapılacak seçimleri kazanması mümkün görünmüyor.
Seçimlerde en büyük rakibi olarak görülen aday ise Brezilya halkının gözünde bir efsane olan Lula Da Silva, resmi olarak da adaylığını açıkladı.(5) Bugün yapılan anketlerde bile hala açık ara farkla Brezilya tarihinin en sevilen kişisi olan Lula Da Silva, Brezilya İşçi Partisi’nin lideri olarak 2003’den 2010 yılına kadar Brezilya’da devlet başkanlığı yapmış anti-emperyalist, devrimci bir liderdir.(6)
Lula, 2017 yılında 2018 seçimlerine katılmasının engellenmesi için aynı Ergenekon savcısı Zekeriya Öz gibi ABD derin yapısına bağlı bir savcı eliyle çeşitli asılsız iftiralarla hapse atılmış, siyasi haklarından mahrum edilmiş ve seçimi de mevcut devlet başkanı ABD yanlısı Bolsonaro kazanmıştı. Ancak kendisine yöneltilen suçlamaların ispatlanamaması ve Brezilya halkının büyük tepkisi sebebiyle 2019 yılında Lula Da Silva tahliye edildi. 9 Mart 2021 tarihinde ise siyasi haklarını tekrar kazandı. Brezilya halkının efsanesi, devrimci lider Lula Da Silva, Bolsonaro ve ABD’ye rağmen 2022 seçimlerinin en büyük favorisi olarak görülüyor.

BOLİVYA’DA AMERİKA’YA DARBE
Brezilya halkının gözünde Lula Da Silva nasıl bir efsaneyse Bolivya halkı için de Evo Morales öyle bir liderdir. ABD’nin baskı ve ambargolarına karşı yıllarca mücadele eden devrimci lider Evo Morales, 2006 yılından 2019’a kadar 13 yıl Bolivya’yı yönetmiştir. 20 Ekim 2019’da yapılan seçimlerden yine birinci aday olarak çıkmış ancak ABD bu seçimlere müdahale etmiş ve ABD yanlısı cunta tarafından 10 Kasım 2019 tarihinde darbe yapılmıştır. Darbe ile birlikte ABD kuklası Jeanine Anez devlet başkanlığına getirilmişti.(7)
Ancak Amerikancı darbeye boyun eğmeyen Bolivya halkı sokaklara döküldü ve darbecilere karşı iki yıl boyunca sürecek amansız bir mücadele başladı. ABD’nin piyonu Anez, halk hareketiyle baş edemeyince Bolivya ordusu Morales yanlısı halka müdahale etti ve onlarca Bolivyalı hayatını kaybetti. Ama Bolivya hiçbir zaman pes etmedi ve 19 Ekim 2020 tarihinde yapılan seçimde Morales’in partisi MAS’ın adayı olan Morales’in varisi Luis Arce %55 oy alarak tarihi bir zafer kazandı.(8) Ardından ABD’nin kuklası Anez başta olmak üzere darbeciler yargılanarak hapse atıldı ve ABD, Bolivya’da büyük bir yenilgi yaşadı.(9)

EKVADOR VE ŞİLİ’DE NEOLİBERALİZMİN İFLASI
2019’un Ekim ve Kasım aylarında Ekvador ve Şili de devasa halk hareketleriyle çalkalanıyordu. Ekvador’da Amerikan yanlısı politikalar izleyen Başkan Lenin Moreno’nun neoliberal ekonomi politikalarına ve IMF ile imzaladığı ülkeyi borç batağına sürükleyen anlaşmalara karşı ayaklanmalar başlamış ve aylarca devam etmişti.
Protestolar o kadar şiddetliydi ki hükümet, meclisi bile başka bir şehre taşımak zorunda kalmıştı. Ordunun müdahalesi de başarısız olunca Moreno, IMF ile imzalanan antlaşmalardan çekilmek zorunda kalmıştı. Bu yıl seçimlerde ise yine ABD yanlısı bir aday olan Guilerme Lasso kazandı ancak ABD merkezli psikolojik savaşa, iftiralara ve kara propagandaya rağmen devrimci aday Andres Arauz %47 oy almayı başardı. Moreno’nun neoliberal politikalarını devam ettiren Lasso’ya ise tepkiler giderek büyüyor.
Aynı tarihlerde Şili’de de büyük ayaklanmalar yaşanıyordu. 1973’te Şili’de Amerikancı Pinochet darbesiyle birlikte Şili halkının kahramanı, sosyalist lider Allende devrilmiş ve o tarihlerden bugüne kadar darbeyle kurulan baskıcı oligarşik yapının da etkisiyle Şili’de bir daha devrimci bir hükümet kurulamamıştı. 2019 sonbaharında başlayan hükümet karşıtı protestolar kısa sürede bütün ülkeyi sarmış, yine halka karşı askeri müdahale başarısız olmuş ve darbeci Pinochet’in de yakın koruması olan içişleri bakanı Pinera istifaya zorlanmıştı.(10)
Yaşanan şiddetli çatışmalarda 34 Şilili hayatını kaybetmiş, binlercesi yaralanmıştı. Ancak Şili ulusunun kararlı mücadelesi neticesinde hükümet geri adım atmış ve yeni anayasa referandumu yapılmıştı. Böylece 1973’te Allende’nin devrilmesinden sonra Şili halkı darbecilere karşı somut bir zafer kazandı. 16 Mayıs 2021’de ise Şili’de Anayasayı yeniden yazacak olan Kurucu Meclis’in üyelerinin belirlenmesi için seçimler yapıldı. Amerikan yanlısı ve aynı zamanda bir milyarder olan mevcut Devlet Başkanı Pinera’nın desteklediği merkez sağ koalisyonu 155 üyesi olan Kurucu Meclis’te sadece 39 sandalye kazanabildi. Meclis’te çoğunluğu ise neoliberal politikaların terk edilmesini ve kamucu ekonomi politikalarına dönülmesini vaat eden solcu adaylar oluşturdu. Amerikancı yönetim Şili’de büyük bir yenilgi yaşadı. Aynı gün yapılan belediye seçimlerinde de Başkent Santiago’yu Şili Komunist Partisi’nin adayı kazandı. Bu sonuçlarla birlikte Şili’de 21 Kasım’da yapılacak genel seçimlerde Pinera’nın tekrar seçilmesi imkansız görünüyor. Neoliberalizm, Latin Amerika’da ilk uygulandığı ülke olan Şili’de de iflas etti.(11)

İNSANLIĞIN İLERİ CEPHESİ
Bugünlerde Kolombiya’da ABD yanlısı hükümeti sarsan devasa halk hareketleri yaşanırken ABD kendi piyonunu kurtarmak için tek bir girişimde bile bulunamadı.
Soğuk Savaş sonrası kendini dünyanın jandarması ilan eden ABD, artık “arka bahçe” olarak gördüğü Latin Amerika’dan bile kovuluyor.
Latin Amerika milletleri 200 yıllık mücadelenin ardından emperyalizmin zincirlerini tamamen kırmaya doğru kararlı adımlarla ilerliyorlar.
Avrasya’da ABD tahakkümü Türkiye, İran, Suriye, Rusya, Çin gibi ülkelerin liderliğinde bitirilirken Latin Amerika ulusları da emperyalizmin kökünü kazımak için canla başla mücadele ediyorlar.
Bolivarların, Chavezlerin, Allendelerin, Castroların ruhu Latin Amerika’da yeniden diriliyor!

Anıl Işık
TGB Uluslararası İlişkiler Bürosu Latin Amerika Masası Başkanı

DİPNOTLAR:
(1) https://www.aydinlik.com.tr/haber/kolombiya-s-o-s-veriyor-243969

(2) https://tr.sputniknews.com/guney_amerika/202105041044418371-kolombiyada-maliye-bakani-gorevinden-istifa-etti/ 

(3) https://www.aa.com.tr/tr/dunya/kolombiyada-hukumet-karsiti-protestolar-yeniden-basladi/2239723 

(4) https://www.aa.com.tr/tr/dunya/kolombiyada-hukumet-karsiti-protestolar-devam-ediyor/2250702 

(5) https://www.aydinlik.com.tr/haber/brezilya-nin-onceki-sosyalist-lideri-lula-meydan-okudu-yeni-bir-ulke-insa-edecegiz-244899 

(6) https://www.aa.com.tr/tr/analiz/brezilyada-darbe-sonlaniyor-mu/2176158

(7) https://aydinlik.com.tr/bolivya-da-2019-darbesi-ve-abd-nin-devam-eden-ikiyuzlulugu-239119 

(8) https://aydinlik.com.tr/haber/secimleri-buyuk-farkla-kazandilar-bolivya-da-abd-nin-darbe-girisimi-bosa-dustu-221115 

(9) https://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-54606624 

(10) https://www.indyturk.com/node/358481/t%C3%BCrki%CC%87yeden-sesler/ekvador-%C5%9Fili-ve-kolombiya-i%CC%87syan%C4%B1n-sonunda-devrim-yoksa-ne-var 

(11) https://www.aydinlik.com.tr/pinochet-oligarsi-neoliberalizm-sili-de-halk-neden-ayaklandi-dunya-ekim-2019 

Amerikan Kongresi tarafından 1823 yılında kabul edilen Monroe Doktrini’nden beri ABD, Latin Amerika’yı “arka bahçesi” olarak görmektedir.
Onlarca yıldır ABD’nin baskı ve sömürgesi altında yoksulluğun esiri olan kıtada ne zaman ABD karşıtı, bağımsızlıkçı hareketler ortaya çıksa ABD’nin müdahaleleriyle çoğu zaman bu girişimler bastırılmıştır. Küba, Venezuela gibi bölgedeki ABD hegemonyasına karşı başarı kazanıp ayakta kalabilmiş bağımsız, devrimci ülkeler de uzun yıllardır ABD ambargoları sebebiyle yoksullukla mücadele ediyor ve ABD, bu ülkelerde darbe girişimleri tezgahlayarak tekrar kendi etkisi altına almak için yoğun çaba harcıyor.
Ancak Doğu Akdeniz’de, Suriye’de, Libya’da, Irak’ta, Filistin’de, Karadeniz’de, Pasifik’te ve Arktik’te başarısız olan, başta bölgemiz olmak üzere dünyanın her yerinde üst üste yenilgiler yaşayan ABD, artık “arka bahçesi”nden de kovulmaya çok yakın.
Tıpkı bizim gibi 200 yıldır emperyalizmle kıran kırana mücadele eden Latin Amerika ulusları ABD’nin tahakkümünü kırmak için ayaklanıyor.
Kıtanın her köşesinde ABD emperyalizmine karşı büyük mücadeleler veriliyor. Latin Amerika’da yeni bir devrimci dalga doğuyor!

KOLOMBİYA’DA AMERİKANCI YÖNETİM SARSILIYOR
Bugünlerde Güney Amerika’da en büyük kitlesel halk hareketi Kolombiya’da yaşanıyor. ABD yanlısı devlet başkanı Ivan Duque yönetimindeki Kolombiya’da 1964 yılından bu yana iç kargaşalar, terör eylemleri ve çatışmalar yaşanıyor. Uzun süren istikrarsızlıkla birlikte ABD yanlısı hükümetlerin kötü yönetimleri yüzünden Kolombiya ekonomisi de kötü durumda, halk yoksulluğun pençesinde. Bununla birlikte sosyal adaletsizlik ve eşitsizlik de hat safhada. Bu kötü durumun üzerine bir de Kovid salgını başlayınca ülke ekonomisi çok daha kötü bir duruma geldi.
Amerikancı Duque yönetimi ise Biden’in ABD başkanı olmasıyla birlikte ABD ile ilişkilerini daha da geliştirdi ve ABD’yi arkasına alarak ekonomik sorunları çözmek için vergileri artırma kararı aldı. Duque tarafından meclise sunulan vergi reformu yasa tasarısıyla temel gıda ihtiyaçları başta olmak üzere birçok ürüne yüksek vergiler getiriliyor, ayrıca bu yasa tasarısıyla birlikte hükümet halktan 6,8 milyar dolar vergi toplamayı ön görüyor. Aylık 250 dolar olan asgari ücret ise 200 doların altına düşecek(1).
Yasa tasarısının meclise sunulduğu 28 Nisan tarihinden itibaren çeşitli öğrenci grupları ve sendikaların önderliğinde ulusal grev çağrısı yapıldı ve büyük çaplı protestolar başladı. Ülkenin her yerini saran halk hareketine karşı Duque 1 Mayıs’ta orduya müdahale emri verdi. Ancak ordunun sert müdahaleleri bile protestoları durdurmaya yetmedi, 2 Mayıs’ta hükümet yasa tasarısını geçici olarak geri çekti. Ancak milyonlarca kişinin katıldığı protestolar yine de durmadı. Halk, yasa tasarısının geri çekilmesiyle birlikte Duque hükümetinin istifasını, ABD yanlısı politikalardan vazgeçilmesini, gelir seviyesinin artırılması için köklü çözümler uygulanmasını ve sosyal adaletsizliğin giderilmesini talep ediyor.
Bu eylem dalgasının sonunda 4 Mayıs’ta Maliye Bakanı Carrasquilla istifa etti.(2) Grev komitesi ile Hükümet arasında yapılan görüşmelerde anlaşma sağlanamadı ve 13 Mayıs’ta protestolar tekrar alevlendi. Aynı gün Kolombiya Dışişleri Bakanı Claudia Blum istifa etti. Yaklaşık 1 aydır süren protestolarda toplam 51 kişi hayatını kaybetti.(3) Son olarak grev komitesi talepleri gerçekleşmediği sürece meydanlardan ayrılmayacaklarını açıkladı ve 25-26 Mayıs tarihleri için büyük gösteriler çağrısı yaptı.(4)

BREZİLYA’DA LULA EFSANESİ DÖNÜYOR
Brezilya’da ise aşırı sağcı ve koyu bir Amerikancı olan Jair Bolsonaro, Brezilya’nın işçi kökenli eski Cumhurbaşkanı Lula’ya karşı yaptığı Ergenekon benzeri Atlantik destekli kumpas sayesinde 2018’den beri iktidarda. Son zamanlarda Bolsonaro halkı kutuplaştıran söylemleri, neoliberal ekonomi politikaları ve aşırı ABD yanlısı politikaları sebebiyle oldukça yoğun tepkilerin hedefi halinde.
Özellikle Kovid-19 salgınıyla mücadelede Bolsonaro yönetimi oldukça başarısız oldu. Brezilya şu anda vaka sayılarının dünyada en yüksek olduğu ülkelerden birisi. Toplam ölü sayısı 400 bini aşmış durumda. Neoliberal ekonomi politikaları sebebiyle refah seviyesi oldukça düşen Brezilya’da Bolsonaro’nun 2022 yılında yapılacak seçimleri kazanması mümkün görünmüyor.
Seçimlerde en büyük rakibi olarak görülen aday ise Brezilya halkının gözünde bir efsane olan Lula Da Silva, resmi olarak da adaylığını açıkladı.(5) Bugün yapılan anketlerde bile hala açık ara farkla Brezilya tarihinin en sevilen kişisi olan Lula Da Silva, Brezilya İşçi Partisi’nin lideri olarak 2003’den 2010 yılına kadar Brezilya’da devlet başkanlığı yapmış anti-emperyalist, devrimci bir liderdir.(6)
Lula, 2017 yılında 2018 seçimlerine katılmasının engellenmesi için aynı Ergenekon savcısı Zekeriya Öz gibi ABD derin yapısına bağlı bir savcı eliyle çeşitli asılsız iftiralarla hapse atılmış, siyasi haklarından mahrum edilmiş ve seçimi de mevcut devlet başkanı ABD yanlısı Bolsonaro kazanmıştı. Ancak kendisine yöneltilen suçlamaların ispatlanamaması ve Brezilya halkının büyük tepkisi sebebiyle 2019 yılında Lula Da Silva tahliye edildi. 9 Mart 2021 tarihinde ise siyasi haklarını tekrar kazandı. Brezilya halkının efsanesi, devrimci lider Lula Da Silva, Bolsonaro ve ABD’ye rağmen 2022 seçimlerinin en büyük favorisi olarak görülüyor.

BOLİVYA’DA AMERİKA’YA DARBE
Brezilya halkının gözünde Lula Da Silva nasıl bir efsaneyse Bolivya halkı için de Evo Morales öyle bir liderdir. ABD’nin baskı ve ambargolarına karşı yıllarca mücadele eden devrimci lider Evo Morales, 2006 yılından 2019’a kadar 13 yıl Bolivya’yı yönetmiştir. 20 Ekim 2019’da yapılan seçimlerden yine birinci aday olarak çıkmış ancak ABD bu seçimlere müdahale etmiş ve ABD yanlısı cunta tarafından 10 Kasım 2019 tarihinde darbe yapılmıştır. Darbe ile birlikte ABD kuklası Jeanine Anez devlet başkanlığına getirilmişti.(7)
Ancak Amerikancı darbeye boyun eğmeyen Bolivya halkı sokaklara döküldü ve darbecilere karşı iki yıl boyunca sürecek amansız bir mücadele başladı. ABD’nin piyonu Anez, halk hareketiyle baş edemeyince Bolivya ordusu Morales yanlısı halka müdahale etti ve onlarca Bolivyalı hayatını kaybetti. Ama Bolivya hiçbir zaman pes etmedi ve 19 Ekim 2020 tarihinde yapılan seçimde Morales’in partisi MAS’ın adayı olan Morales’in varisi Luis Arce %55 oy alarak tarihi bir zafer kazandı.(8) Ardından ABD’nin kuklası Anez başta olmak üzere darbeciler yargılanarak hapse atıldı ve ABD, Bolivya’da büyük bir yenilgi yaşadı.(9)

EKVADOR VE ŞİLİ’DE NEOLİBERALİZMİN İFLASI
2019’un Ekim ve Kasım aylarında Ekvador ve Şili de devasa halk hareketleriyle çalkalanıyordu. Ekvador’da Amerikan yanlısı politikalar izleyen Başkan Lenin Moreno’nun neoliberal ekonomi politikalarına ve IMF ile imzaladığı ülkeyi borç batağına sürükleyen anlaşmalara karşı ayaklanmalar başlamış ve aylarca devam etmişti.
Protestolar o kadar şiddetliydi ki hükümet, meclisi bile başka bir şehre taşımak zorunda kalmıştı. Ordunun müdahalesi de başarısız olunca Moreno, IMF ile imzalanan antlaşmalardan çekilmek zorunda kalmıştı. Bu yıl seçimlerde ise yine ABD yanlısı bir aday olan Guilerme Lasso kazandı ancak ABD merkezli psikolojik savaşa, iftiralara ve kara propagandaya rağmen devrimci aday Andres Arauz %47 oy almayı başardı. Moreno’nun neoliberal politikalarını devam ettiren Lasso’ya ise tepkiler giderek büyüyor.
Aynı tarihlerde Şili’de de büyük ayaklanmalar yaşanıyordu. 1973’te Şili’de Amerikancı Pinochet darbesiyle birlikte Şili halkının kahramanı, sosyalist lider Allende devrilmiş ve o tarihlerden bugüne kadar darbeyle kurulan baskıcı oligarşik yapının da etkisiyle Şili’de bir daha devrimci bir hükümet kurulamamıştı. 2019 sonbaharında başlayan hükümet karşıtı protestolar kısa sürede bütün ülkeyi sarmış, yine halka karşı askeri müdahale başarısız olmuş ve darbeci Pinochet’in de yakın koruması olan içişleri bakanı Pinera istifaya zorlanmıştı.(10)
Yaşanan şiddetli çatışmalarda 34 Şilili hayatını kaybetmiş, binlercesi yaralanmıştı. Ancak Şili ulusunun kararlı mücadelesi neticesinde hükümet geri adım atmış ve yeni anayasa referandumu yapılmıştı. Böylece 1973’te Allende’nin devrilmesinden sonra Şili halkı darbecilere karşı somut bir zafer kazandı. 16 Mayıs 2021’de ise Şili’de Anayasayı yeniden yazacak olan Kurucu Meclis’in üyelerinin belirlenmesi için seçimler yapıldı. Amerikan yanlısı ve aynı zamanda bir milyarder olan mevcut Devlet Başkanı Pinera’nın desteklediği merkez sağ koalisyonu 155 üyesi olan Kurucu Meclis’te sadece 39 sandalye kazanabildi. Meclis’te çoğunluğu ise neoliberal politikaların terk edilmesini ve kamucu ekonomi politikalarına dönülmesini vaat eden solcu adaylar oluşturdu. Amerikancı yönetim Şili’de büyük bir yenilgi yaşadı. Aynı gün yapılan belediye seçimlerinde de Başkent Santiago’yu Şili Komunist Partisi’nin adayı kazandı. Bu sonuçlarla birlikte Şili’de 21 Kasım’da yapılacak genel seçimlerde Pinera’nın tekrar seçilmesi imkansız görünüyor. Neoliberalizm, Latin Amerika’da ilk uygulandığı ülke olan Şili’de de iflas etti.(11)

İNSANLIĞIN İLERİ CEPHESİ
Bugünlerde Kolombiya’da ABD yanlısı hükümeti sarsan devasa halk hareketleri yaşanırken ABD kendi piyonunu kurtarmak için tek bir girişimde bile bulunamadı.
Soğuk Savaş sonrası kendini dünyanın jandarması ilan eden ABD, artık “arka bahçe” olarak gördüğü Latin Amerika’dan bile kovuluyor.
Latin Amerika milletleri 200 yıllık mücadelenin ardından emperyalizmin zincirlerini tamamen kırmaya doğru kararlı adımlarla ilerliyorlar.
Avrasya’da ABD tahakkümü Türkiye, İran, Suriye, Rusya, Çin gibi ülkelerin liderliğinde bitirilirken Latin Amerika ulusları da emperyalizmin kökünü kazımak için canla başla mücadele ediyorlar.
Bolivarların, Chavezlerin, Allendelerin, Castroların ruhu Latin Amerika’da yeniden diriliyor!

Anıl Işık
TGB Uluslararası İlişkiler Bürosu Latin Amerika Masası Başkanı

DİPNOTLAR:
(1) https://www.aydinlik.com.tr/haber/kolombiya-s-o-s-veriyor-243969

(2) https://tr.sputniknews.com/guney_amerika/202105041044418371-kolombiyada-maliye-bakani-gorevinden-istifa-etti/ 

(3) https://www.aa.com.tr/tr/dunya/kolombiyada-hukumet-karsiti-protestolar-yeniden-basladi/2239723 

(4) https://www.aa.com.tr/tr/dunya/kolombiyada-hukumet-karsiti-protestolar-devam-ediyor/2250702 

(5) https://www.aydinlik.com.tr/haber/brezilya-nin-onceki-sosyalist-lideri-lula-meydan-okudu-yeni-bir-ulke-insa-edecegiz-244899 

(6) https://www.aa.com.tr/tr/analiz/brezilyada-darbe-sonlaniyor-mu/2176158

(7) https://aydinlik.com.tr/bolivya-da-2019-darbesi-ve-abd-nin-devam-eden-ikiyuzlulugu-239119 

(8) https://aydinlik.com.tr/haber/secimleri-buyuk-farkla-kazandilar-bolivya-da-abd-nin-darbe-girisimi-bosa-dustu-221115 

(9) https://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-54606624 

(10) https://www.indyturk.com/node/358481/t%C3%BCrki%CC%87yeden-sesler/ekvador-%C5%9Fili-ve-kolombiya-i%CC%87syan%C4%B1n-sonunda-devrim-yoksa-ne-var 

(11) https://www.aydinlik.com.tr/pinochet-oligarsi-neoliberalizm-sili-de-halk-neden-ayaklandi-dunya-ekim-2019 

Sözde Ermeni soykırımı yalanı, yıllardır emperyalizm tarafından Türkiye’yi uluslararası alanda yalnızlaştırmak, itibarsızlaştırmak ve ABD ile piyonlarına karşı yürüttüğü kararlı mücadeleden vazgeçirmek için adeta bir silah olarak sık sık kullanılmakta, belirli aralıklarla Türkiye’yi köşeye sıkıştırmak için gündeme getirilmektedir.

1. Dünya Savaşı’nın ayak sesleri bütün dünyada hissedilirken, Osmanlı Devleti’nin de bu savaşın dışında kalması mümkün değildi. Çünkü Osmanlı savaşa girmese de zaten savaşın gerekçelerinden biri de Osmanlı topraklarının paylaşılmasıydı. Savaştan önce İngiltere’nin başını çektiği itilaf devletleri arasında Osmanlı topraklarının paylaşımına dair çeşitli antlaşmalar çoktan imzalanmıştı bile. Yani Osmanlı savaşa kendi rızasıyla girmese bile savaşın bir aşamasında mutlaka itilaf devletlerinin saldırısına uğrayarak savaşa çekilecekti. Bu durumu iyi bilen İttihat ve Terakki yönetimi İtilaf devletlerine karşı savaşan Almanya’nın yanında savaşa girerek en isabetli kararı almış, İtilaf devletlerine karşı güçlü bir müttefik bulmuşlardı. Savaşa girdikten sonra ise İttihat ve Terakki liderliğinde dört yıl boyunca Osmanlı topraklarının her köşesinde emperyalizme karşı kıyasıya bir savaş verilmiştir.

Nihayetinde Osmanlı’nın savaştan çekilmesiyle birlikte İttihat ve Terakki’nin yerine geçen İngiliz yanlısı yönetimler tarafından emperyalizme karşı savaşan İttihat ve Terakki liderleri hain ilan edilmiş, işlemedikleri savaş suçları üzerlerine atılmıştır. Özellikle Talat Paşa tehcir kararının da öncüsü olması sebebiyle baş düşman ilan edilmiştir.

O tarihlerden bugünlere kadar ise tarihimizde vatanseverliğiyle, teşkilatçılığıyla, mücadeleci ruhuyla özel bir yere sahip olan, her Türk gencinin bu özellikleriyle örnek alması gereken milli kahramanlarımızdan Talat Paşa’ya da soykırımcı yaftası yapıştırılmakta ve yoğun bir karalama kampanyası yürütülmektedir. Talat Paşa, Türkiye’nin bağımsızlığına ömrünü adamış son nefesine kadar bu amaç uğruna büyük çabalar sarfetmiştir. Emperyalizmin, Atlantik medyasının karalama kampanyalarıyla lekelenmeyecek kadar büyük bir vatanseverdir. 1. Dünya Savaşı’nın çetin günlerinde ülkemizi içeriden vuran hınçak ve taşnak terör örgütleriyle mücadele etmiş, tehcir kararına liderlik ederek bu terör örgütlerini bertaraf etmiş ve hiçbir şekilde herhangi bir kırım veya zulüm söz konusu olmadan Doğu Anadolu’ya güvence altına almıştır. Hayatı boyunca emperyalizm ile mücadele etmiş olan Talat Paşa bu yönüyle de 2. Kurtuluş Savaşımızı yaşadığımız bu günlerde Türkiye’nin önüne ışık tutmaktadır. Son nefesine kadar emperyalizmle mücadele eden Talat Paşa, 15 Mart 1921’de Berlin’de Ermeni çetelerin suikastine uğrayarak şehit olmuştur.

ABD’nin eski başkanları Obama ve Trump sözde soykırım iddialarını sık sık dile getirmişler, hatta sözde Ermeni soykırımı iddiası için için “Büyük Felaket” anlamına gelen “Meds Yeghern” ifadesini kullanmışlardı. Aynı şekilde çeşitli AB ülkelerinin devlet başkanları da zaman zaman bu konuyu gündeme getiriyor. Uluslararası medya kuruluşlarında da birkaç gündür ABD’li kaynaklara dayandırılan haberlerde yeni ABD Başkanı Biden’in Ermeni soykırımı iddialarını tanıyacağı belirtiliyor. 

Bu yalanın emperyalizm tarafından son yıllarda bu kadar sık gündeme getirilmesinin başlıca sebeplerinden birisi Türkiye’ye karşı yürüttükleri savaşın başarısızlığı ve çaresizliğidir. Türkiye’ye boyun eğdiremedikçe hukuki olarak çürütülmüş ve modası geçmiş bu yalan Türkiye düşmanlarının dillerine daha da fazla pelesenk olmakta ve bu yolla uluslararası kamuoyu nezdinde Türk Milleti soykırımcı barbar bir millet ilan edilmek; Türkiye yalnızlaştırılmak  ve itibarsızlaştırılmak istenmektedir. Silahla baş edemedikleri Türkiye’yi yalanla dize getirme amacı bu yalanın ABD ve Avrupa tarafından bu kadar çok kullanılmasının en belirgin sebeplerinden birisi. Ancak bu yalan hem hiçbir şekilde tarihi gerçeklere dayanmamaktadır hem de Perinçek – İsviçre Davası’ndaki AİHM kararıyla kesin bir şekilde çürütülmüştür. Bu sebeple ABD’nin sürekli Türkiye’ye karşı bu iddiaları gündeme getirmesi hiçbir anlam ifade etmiyor.

Türkiye’miz içinde bulunduğumuz dönemde emperyalizmin zincirlerini kırmakta ve kararlı mücadelesiyle Türkiye düşmanlarına göz açtırmamaktadır.

Mavi Vatan’da kahraman Türk Donanması ABD ve piyonlarına karşı zafer üstüne zafer kazandıkça perişan olan emperyalizm çaresizce soykırım yalanına sarılıyor.

Mehmetçiğimiz sınır ötesinde ABD’nin 40 bin tır silah verdiği “Kara Gücü” PKK/PYD’ye ağır darbeler indirirken, Karabağ’da Türk Ordusu destan yazarken, yurt içinde terör örgütü PKK’nın kökü kazınırken AB ülkeleri AİHM kararlarına rağmen meclislerinden sözde Ermeni soykırımını kabul eden yasa tasarıları geçiriyorlar.

Yıllardır Türkiye’nin adeta içini oyan FETÖ’nün başı ezilip Türkiye’nin bütün kurumlarından temizlenirken ABD senatosu sözde Ermeni soykırımını tartışıyor.

Ülkemiz nihayet Atlantik zincirlerini kırıp Avrasya’da ki onurlu yerini aldıkça, her fırsatta Türkiye düşmanlığı yapan ikiyüzlü sözde NATO müttefiklerinden uzaklaşıp Asya’da ki gerçek dostlarıyla buluştukça Atlantik medyası tarafından sözde Ermeni soykırımı gibi Türkiye’yi itibarsızlaştırmaya yönelik yalan ve iftiralar kamuoyuna daha çok pompalanıyor.

Silahlı gücüyle, kara ordusuyla, piyon devletleri, terör örgütleri ve bütün imkanlarıyla Türkiye’mize karşı amansız bir saldırı yürüten ABD, bölgemizde hiçbir başarı kazanamayıp Türk Ordusu’nun bileğini bükemedikçe son çare olarak psikolojik savaşa, yalan ve iftiralara başvurarak Türkiye’nin direncini kırmaya, zayıflatmaya çalışıyor.

Türkiye’yi zayıf düşürme amacıyla her fırsatta gündeme getirilen bu yalanın tabii ki kuvvetli bir panzehiri de var. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi 2. dairesinin Perinçek – İsviçre Davasındaki 17 Aralık 2013 tarihli kararı, AİHM Büyük Dairesinin 15 Ekim 2015 tarihindeki kararı ve yine AİHM’nin 28 Kasım 2017 tarihli kararlarında “ 1915 olaylarının Holokost (Yahudi Soykırımı) ile benzerlik taşımadığı” mahkeme tarafından belirtilmiştir. Yani sözde Ermeni soykırımı yalanı Avrupa Birliği’nin en üst yargı organı tarafından çürütülmüştür. Bu kararla birlikte Ermeni soykırımı iddiaları artık Türkiye’ye karşı bir koz olarak kullanılamaz hale gelmiştir. AİHM Avrupa Konseyi’nin en üst yargı organıdır. Kararları da üye ülkeleri kesin olarak, üye olmayanları da içtihadi olarak bağlamaktadır. ABD ve AB ülkelerinin Keni mahkeme kararlarını bile çiğneyerek bu yalanı Türkiye’ye karşı kullanmalarının bu sebeplerle Türkiye için hiçbir önemi yoktur çünkü hem tarihi olgular hem de AİHM kararları bu yalanı kesin olarak çürütmüştür. Devletimizin de Ermeni soykırımı iddiaları konusunda “tarihi tarihçilere bırakalım” söylemi yerine yalanlara karşı AİHM’nin Perinçek – İsviçre davasındaki bu tarihi kararlarını karşı argüman olarak kullanması daha doğru olacaktır.

Her fırsatta Türkiye’ye insan hakları, hukukun üstünlüğü, yargının bağımsızlığı ve yargı kararlarının bağlayıcılığı dersi vermeye çalışan ABD ve AB ülkeleri, Ermeni soykırımı iddialarını sürekli gündeme getirerek ve yasa olarak meclislerinden geçirip resmi olarak tanıyarak AİHM kararlarını açıkça çiğnemektedirler. Bu durum, söz konusu kendi kirli çıkarları olunca emperyalizmin yargı kararlarını da hukuku da göz göre göre nasıl çiğnediğini açıkça göstermektedir.

ABD ve AB ülkeleri istedikleri kadar sözde Ermeni soykırımını tanıyan yasalar çıkarsınlar, isterlerse uluslararası medya kuruluşlarında bu konuyu her gün manşet de yapabilirler, hatta Özgürlük Heykeli’nin adını da sözde “Ermeni Soykırımı Anıtı” olarak değiştirsinler. Bu yalan ve iftiralarla Türkiye’nin kararlı mücadelesini hiçbir şekilde durduramazlar!

Türkiye’miz bağımsızlık rotasına çoktan girdi, artık hiçbir kuvveti bizi bu yoldan çeviremez, emperyalizmin silahına boyun eğmeyen Türkiye iftiralarına da boyun eğmez!

Emperyalizmin karalama kampanyaları boşuna, 2. Kurtuluş Savaşımızda Ulu Önder Atatürk ve Talat Paşa gibi kahramanlarımız yolumuzu aydınlatıyor!

Onlardan ilham alıyoruz, onlardan kuvvet alıyoruz, onlar gibi kararlıyız!

ANIL IŞIK

TGB ANKARA İL YÖNETİCİSİ

Sözde Ermeni soykırımı yalanı, yıllardır emperyalizm tarafından Türkiye’yi uluslararası alanda yalnızlaştırmak, itibarsızlaştırmak ve ABD ile piyonlarına karşı yürüttüğü kararlı mücadeleden vazgeçirmek için adeta bir silah olarak sık sık kullanılmakta, belirli aralıklarla Türkiye’yi köşeye sıkıştırmak için gündeme getirilmektedir.

1. Dünya Savaşı’nın ayak sesleri bütün dünyada hissedilirken, Osmanlı Devleti’nin de bu savaşın dışında kalması mümkün değildi. Çünkü Osmanlı savaşa girmese de zaten savaşın gerekçelerinden biri de Osmanlı topraklarının paylaşılmasıydı. Savaştan önce İngiltere’nin başını çektiği itilaf devletleri arasında Osmanlı topraklarının paylaşımına dair çeşitli antlaşmalar çoktan imzalanmıştı bile. Yani Osmanlı savaşa kendi rızasıyla girmese bile savaşın bir aşamasında mutlaka itilaf devletlerinin saldırısına uğrayarak savaşa çekilecekti. Bu durumu iyi bilen İttihat ve Terakki yönetimi İtilaf devletlerine karşı savaşan Almanya’nın yanında savaşa girerek en isabetli kararı almış, İtilaf devletlerine karşı güçlü bir müttefik bulmuşlardı. Savaşa girdikten sonra ise İttihat ve Terakki liderliğinde dört yıl boyunca Osmanlı topraklarının her köşesinde emperyalizme karşı kıyasıya bir savaş verilmiştir.

Nihayetinde Osmanlı’nın savaştan çekilmesiyle birlikte İttihat ve Terakki’nin yerine geçen İngiliz yanlısı yönetimler tarafından emperyalizme karşı savaşan İttihat ve Terakki liderleri hain ilan edilmiş, işlemedikleri savaş suçları üzerlerine atılmıştır. Özellikle Talat Paşa tehcir kararının da öncüsü olması sebebiyle baş düşman ilan edilmiştir.

O tarihlerden bugünlere kadar ise tarihimizde vatanseverliğiyle, teşkilatçılığıyla, mücadeleci ruhuyla özel bir yere sahip olan, her Türk gencinin bu özellikleriyle örnek alması gereken milli kahramanlarımızdan Talat Paşa’ya da soykırımcı yaftası yapıştırılmakta ve yoğun bir karalama kampanyası yürütülmektedir. Talat Paşa, Türkiye’nin bağımsızlığına ömrünü adamış son nefesine kadar bu amaç uğruna büyük çabalar sarfetmiştir. Emperyalizmin, Atlantik medyasının karalama kampanyalarıyla lekelenmeyecek kadar büyük bir vatanseverdir. 1. Dünya Savaşı’nın çetin günlerinde ülkemizi içeriden vuran hınçak ve taşnak terör örgütleriyle mücadele etmiş, tehcir kararına liderlik ederek bu terör örgütlerini bertaraf etmiş ve hiçbir şekilde herhangi bir kırım veya zulüm söz konusu olmadan Doğu Anadolu’ya güvence altına almıştır. Hayatı boyunca emperyalizm ile mücadele etmiş olan Talat Paşa bu yönüyle de 2. Kurtuluş Savaşımızı yaşadığımız bu günlerde Türkiye’nin önüne ışık tutmaktadır. Son nefesine kadar emperyalizmle mücadele eden Talat Paşa, 15 Mart 1921’de Berlin’de Ermeni çetelerin suikastine uğrayarak şehit olmuştur.

ABD’nin eski başkanları Obama ve Trump sözde soykırım iddialarını sık sık dile getirmişler, hatta sözde Ermeni soykırımı iddiası için için “Büyük Felaket” anlamına gelen “Meds Yeghern” ifadesini kullanmışlardı. Aynı şekilde çeşitli AB ülkelerinin devlet başkanları da zaman zaman bu konuyu gündeme getiriyor. Uluslararası medya kuruluşlarında da birkaç gündür ABD’li kaynaklara dayandırılan haberlerde yeni ABD Başkanı Biden’in Ermeni soykırımı iddialarını tanıyacağı belirtiliyor. 

Bu yalanın emperyalizm tarafından son yıllarda bu kadar sık gündeme getirilmesinin başlıca sebeplerinden birisi Türkiye’ye karşı yürüttükleri savaşın başarısızlığı ve çaresizliğidir. Türkiye’ye boyun eğdiremedikçe hukuki olarak çürütülmüş ve modası geçmiş bu yalan Türkiye düşmanlarının dillerine daha da fazla pelesenk olmakta ve bu yolla uluslararası kamuoyu nezdinde Türk Milleti soykırımcı barbar bir millet ilan edilmek; Türkiye yalnızlaştırılmak  ve itibarsızlaştırılmak istenmektedir. Silahla baş edemedikleri Türkiye’yi yalanla dize getirme amacı bu yalanın ABD ve Avrupa tarafından bu kadar çok kullanılmasının en belirgin sebeplerinden birisi. Ancak bu yalan hem hiçbir şekilde tarihi gerçeklere dayanmamaktadır hem de Perinçek – İsviçre Davası’ndaki AİHM kararıyla kesin bir şekilde çürütülmüştür. Bu sebeple ABD’nin sürekli Türkiye’ye karşı bu iddiaları gündeme getirmesi hiçbir anlam ifade etmiyor.

Türkiye’miz içinde bulunduğumuz dönemde emperyalizmin zincirlerini kırmakta ve kararlı mücadelesiyle Türkiye düşmanlarına göz açtırmamaktadır.

Mavi Vatan’da kahraman Türk Donanması ABD ve piyonlarına karşı zafer üstüne zafer kazandıkça perişan olan emperyalizm çaresizce soykırım yalanına sarılıyor.

Mehmetçiğimiz sınır ötesinde ABD’nin 40 bin tır silah verdiği “Kara Gücü” PKK/PYD’ye ağır darbeler indirirken, Karabağ’da Türk Ordusu destan yazarken, yurt içinde terör örgütü PKK’nın kökü kazınırken AB ülkeleri AİHM kararlarına rağmen meclislerinden sözde Ermeni soykırımını kabul eden yasa tasarıları geçiriyorlar.

Yıllardır Türkiye’nin adeta içini oyan FETÖ’nün başı ezilip Türkiye’nin bütün kurumlarından temizlenirken ABD senatosu sözde Ermeni soykırımını tartışıyor.

Ülkemiz nihayet Atlantik zincirlerini kırıp Avrasya’da ki onurlu yerini aldıkça, her fırsatta Türkiye düşmanlığı yapan ikiyüzlü sözde NATO müttefiklerinden uzaklaşıp Asya’da ki gerçek dostlarıyla buluştukça Atlantik medyası tarafından sözde Ermeni soykırımı gibi Türkiye’yi itibarsızlaştırmaya yönelik yalan ve iftiralar kamuoyuna daha çok pompalanıyor.

Silahlı gücüyle, kara ordusuyla, piyon devletleri, terör örgütleri ve bütün imkanlarıyla Türkiye’mize karşı amansız bir saldırı yürüten ABD, bölgemizde hiçbir başarı kazanamayıp Türk Ordusu’nun bileğini bükemedikçe son çare olarak psikolojik savaşa, yalan ve iftiralara başvurarak Türkiye’nin direncini kırmaya, zayıflatmaya çalışıyor.

Türkiye’yi zayıf düşürme amacıyla her fırsatta gündeme getirilen bu yalanın tabii ki kuvvetli bir panzehiri de var. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi 2. dairesinin Perinçek – İsviçre Davasındaki 17 Aralık 2013 tarihli kararı, AİHM Büyük Dairesinin 15 Ekim 2015 tarihindeki kararı ve yine AİHM’nin 28 Kasım 2017 tarihli kararlarında “ 1915 olaylarının Holokost (Yahudi Soykırımı) ile benzerlik taşımadığı” mahkeme tarafından belirtilmiştir. Yani sözde Ermeni soykırımı yalanı Avrupa Birliği’nin en üst yargı organı tarafından çürütülmüştür. Bu kararla birlikte Ermeni soykırımı iddiaları artık Türkiye’ye karşı bir koz olarak kullanılamaz hale gelmiştir. AİHM Avrupa Konseyi’nin en üst yargı organıdır. Kararları da üye ülkeleri kesin olarak, üye olmayanları da içtihadi olarak bağlamaktadır. ABD ve AB ülkelerinin Keni mahkeme kararlarını bile çiğneyerek bu yalanı Türkiye’ye karşı kullanmalarının bu sebeplerle Türkiye için hiçbir önemi yoktur çünkü hem tarihi olgular hem de AİHM kararları bu yalanı kesin olarak çürütmüştür. Devletimizin de Ermeni soykırımı iddiaları konusunda “tarihi tarihçilere bırakalım” söylemi yerine yalanlara karşı AİHM’nin Perinçek – İsviçre davasındaki bu tarihi kararlarını karşı argüman olarak kullanması daha doğru olacaktır.

Her fırsatta Türkiye’ye insan hakları, hukukun üstünlüğü, yargının bağımsızlığı ve yargı kararlarının bağlayıcılığı dersi vermeye çalışan ABD ve AB ülkeleri, Ermeni soykırımı iddialarını sürekli gündeme getirerek ve yasa olarak meclislerinden geçirip resmi olarak tanıyarak AİHM kararlarını açıkça çiğnemektedirler. Bu durum, söz konusu kendi kirli çıkarları olunca emperyalizmin yargı kararlarını da hukuku da göz göre göre nasıl çiğnediğini açıkça göstermektedir.

ABD ve AB ülkeleri istedikleri kadar sözde Ermeni soykırımını tanıyan yasalar çıkarsınlar, isterlerse uluslararası medya kuruluşlarında bu konuyu her gün manşet de yapabilirler, hatta Özgürlük Heykeli’nin adını da sözde “Ermeni Soykırımı Anıtı” olarak değiştirsinler. Bu yalan ve iftiralarla Türkiye’nin kararlı mücadelesini hiçbir şekilde durduramazlar!

Türkiye’miz bağımsızlık rotasına çoktan girdi, artık hiçbir kuvveti bizi bu yoldan çeviremez, emperyalizmin silahına boyun eğmeyen Türkiye iftiralarına da boyun eğmez!

Emperyalizmin karalama kampanyaları boşuna, 2. Kurtuluş Savaşımızda Ulu Önder Atatürk ve Talat Paşa gibi kahramanlarımız yolumuzu aydınlatıyor!

Onlardan ilham alıyoruz, onlardan kuvvet alıyoruz, onlar gibi kararlıyız!

ANIL IŞIK

TGB ANKARA İL YÖNETİCİSİ

2010 yılında Tunus’ta başlayan Arap Baharı 2011 yılında Türkiye’nin deniz komşusu Libya’yı da etkilemiş, ABD’nin kışkırttığı isyanlar ve NATO operasyonuyla Libya Devlet Başkanı Muammer Kaddafi devrilmişti. Bu süreçten itibaren ise ülkede siyasi istikrarsızlığın sürmesiyle birlikte iktidar mücadelesi veren ve birbirleriyle savaşan iki kuvvet ön plana çıkıyor. Bunlardan birincisi Trablus merkezli, Birleşmiş Milletler’in de resmi olarak tanıdığı, Türkiye’nin de desteklediği Fayiz es-Serrac liderliğindeki Ulusal Mutabakat Hükümeti’dir. Diğeri ise darbeci General Hafter liderliğindeki ABD, BAE ve Mısır’ın desteklediği Tobruk hükümetidir.

Türkiye’nin Doğu Akdeniz Çıkarları ve Libya Tavrı 

Doğu Akdeniz dünyada yaşanan jeopolitik rekabetin son yıllardaki en önemli bölgelerinin başında gelmektedir. Bölgede yapılan hesaplamalara göre Doğu Akdeniz’de 3 trilyon dolar değerinde doğalgaz, petrol ve hidrokarbon rezervi olduğu tahmin edilmektedir.¹ Aynı zamanda Çin’in “Bir Kuşak Bir Yol” projesinin deniz ipek yolu ayağının buradan geçiyor olması Doğu Akdeniz’in önemini daha da artırmaktadır.

Zengin yeraltı kaynaklarına sahip olması aynı zamanda Doğu Akdeniz’i emperyalist kuvvetlerin de ilgi odağı haline getirdi. Bölgede ABD destekli Yunanistan, Güney Kıbrıs, İsrail, Mısır ittifakı Türkiye’yi Antalya Körfezine hapseden Seville Haritası’nı gerçekleştirmek ve Doğu Akdeniz’deki haklarını gasp ederek bölgedeki kaynakları uluslararası enerji şirketleri aracılığıyla dünyaya pazarlamak için birlikte hareket etmektedirler.

Yunanistan bu doğrultuda tek taraflı MEB ilanı ile Türkiye’nin Mavi Vatan sınırlarını ihlal ederek uluslararası enerji şirketlerini araştırma ve sondaj faaliyetleri için Doğu Akdeniz’e davet etmiştir. Bugün birçok uluslararası enerji şirketi Doğu Akdeniz’de faaliyet göstermektedir. Bunlardan bazıları ABD’li Exxon Mobil ve Noble, Fransız Total’dir.

Türkiye ise Doğu Akdeniz’de emperyalist girişimlere karşı Türk donanmasının Denizkurdu, Akdeniz Kalkanı ve Mavi Vatan Tatbikatlarıyla zirve yapan gambot diplomasisine, arama ve sondaj faaliyetlerine kararlı bir şekilde devam etmektedir. Barbaros Hayreddin Paşa Sismik Araştırma Gemisi, Oruç Reis Sismik Araştırma Gemisi, Yavuz Sondaj Gemisi, Fatih Sondaj Gemisi aktif olarak bölgede çalışma yürütmektedir.

ABD destekli ittifak aynı zamanda Libya’nın da deniz sınırlarını gasp etmektedir. Yunanistan Kaddafi’nin devrilmesinin ardından Libya’nın 39 bin kilometrekare deniz alanına el koymuştur. Buna karşılık Türkiye ve Libya Ulusal Mutabakat Hükümeti ise 27 Kasım 2019 tarihinde bir muhtıra imzalamış ve karşılıklı deniz sınırlarını belirlemişlerdir. Aynı zamanda Türkiye 18 Mart 2019 Tarihinde bir mektupla Mavi Vatan sınırlarını Birleşmiş Milletler’e resmen iletmiştir. Böylece Türkiye Doğu Akdeniz’de güvenilir bir müttefik kazanmıştır ve Mavi Vatan sınırlarını teminat altına almıştır.

Bu açıdan baktığımızda Türkiye’nin Libya’da ABD destekli Hafter’e karşı Türkiye dostu Ulusal Mutabakat Hükümeti’ni aktif olarak desteklemesi Mavi Vatan çıkarlarımızı dolaylı yoldan değil doğrudan ilgilendirmektedir ve son derece doğru bir tavırdır.

Türkiye Dostu Serrac, ABD Piyonu Hafter

Geçtiğimiz yıllarda ki tabloya baktığımızda Libya’daki güç dengesinde Hafter kuvvetlerinin ağır bastığını, başkent Trablus’un Ulusal Mutabakat Hükümeti’nin kontrolünde olmasında karşılık Hafter kuvvetleri tarafından kuşatma altına alındığını ve ülkenin büyük çoğunluğunun Hafter’in kontrolünde olduğunu görmekteyiz.

Peki, böyle bir durumda Türkiye neden Libya’da Ulusal Mutabakat hükümetini destekledi?

Bu sorunun cevabını Hafter’in ABD desteği ve Türkiye düşmanlığında buluyoruz.

1986 yılında Libya Çad savaşında Libya ordusunun komutanı olarak yer alan Hafter, Fransa’nın da desteğiyle savaşta Libya ordusunun yenilmesiyle birlikte esir alındı ve ABD’ye götürüldü. Ardından 1990 yılında CIA ile anlaşma yaparak serbest bırakıldı ve Libya iç savaşına kadar tam 20 yıl boyunca ABD’de yaşadı. Libya’da savaşın başlamasıyla birlikte Libya’ya gitti ve ABD destekli isyancıların liderliğini yaparak Kaddafi’nin devrilmesinde önemli rol oynadı. Ayrıca 22 ve 26 Nisan tarihlerinde Aydınlık Gazetesinde Mehmet Perinçek tarafından yapılan haberde ABD’nin Bingazi’deki Benina hava üssünde operasyonel karargah kurduğu, Cahişiya’da eğitim üssü kurduğu ve burada Hafter askerlerini eğittiği,aynı zamanda nakliye uçaklarıyla Hafter birliklerine silah, askerî ve özel teçhizat, gıda, üniforma ve eğitim-tatbikat malzemeleri temin ettiği açıklandı.² Bunlarla birlikte Hafter’in Libya Mutabakatı’nı tanımaması ve birkaç örnek vermek gerekirse Hafter’in donanma komutanı Mahdevi’nin “Bana bir emir verildi. Türk araştırma gemilerinin yaklaşması halinde onları kendim batıracağım. Bu emri direkt Hafter’den aldım”³ veya Hafter’e bağlı Libya Ulusal Ordusu sözcüsü Mismari’nin yaptığı “Trablus sahillerinde Türk askerlerinin sonu gelecek”⁴ gibi açıklamalarla defalarca Türkiye’ye yönelik tehdit açıklamalarında bulunması Hafter’in ABD’nin Libya’daki piyonu olduğunu ve Türkiye düşmanlığını göz önüne seriyor.  

Bu olgular ışığında yıllardır Türkiye’yi PKK, FETÖ gibi terör örgütleriyle bölmeye çalışan ABD’nin Hafter aracılığıyla da Mavi Vatanımızdaki çıkarlarımıza saldırdığı ve stratejik müttefiklerimizle aramıza kama sokmak istediği açık bir gerçek olarak karşımıza çıkıyor.

Güç Dengeleri Değişiyor

Libya ile imzalanan mutabakatın ardından Türkiye’nin Ulusal Mutabakat Hükümeti’ne aktif askeri ve lojistik destek vermeye başlamasıyla birlikte Libya’da güç dengeleri değişmeye başlamıştı. Türkiye’nin desteği Hafter’in başkent Trablus’u ele geçirme planlarının başarısızlığa uğratılması ve UMH’nin Libya’nın batısında bazı bölgeleri ele geçirmesiyle birlikte meyvelerini vermeye başlamıştı.

Son günlerde Libya’da son derece önemli gelişmeler yaşanıyor. Hafter’in saldırılarını durdurmayı başaran Ulusal Mutabakat Hükümeti Başkent Trablus’un güneyindeki Hafter kontrolündeki bölgelere Barış Fırtınası ve Öfke Volkanı operasyonlarını başlattı. UMH birlikleri Başkent Trablus üzerindeki tehlikeyi tamamen ortadan kaldırmak için başkentin güneyindeki Terhune kentine doğru ilerleyişlerini sürdürüyor. Eş zamanlı olarak UMH hava kuvvetleri de Türk SİHA’larının da desteğiyle Hafter birliklerine karşı hava operasyonlarına devam ediyor, geçtiğimiz günlerde Libya Ordusu hava unsurları ülkenin batısındaki stratejik öneme sahip Vatiyye Hava Üssü’ne 24 hava operasyonu düzenledi.⁵ Bununla birlikte yine geçtiğimiz günlerde Libya’da Murzuk kenti askeri konseyi ve Sebha kenti sakinleri ve Ubari kenti devrimciler konseyi açıklama yaparak UMH’yi desteklediklerini duyurdu.⁶ Bu açıklamalar yenilmeye başlayan Hafter’in kontrolündeki bölgelerde önümüzdeki günlerde yeni çözülmelerin de yaşanabileceğini bize gösteriyor.

Bu gelişmelerin sonucunda, Soçi görüşmelerinde ateşkesi kabul etmeyen Hafter, Libya ordusunun kararlı taarruzlarının karşısında deyim yerindeyse çaresiz kaldı ve geçtiğimiz günlerde tek taraflı ateşkes ilan etti.⁷

Türkiye’nin Kararlılığı Rusya ve İtalya’yı Kazandı

Rusya Libya’da Ulusal Mutabakat Hükümeti ile Hafter arasındaki mücadelenin başlangıcından itibaren tarafların herhangi birine resmi olarak destek vermeyerek tarafsız konumunu sürdürmekteydi. Bununla birlikte Rus devleti ile herhangi bir resmi bağı olmayan özel paralı asker şirketi Wagner’e bağlı paralı askerler Hafter güçlerinin tarafında savaşmaktaydı.

Ancak Türkiye’nin Libya ile mutabakat imzalaması ve Libya’ya aktif destek vermeye başlamasından sonra Rusya’nın tavrına ilişkin önemli gelişmeler yaşandı.

11 Ocak’ta Libya Ulusal Mutabakat Hükümetinin Deste güçleri komutanı Nasır Ammar Wagner paralı askerlerinin Libya’dan çekilmeye başladıklarını açıkladı.

Ardından 12 Ocak’ta Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in liderliğindeki Türk ve Rus heyetleri Soçi’de bir araya gelmiş, ortak bir siyasi çözüm bulma amacıyla taraflara karşılıklı ateşkes çağrısı yapmıştı. UMH Başkanı Serrac’ın kabul etmesiyle birlikte Hafter ateşkesi kabul etmemiş, çatışmalar devam etmişti.⁸

Geçen günlerde ise Hafter’in kendini tek taraflı devlet başkanı ilan etmesinin ardından Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov Rusya’nın bu kararı onaylamadığını açıkladı.⁹ Bu gelişmeler Rusya’nın Libya’da tavır değiştirdiğini ve önümüzdeki süreçte stratejik müttefiki Türkiye ile birlikte hareket etmeye yöneldiğini gösteriyor.

Libya krizi ile birlikte Türkiye’nin İtalya ile ilişkileri de yoğunlaştı. Yunanistan, İsrail, ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi’nin Doğu Akdeniz’den çıkarılan doğalgazı Türkiye’yi saf dışı bırakarak İtalya üzerinden Avrupa’ya taşımak için planladıkları East-Med projesinden İtalya’nın 2 Ocak’ta çekilmesi¹⁰ ve İtalya Dışişleri Bakanı Di Maio’nun 18 Ocak’ta “Türkiye ile ilişkilerimiz sağlam ve mükemmeldir” açıklaması¹¹ da İtalya’nın bölgede Türkiye aleyhine kurulan ortaklıklardan kaçınarak Türkiye ile birlikte hareket etme eğilimini gösteriyor.

İtalya’nın bu tavrı da Türkiye’nin bölgedeki konumunu sağlamlaştırıyor.

Sırada Mısır’ı Atlantik’ten Koparma Hamlesi Var

Mısır ise bölgede ABD destekli İsrail-Yunanistan-GKRY ittifakı ile birlikte hareket etmekle birlikte bu tavrıyla kendi stratejik çıkarlarına da aykırı davranıyor. Nitekim Al Jazeera tarafından yayınlanan belgeler Yunanistan’ın Mısır’ın da münhasır ekonomik bölgesinden 7 bin kilometrekarelik deniz alanını gasp ettiğini gösteriyor.¹²

Bu koşullarda Mısır’ın da ulusal çıkarları bölgede Türkiye ile birlikte hareket etme zorunluluğunu gösteriyor. Türkiye açısından ise Mısır gibi büyük ve bölgede ağırlığı olan bir müttefik kazanılması Doğu Akdeniz ve Libya’da dengeleri Türkiye lehine büyük oranda değiştireceği için önemlidir.

Bölgedeki ABD saldırganlığına karşı Türkiye ve Mısır’ın birlikte hareket etmesi iki ülkenin de ulusal çıkarları açısından ihtiyaçtır. Önümüzdeki süreçte bu doğrultuda karşılıklı adımlar atılması için hükümetimizin Mısır’da ve bütün bölgede İhvan-ı Müslimin (Müslüman Kardeşler) ısrarından vazgeçip stratejik bir ufukla meseleyi yeniden ele alması gerekmektedir.

Anıl IŞIK

TGB Ankara İl Yöneticisi

Dip Not:

1- https://www.aa.com.tr/tr/turkiye/10-soruda-dogu-akdeniz-de-enerji-denklemi/1504248

2- https://aydinlik.com.tr/haber/abd-trablus-a-saldiracak-hafter-birliklerini-egitiyor-206099-2    https://aydinlik.com.tr/haber/hafter-in-birliklerini-egiten-amerikalilar-206480 https://aydinlik.com.tr/abd-hafter-birliklerini-iste-bu-kampta-egitiyor-206820#1

3- https://tr.sputniknews.com/dogu_akdeniz/201912111040810595-haftere-bagli-donanmanin-kurmay-baskani-turk-gemilerini-batirma-emrini-aldim/

4- https://www.yenicaggazetesi.com.tr/halife-hafterin-sozcusu-turkiyeyi-tehdit-etti-264624h.htm

5- https://www.aa.com.tr/tr/dunya/libya-ordusu-vatiyye-hava-ussu-ne-24-hava-operasyonu-duzenledi/1830442

6- https://www.aa.com.tr/tr/dunya/libyanin-guneyindeki-ubari-kenti-devrimciler-konseyinden-libya-hukumetine-destek-aciklamasi/1828569

7- https://www.haberturk.com/libya-da-hafter-ramazan-ayi-boyunca-ateskes-ilan-ettigini-one-surdu-2663332

8- https://www.aa.com.tr/tr/dunya/turkiye-ve-rusya-libyada-kalici-ateskes-icin-yogun-caba-sarf-etti/1701543

9- https://aydinlik.com.tr/haber/rusya-hafter-in-kendisini-devlet-baskani-ilan-etmesini-onaylamiyor-206750

10- https://tr.sputniknews.com/columnists/202001201041168830-turkiyenin-dogu-akdenizdeki-adimlari-guney-kibris-ve-yunanistanin-kazanimlarini-elinden-alabilir/

11- https://www.aa.com.tr/tr/dunya/italya-disisleri-bakani-di-maio-italya-ve-turkiye-arasindaki-iliskiler-saglam-ve-mukemmeldir/1706317

12- https://www.sabah.com.tr/dunya/2019/12/06/al-jazeera-belgeleri-yayinladi-darbeci-sisi-7-bin-kilometrekareyi-yunanistana-birakmis

tgb.gen.tr

2010 yılında Tunus’ta başlayan Arap Baharı 2011 yılında Türkiye’nin deniz komşusu Libya’yı da etkilemiş, ABD’nin kışkırttığı isyanlar ve NATO operasyonuyla Libya Devlet Başkanı Muammer Kaddafi devrilmişti. Bu süreçten itibaren ise ülkede siyasi istikrarsızlığın sürmesiyle birlikte iktidar mücadelesi veren ve birbirleriyle savaşan iki kuvvet ön plana çıkıyor. Bunlardan birincisi Trablus merkezli, Birleşmiş Milletler’in de resmi olarak tanıdığı, Türkiye’nin de desteklediği Fayiz es-Serrac liderliğindeki Ulusal Mutabakat Hükümeti’dir. Diğeri ise darbeci General Hafter liderliğindeki ABD, BAE ve Mısır’ın desteklediği Tobruk hükümetidir.

Türkiye’nin Doğu Akdeniz Çıkarları ve Libya Tavrı 

Doğu Akdeniz dünyada yaşanan jeopolitik rekabetin son yıllardaki en önemli bölgelerinin başında gelmektedir. Bölgede yapılan hesaplamalara göre Doğu Akdeniz’de 3 trilyon dolar değerinde doğalgaz, petrol ve hidrokarbon rezervi olduğu tahmin edilmektedir.¹ Aynı zamanda Çin’in “Bir Kuşak Bir Yol” projesinin deniz ipek yolu ayağının buradan geçiyor olması Doğu Akdeniz’in önemini daha da artırmaktadır.

Zengin yeraltı kaynaklarına sahip olması aynı zamanda Doğu Akdeniz’i emperyalist kuvvetlerin de ilgi odağı haline getirdi. Bölgede ABD destekli Yunanistan, Güney Kıbrıs, İsrail, Mısır ittifakı Türkiye’yi Antalya Körfezine hapseden Seville Haritası’nı gerçekleştirmek ve Doğu Akdeniz’deki haklarını gasp ederek bölgedeki kaynakları uluslararası enerji şirketleri aracılığıyla dünyaya pazarlamak için birlikte hareket etmektedirler.

Yunanistan bu doğrultuda tek taraflı MEB ilanı ile Türkiye’nin Mavi Vatan sınırlarını ihlal ederek uluslararası enerji şirketlerini araştırma ve sondaj faaliyetleri için Doğu Akdeniz’e davet etmiştir. Bugün birçok uluslararası enerji şirketi Doğu Akdeniz’de faaliyet göstermektedir. Bunlardan bazıları ABD’li Exxon Mobil ve Noble, Fransız Total’dir.

Türkiye ise Doğu Akdeniz’de emperyalist girişimlere karşı Türk donanmasının Denizkurdu, Akdeniz Kalkanı ve Mavi Vatan Tatbikatlarıyla zirve yapan gambot diplomasisine, arama ve sondaj faaliyetlerine kararlı bir şekilde devam etmektedir. Barbaros Hayreddin Paşa Sismik Araştırma Gemisi, Oruç Reis Sismik Araştırma Gemisi, Yavuz Sondaj Gemisi, Fatih Sondaj Gemisi aktif olarak bölgede çalışma yürütmektedir.

ABD destekli ittifak aynı zamanda Libya’nın da deniz sınırlarını gasp etmektedir. Yunanistan Kaddafi’nin devrilmesinin ardından Libya’nın 39 bin kilometrekare deniz alanına el koymuştur. Buna karşılık Türkiye ve Libya Ulusal Mutabakat Hükümeti ise 27 Kasım 2019 tarihinde bir muhtıra imzalamış ve karşılıklı deniz sınırlarını belirlemişlerdir. Aynı zamanda Türkiye 18 Mart 2019 Tarihinde bir mektupla Mavi Vatan sınırlarını Birleşmiş Milletler’e resmen iletmiştir. Böylece Türkiye Doğu Akdeniz’de güvenilir bir müttefik kazanmıştır ve Mavi Vatan sınırlarını teminat altına almıştır.

Bu açıdan baktığımızda Türkiye’nin Libya’da ABD destekli Hafter’e karşı Türkiye dostu Ulusal Mutabakat Hükümeti’ni aktif olarak desteklemesi Mavi Vatan çıkarlarımızı dolaylı yoldan değil doğrudan ilgilendirmektedir ve son derece doğru bir tavırdır.

Türkiye Dostu Serrac, ABD Piyonu Hafter

Geçtiğimiz yıllarda ki tabloya baktığımızda Libya’daki güç dengesinde Hafter kuvvetlerinin ağır bastığını, başkent Trablus’un Ulusal Mutabakat Hükümeti’nin kontrolünde olmasında karşılık Hafter kuvvetleri tarafından kuşatma altına alındığını ve ülkenin büyük çoğunluğunun Hafter’in kontrolünde olduğunu görmekteyiz.

Peki, böyle bir durumda Türkiye neden Libya’da Ulusal Mutabakat hükümetini destekledi?

Bu sorunun cevabını Hafter’in ABD desteği ve Türkiye düşmanlığında buluyoruz.

1986 yılında Libya Çad savaşında Libya ordusunun komutanı olarak yer alan Hafter, Fransa’nın da desteğiyle savaşta Libya ordusunun yenilmesiyle birlikte esir alındı ve ABD’ye götürüldü. Ardından 1990 yılında CIA ile anlaşma yaparak serbest bırakıldı ve Libya iç savaşına kadar tam 20 yıl boyunca ABD’de yaşadı. Libya’da savaşın başlamasıyla birlikte Libya’ya gitti ve ABD destekli isyancıların liderliğini yaparak Kaddafi’nin devrilmesinde önemli rol oynadı. Ayrıca 22 ve 26 Nisan tarihlerinde Aydınlık Gazetesinde Mehmet Perinçek tarafından yapılan haberde ABD’nin Bingazi’deki Benina hava üssünde operasyonel karargah kurduğu, Cahişiya’da eğitim üssü kurduğu ve burada Hafter askerlerini eğittiği,aynı zamanda nakliye uçaklarıyla Hafter birliklerine silah, askerî ve özel teçhizat, gıda, üniforma ve eğitim-tatbikat malzemeleri temin ettiği açıklandı.² Bunlarla birlikte Hafter’in Libya Mutabakatı’nı tanımaması ve birkaç örnek vermek gerekirse Hafter’in donanma komutanı Mahdevi’nin “Bana bir emir verildi. Türk araştırma gemilerinin yaklaşması halinde onları kendim batıracağım. Bu emri direkt Hafter’den aldım”³ veya Hafter’e bağlı Libya Ulusal Ordusu sözcüsü Mismari’nin yaptığı “Trablus sahillerinde Türk askerlerinin sonu gelecek”⁴ gibi açıklamalarla defalarca Türkiye’ye yönelik tehdit açıklamalarında bulunması Hafter’in ABD’nin Libya’daki piyonu olduğunu ve Türkiye düşmanlığını göz önüne seriyor.  

Bu olgular ışığında yıllardır Türkiye’yi PKK, FETÖ gibi terör örgütleriyle bölmeye çalışan ABD’nin Hafter aracılığıyla da Mavi Vatanımızdaki çıkarlarımıza saldırdığı ve stratejik müttefiklerimizle aramıza kama sokmak istediği açık bir gerçek olarak karşımıza çıkıyor.

Güç Dengeleri Değişiyor

Libya ile imzalanan mutabakatın ardından Türkiye’nin Ulusal Mutabakat Hükümeti’ne aktif askeri ve lojistik destek vermeye başlamasıyla birlikte Libya’da güç dengeleri değişmeye başlamıştı. Türkiye’nin desteği Hafter’in başkent Trablus’u ele geçirme planlarının başarısızlığa uğratılması ve UMH’nin Libya’nın batısında bazı bölgeleri ele geçirmesiyle birlikte meyvelerini vermeye başlamıştı.

Son günlerde Libya’da son derece önemli gelişmeler yaşanıyor. Hafter’in saldırılarını durdurmayı başaran Ulusal Mutabakat Hükümeti Başkent Trablus’un güneyindeki Hafter kontrolündeki bölgelere Barış Fırtınası ve Öfke Volkanı operasyonlarını başlattı. UMH birlikleri Başkent Trablus üzerindeki tehlikeyi tamamen ortadan kaldırmak için başkentin güneyindeki Terhune kentine doğru ilerleyişlerini sürdürüyor. Eş zamanlı olarak UMH hava kuvvetleri de Türk SİHA’larının da desteğiyle Hafter birliklerine karşı hava operasyonlarına devam ediyor, geçtiğimiz günlerde Libya Ordusu hava unsurları ülkenin batısındaki stratejik öneme sahip Vatiyye Hava Üssü’ne 24 hava operasyonu düzenledi.⁵ Bununla birlikte yine geçtiğimiz günlerde Libya’da Murzuk kenti askeri konseyi ve Sebha kenti sakinleri ve Ubari kenti devrimciler konseyi açıklama yaparak UMH’yi desteklediklerini duyurdu.⁶ Bu açıklamalar yenilmeye başlayan Hafter’in kontrolündeki bölgelerde önümüzdeki günlerde yeni çözülmelerin de yaşanabileceğini bize gösteriyor.

Bu gelişmelerin sonucunda, Soçi görüşmelerinde ateşkesi kabul etmeyen Hafter, Libya ordusunun kararlı taarruzlarının karşısında deyim yerindeyse çaresiz kaldı ve geçtiğimiz günlerde tek taraflı ateşkes ilan etti.⁷

Türkiye’nin Kararlılığı Rusya ve İtalya’yı Kazandı

Rusya Libya’da Ulusal Mutabakat Hükümeti ile Hafter arasındaki mücadelenin başlangıcından itibaren tarafların herhangi birine resmi olarak destek vermeyerek tarafsız konumunu sürdürmekteydi. Bununla birlikte Rus devleti ile herhangi bir resmi bağı olmayan özel paralı asker şirketi Wagner’e bağlı paralı askerler Hafter güçlerinin tarafında savaşmaktaydı.

Ancak Türkiye’nin Libya ile mutabakat imzalaması ve Libya’ya aktif destek vermeye başlamasından sonra Rusya’nın tavrına ilişkin önemli gelişmeler yaşandı.

11 Ocak’ta Libya Ulusal Mutabakat Hükümetinin Deste güçleri komutanı Nasır Ammar Wagner paralı askerlerinin Libya’dan çekilmeye başladıklarını açıkladı.

Ardından 12 Ocak’ta Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in liderliğindeki Türk ve Rus heyetleri Soçi’de bir araya gelmiş, ortak bir siyasi çözüm bulma amacıyla taraflara karşılıklı ateşkes çağrısı yapmıştı. UMH Başkanı Serrac’ın kabul etmesiyle birlikte Hafter ateşkesi kabul etmemiş, çatışmalar devam etmişti.⁸

Geçen günlerde ise Hafter’in kendini tek taraflı devlet başkanı ilan etmesinin ardından Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov Rusya’nın bu kararı onaylamadığını açıkladı.⁹ Bu gelişmeler Rusya’nın Libya’da tavır değiştirdiğini ve önümüzdeki süreçte stratejik müttefiki Türkiye ile birlikte hareket etmeye yöneldiğini gösteriyor.

Libya krizi ile birlikte Türkiye’nin İtalya ile ilişkileri de yoğunlaştı. Yunanistan, İsrail, ve Güney Kıbrıs Rum Yönetimi’nin Doğu Akdeniz’den çıkarılan doğalgazı Türkiye’yi saf dışı bırakarak İtalya üzerinden Avrupa’ya taşımak için planladıkları East-Med projesinden İtalya’nın 2 Ocak’ta çekilmesi¹⁰ ve İtalya Dışişleri Bakanı Di Maio’nun 18 Ocak’ta “Türkiye ile ilişkilerimiz sağlam ve mükemmeldir” açıklaması¹¹ da İtalya’nın bölgede Türkiye aleyhine kurulan ortaklıklardan kaçınarak Türkiye ile birlikte hareket etme eğilimini gösteriyor.

İtalya’nın bu tavrı da Türkiye’nin bölgedeki konumunu sağlamlaştırıyor.

Sırada Mısır’ı Atlantik’ten Koparma Hamlesi Var

Mısır ise bölgede ABD destekli İsrail-Yunanistan-GKRY ittifakı ile birlikte hareket etmekle birlikte bu tavrıyla kendi stratejik çıkarlarına da aykırı davranıyor. Nitekim Al Jazeera tarafından yayınlanan belgeler Yunanistan’ın Mısır’ın da münhasır ekonomik bölgesinden 7 bin kilometrekarelik deniz alanını gasp ettiğini gösteriyor.¹²

Bu koşullarda Mısır’ın da ulusal çıkarları bölgede Türkiye ile birlikte hareket etme zorunluluğunu gösteriyor. Türkiye açısından ise Mısır gibi büyük ve bölgede ağırlığı olan bir müttefik kazanılması Doğu Akdeniz ve Libya’da dengeleri Türkiye lehine büyük oranda değiştireceği için önemlidir.

Bölgedeki ABD saldırganlığına karşı Türkiye ve Mısır’ın birlikte hareket etmesi iki ülkenin de ulusal çıkarları açısından ihtiyaçtır. Önümüzdeki süreçte bu doğrultuda karşılıklı adımlar atılması için hükümetimizin Mısır’da ve bütün bölgede İhvan-ı Müslimin (Müslüman Kardeşler) ısrarından vazgeçip stratejik bir ufukla meseleyi yeniden ele alması gerekmektedir.

Anıl IŞIK

TGB Ankara İl Yöneticisi

Dip Not:

1- https://www.aa.com.tr/tr/turkiye/10-soruda-dogu-akdeniz-de-enerji-denklemi/1504248

2- https://aydinlik.com.tr/haber/abd-trablus-a-saldiracak-hafter-birliklerini-egitiyor-206099-2    https://aydinlik.com.tr/haber/hafter-in-birliklerini-egiten-amerikalilar-206480 https://aydinlik.com.tr/abd-hafter-birliklerini-iste-bu-kampta-egitiyor-206820#1

3- https://tr.sputniknews.com/dogu_akdeniz/201912111040810595-haftere-bagli-donanmanin-kurmay-baskani-turk-gemilerini-batirma-emrini-aldim/

4- https://www.yenicaggazetesi.com.tr/halife-hafterin-sozcusu-turkiyeyi-tehdit-etti-264624h.htm

5- https://www.aa.com.tr/tr/dunya/libya-ordusu-vatiyye-hava-ussu-ne-24-hava-operasyonu-duzenledi/1830442

6- https://www.aa.com.tr/tr/dunya/libyanin-guneyindeki-ubari-kenti-devrimciler-konseyinden-libya-hukumetine-destek-aciklamasi/1828569

7- https://www.haberturk.com/libya-da-hafter-ramazan-ayi-boyunca-ateskes-ilan-ettigini-one-surdu-2663332

8- https://www.aa.com.tr/tr/dunya/turkiye-ve-rusya-libyada-kalici-ateskes-icin-yogun-caba-sarf-etti/1701543

9- https://aydinlik.com.tr/haber/rusya-hafter-in-kendisini-devlet-baskani-ilan-etmesini-onaylamiyor-206750

10- https://tr.sputniknews.com/columnists/202001201041168830-turkiyenin-dogu-akdenizdeki-adimlari-guney-kibris-ve-yunanistanin-kazanimlarini-elinden-alabilir/

11- https://www.aa.com.tr/tr/dunya/italya-disisleri-bakani-di-maio-italya-ve-turkiye-arasindaki-iliskiler-saglam-ve-mukemmeldir/1706317

12- https://www.sabah.com.tr/dunya/2019/12/06/al-jazeera-belgeleri-yayinladi-darbeci-sisi-7-bin-kilometrekareyi-yunanistana-birakmis

tgb.gen.tr

İnsanlık tarihi hakkında bildiklerimizi yeniden düşünmemizi sağlayan, insanlığın sınıflı topluma geçişinin nerede ve ne zaman olduğu hakkındaki bilgilerimizin değişmesine neden olan, ülkemizin sınırları içerisinde bulunan Göbeklitepe’de 1995 yılından bu yana kazı çalışmaları devam etmektedir. Neolitik döneme ait olan Göbeklitepe, ilk tapınağın, dolayısıyla yeryüzündeki sınıflı toplumun ilk merkezi olabilmesi açısından büyük bir önem taşımaktadır. Bu bölgede yaklaşık 20 tapınak tespit edilmiştir. Henüz bu tapınakların tamamı gün yüzüne çıkarılamamışsa da Göbeklitepe, bizlere insanlık tarihi hakkında eşsiz bilgiler veriyor.

Peki Göbeklitepe nasıl keşfedildi ?

1985 yılında şu anki Göbeklitepe kazı alanının bulunduğu arazinin sahibi Mahmut Yıldız’ın amcası tarlasını sürerken bir oyma taş buluyor, bulduğu taşı Şanlıurfa Müzesine götürüyor. Ancak müzede ki görevliler “kireç taşıdır” diyerek oralı olmuyorlar, yine de taşı müzede bir odaya yerleştiriyorlar. 1992 yılında Alman arkeologlar müzede Göbeklitepe’den çıkan o heykeli görüyorlar, araştırıp soruşturup Yıldız ailesine ulaşıyorlar. Gerisini Mahmut Yıldız anlatıyor: “Bize gelip kazı için müsaade istediler. Bir avukata sorduk. ‘Korkmayın, izin verin, araştırsınlar. Eğer bir şey çıkmazsa tarlayı düzeltip geri verirler, bir şey çıkarsa siz de köyümüz de fayda görür’ deyince izin verdik. Arkeologlar bir, iki ay çalıştı ama bir şey göremedi. İkinci sene geldiklerinde bir duvar buldular. Üçüncü sene bir taşın ucu gözüktü. Kazdıkça taşın üzerinde boğa, tilki motifleri çıktı. Devlet araziyi aldı, bize ödeme yaptı. Ve zaman içerisinde bugünkü haline geldi.”

İşte insanlığın bilinen en eski tapınağı, sınıflı topluma geçişin ilk örneklerinden biri olan Göbeklitepe böyle keşfediliyor. İnşaası milattan önce 9.600’lü yıllara uzanan Göbeklitepe; İngiltere’de bulunan Stonehenge’den 7.000, Mısır Piramitlerinden ise 7.500 yıl daha eskidir. Aynı zamanda sınıflı topluma geçişin habercisi olan bu tapınak bizlere uygarlığın Anadolu topraklarında ortaya çıktığını gösteriyor.

Göbeklitepe tapınaklarının en ilgi çekici unsuru, T biçimde olan ve üzerinde soyut semboller ve hayvan kabartmaları bulunduran dikili taşlardır. Bu taşların üzerine mağara duvarlarındaki avcılığı temsil eden resimlerden ziyade akrep, tilki, boğa, yılan, aslan, yaban domuzu, ördek gibi hayvan figürleri tek ve kabartma olarak işlenmiş. Arkeologlar boyları 3 ile 6 metre arasında değişen T biçimindeki sütunların insan figürleri olduklarını düşünüyorlar. Sütunlar üzerine yansıtılan diğer figürlerden farklı olarak aşağı doğru iner şekilde tasvir edilen 3 boyutlu aslan kabartması dikkat çekiyor. Bu ve diğer aslan figürleri neolitik dönemde aslanların Anadolu’da yaşamış olma ihtimalini güçlendiriyor. İnsanları temsil eden T sütunlarının ağırlıkları 40 ile 60 ton arasında değişiyor.

2018 yılında UNESCO tarafından Dünya Mirası Kalıcı Listesi’ne alınan Göbeklitepe, Anadolu coğrafyasının kültürel mirasları arasında eşsiz bir yer tutuyor, iç ve dış turizm açısından da ülkemize önemli katkıları olacaktır. Ülkemizin sınırları içerisinde yer alan, insanlık tarihinin ilk tapınağının bilinmeyen yönleri araştırılıp, henüz ortaya çıkarılamayan toprak altındaki salonları gün yüzüne çıkarıldıkça insanlık tarihinin yorumlanmasına ve ekonomik olarak ülkemize önemli katkıları olacaktır. Son olarak Ankara Cermodern’de yeni açılan Göbeklitepe Dijital Sergisi’nden bahsetmekte fayda var. Sergiye girdiğimizde bizi karanlık bir ortamda şeffaf perdelerden yapılmış labirent benzeri bir yol karşılıyor. Yolu geçtikten sonra etrafındaki perdelere projeksiyonlardan anlayamadığımız görsel efektler, güneş sistemi ve yıldızlar benzeri imgeler yansıtılan bir salona vardık. Bir süre yanlışlıkla astronomi sergisine mi geldiğimizi düşündükten sonra benzer bir yolu geçip bir başka salona çıktığımızda bizi hayretlere düşüren bir manzara ile karşı karşıya kaldık. Bu kez perdelere yansıtılan animasyonlarda insanlığın avcılık-toplayıcılık döneminden olduğunu tahmin ettiğimiz bir kabilenin üyeleri şamanistik bir müzik eşliğinde birkaç dakika boyunca mistik bir dans ritüeli gerçekleştirdiler ve sergide başka herhangi bir şey yoktu. Sergide insanlığın bilinen ilk tapınağının mimarı ve tarım toplumuna geçişin simgesi olan buğdayı ekip biçmiş Göbeklitepe uygarlığı sanki hiç tarım toplumuna geçip yerleşik bir hayat kurmamış, artı değer üretip sınıflı bir toplum oluşturarak bir medeniyet kurmamış gibi gösterilip, sanki avcılık-toplayıcılıkla yalnızca hayatta kalmak için mücadele eden ve karnını ancak doyurabilen bir ilkel kabile toplumu bir anda öylesine bir karar verip ağırlıkları 6 ile 60 ton arasında değişen 200 adet dikilitaştan bir tapınak yapmış gibi gösteriliyor.

Yakın tarihin belki de en önemli arkeolojik bulgusu olan ve ülkemizin içerisinde bulunun Göbeklitepe’nin böylesine yanlış, içi boş, yalnızca mistik görsel efektlerin olduğu ve gidenlere Göbeklitepe hakkında hiçbir bilgi vermeyen bir sergi ile anlatılıyor olması gerçekten çok üzücü. Eşsiz bir öneme sahip bu 12.000 yıllık tapınak hakkında milletimizin daha fazla bilgi sahibi olabilmesi için Göbeklitepe’yi anlatan daha faydalı sergiler yapılmasını belgeseller çekilmesini temenni ediyoruz.

İzzet Anıl Işık
TGB Ankara İl Yöneticisi

Kaynakça:
1- Anadolu’da ilk tapınak: Göbeklitepe: Ali Osman Kurt/ dergipark.com
2- https://www.haberturk.com/gobeklitepe-onun-tarlasiydi-bekcisi-oldu-1974 591
3- https://bilimveutopya.com.tr/gobeklitepe-kulturunun-ayricaligi

tgb.gen.tr

İnsanlık tarihi hakkında bildiklerimizi yeniden düşünmemizi sağlayan, insanlığın sınıflı topluma geçişinin nerede ve ne zaman olduğu hakkındaki bilgilerimizin değişmesine neden olan, ülkemizin sınırları içerisinde bulunan Göbeklitepe’de 1995 yılından bu yana kazı çalışmaları devam etmektedir. Neolitik döneme ait olan Göbeklitepe, ilk tapınağın, dolayısıyla yeryüzündeki sınıflı toplumun ilk merkezi olabilmesi açısından büyük bir önem taşımaktadır. Bu bölgede yaklaşık 20 tapınak tespit edilmiştir. Henüz bu tapınakların tamamı gün yüzüne çıkarılamamışsa da Göbeklitepe, bizlere insanlık tarihi hakkında eşsiz bilgiler veriyor.

Peki Göbeklitepe nasıl keşfedildi ?

1985 yılında şu anki Göbeklitepe kazı alanının bulunduğu arazinin sahibi Mahmut Yıldız’ın amcası tarlasını sürerken bir oyma taş buluyor, bulduğu taşı Şanlıurfa Müzesine götürüyor. Ancak müzede ki görevliler “kireç taşıdır” diyerek oralı olmuyorlar, yine de taşı müzede bir odaya yerleştiriyorlar. 1992 yılında Alman arkeologlar müzede Göbeklitepe’den çıkan o heykeli görüyorlar, araştırıp soruşturup Yıldız ailesine ulaşıyorlar. Gerisini Mahmut Yıldız anlatıyor: “Bize gelip kazı için müsaade istediler. Bir avukata sorduk. ‘Korkmayın, izin verin, araştırsınlar. Eğer bir şey çıkmazsa tarlayı düzeltip geri verirler, bir şey çıkarsa siz de köyümüz de fayda görür’ deyince izin verdik. Arkeologlar bir, iki ay çalıştı ama bir şey göremedi. İkinci sene geldiklerinde bir duvar buldular. Üçüncü sene bir taşın ucu gözüktü. Kazdıkça taşın üzerinde boğa, tilki motifleri çıktı. Devlet araziyi aldı, bize ödeme yaptı. Ve zaman içerisinde bugünkü haline geldi.”

İşte insanlığın bilinen en eski tapınağı, sınıflı topluma geçişin ilk örneklerinden biri olan Göbeklitepe böyle keşfediliyor. İnşaası milattan önce 9.600’lü yıllara uzanan Göbeklitepe; İngiltere’de bulunan Stonehenge’den 7.000, Mısır Piramitlerinden ise 7.500 yıl daha eskidir. Aynı zamanda sınıflı topluma geçişin habercisi olan bu tapınak bizlere uygarlığın Anadolu topraklarında ortaya çıktığını gösteriyor.

Göbeklitepe tapınaklarının en ilgi çekici unsuru, T biçimde olan ve üzerinde soyut semboller ve hayvan kabartmaları bulunduran dikili taşlardır. Bu taşların üzerine mağara duvarlarındaki avcılığı temsil eden resimlerden ziyade akrep, tilki, boğa, yılan, aslan, yaban domuzu, ördek gibi hayvan figürleri tek ve kabartma olarak işlenmiş. Arkeologlar boyları 3 ile 6 metre arasında değişen T biçimindeki sütunların insan figürleri olduklarını düşünüyorlar. Sütunlar üzerine yansıtılan diğer figürlerden farklı olarak aşağı doğru iner şekilde tasvir edilen 3 boyutlu aslan kabartması dikkat çekiyor. Bu ve diğer aslan figürleri neolitik dönemde aslanların Anadolu’da yaşamış olma ihtimalini güçlendiriyor. İnsanları temsil eden T sütunlarının ağırlıkları 40 ile 60 ton arasında değişiyor.

2018 yılında UNESCO tarafından Dünya Mirası Kalıcı Listesi’ne alınan Göbeklitepe, Anadolu coğrafyasının kültürel mirasları arasında eşsiz bir yer tutuyor, iç ve dış turizm açısından da ülkemize önemli katkıları olacaktır. Ülkemizin sınırları içerisinde yer alan, insanlık tarihinin ilk tapınağının bilinmeyen yönleri araştırılıp, henüz ortaya çıkarılamayan toprak altındaki salonları gün yüzüne çıkarıldıkça insanlık tarihinin yorumlanmasına ve ekonomik olarak ülkemize önemli katkıları olacaktır. Son olarak Ankara Cermodern’de yeni açılan Göbeklitepe Dijital Sergisi’nden bahsetmekte fayda var. Sergiye girdiğimizde bizi karanlık bir ortamda şeffaf perdelerden yapılmış labirent benzeri bir yol karşılıyor. Yolu geçtikten sonra etrafındaki perdelere projeksiyonlardan anlayamadığımız görsel efektler, güneş sistemi ve yıldızlar benzeri imgeler yansıtılan bir salona vardık. Bir süre yanlışlıkla astronomi sergisine mi geldiğimizi düşündükten sonra benzer bir yolu geçip bir başka salona çıktığımızda bizi hayretlere düşüren bir manzara ile karşı karşıya kaldık. Bu kez perdelere yansıtılan animasyonlarda insanlığın avcılık-toplayıcılık döneminden olduğunu tahmin ettiğimiz bir kabilenin üyeleri şamanistik bir müzik eşliğinde birkaç dakika boyunca mistik bir dans ritüeli gerçekleştirdiler ve sergide başka herhangi bir şey yoktu. Sergide insanlığın bilinen ilk tapınağının mimarı ve tarım toplumuna geçişin simgesi olan buğdayı ekip biçmiş Göbeklitepe uygarlığı sanki hiç tarım toplumuna geçip yerleşik bir hayat kurmamış, artı değer üretip sınıflı bir toplum oluşturarak bir medeniyet kurmamış gibi gösterilip, sanki avcılık-toplayıcılıkla yalnızca hayatta kalmak için mücadele eden ve karnını ancak doyurabilen bir ilkel kabile toplumu bir anda öylesine bir karar verip ağırlıkları 6 ile 60 ton arasında değişen 200 adet dikilitaştan bir tapınak yapmış gibi gösteriliyor.

Yakın tarihin belki de en önemli arkeolojik bulgusu olan ve ülkemizin içerisinde bulunun Göbeklitepe’nin böylesine yanlış, içi boş, yalnızca mistik görsel efektlerin olduğu ve gidenlere Göbeklitepe hakkında hiçbir bilgi vermeyen bir sergi ile anlatılıyor olması gerçekten çok üzücü. Eşsiz bir öneme sahip bu 12.000 yıllık tapınak hakkında milletimizin daha fazla bilgi sahibi olabilmesi için Göbeklitepe’yi anlatan daha faydalı sergiler yapılmasını belgeseller çekilmesini temenni ediyoruz.

İzzet Anıl Işık
TGB Ankara İl Yöneticisi

Kaynakça:
1- Anadolu’da ilk tapınak: Göbeklitepe: Ali Osman Kurt/ dergipark.com
2- https://www.haberturk.com/gobeklitepe-onun-tarlasiydi-bekcisi-oldu-1974 591
3- https://bilimveutopya.com.tr/gobeklitepe-kulturunun-ayricaligi

tgb.gen.tr