Bir NATO ülkesinden savunma sistemleri almamak, Türkiye’nin Batı sisteminden çıkışını müjdelediği için Türkiye’deki sözde ilerici, sözde vatansever, sözde sosyalist parti yöneticileri, liderleri, yazarlar için Türkiye’nin yok edilmesi anlamı taşımaktadır. Yaptıkları açıklamalarla, yazdıkları yazılarla Türkiye’nin Rusya’dan S-400 satın almasını Türkiye için kötü sonuçlar doğuracağını, Batıdan ve NATO’dan kopuşunun ülkenin çıkarına olmadığını belirtiyorlar. Benzer açıklamalar Türkiye’nin bir askeri harekatın altından kalkamayacağını söyleyenler, başta 24 Temmuz 2015 tarihinde PKK’ya karşı yapılan operasyonların ardından ve Fırat Kalkanı Harekatı başladıktan sonra da olmuştu. Türkiye’nin askeri harekatı yönetecek güçte olmadığını, ABD’den ayrı hareket edemeyeceğini yazanlar, dillendirenler yanıldılar. Aynı şekilde S-400 meselesi üzerinden de yanılmaya devam ediyorlar. Türkiye’nin Atlantik sisteminden kopmasından hayatları pahasına korkuyorlar.

S-400’lerin yapımına ilk olarak 80’li yılların sonunda başlandı. S-300’lerin yetersizliği Sovyetler Birliği’ni S-400’leri geliştirmeye itti. Menzili 40 km olan ilk S-400 sistemi, 1999 yılında üretildi. Testlerin başarılı olması üzerine 2007 yılında Rusya Silahlı Kuvvetlerinin kullanımına girdi. 400 km menzili olan sistem ilk olarak Moskova’yı düşman saldırısına karşı korumak üzere yerleştirildi. Daha sonradan Rusya’ya kara bağlantısı olmayan Kaliningrad’a, Novosibirsk’e ve Rusya’nın uzak doğusuna yerleştirdi. 2014 yılında Kırım’a yerleştirildi ve Çin Halk Cumhuriyeti’ne satıldı. 2015 yılında Hindistan da sisteme sahip oldu. Türkiye ise S-400’lere sahip olan 4. ülke olacak.

Türkiye geçmiş yıllarda Çin Halk Cumhuriyeti’nden de savunma sistemi almaya çalışmış ama engellenmişti ve anlaşma iptal edilmişti. S-400 anlaşması artık Türkiye’nin ipleri eline aldığının bir göstergesi. Biraz önce belirttiğim S-400 anlaşmasından korkanların asıl korktukları da bu. Ellerinde Türkiye’yi yeniden Atlantik cephesine geçirmek için şansları her geçen gün azalıyor. ABD’nin ve işbirlikçilerinin en fazla korkuya kapılmasının nedeni bu. Yıllardır İran’ı, Türkiye’yi ve diğer bölge ülkelerini kontrol etmeye çalışan Amerikan emperyalizmi, bölgedeki kontrolünü kaybediyor. Türkiye, İran, Suriye başta olmak üzere Avrasya cephesiyle bölge ülkeleri arasında yapılan askeri, ticari ve ekonomik anlaşmalar Atlantik cephesine korku salıyor.

ABD’nin korkusu, Türkiye’nin S-400 anlaşmasını engellemek için elindeki en büyük silah. S-400 anlaşması basit bir askeri anlaşma olmanın çok ötesinde. Tıpkı Türk Akımı’nın sadece basit bir boru hattı anlaşması olmaması gibi. ABD de artık Türkiye’ye karışamayacağının, korkutamayacağının farkında. Bu yüzden ikinci İsrail projesinin üzerine düşüyor, Türkiye’nin etrafını çembere alıyor, kuşatıyor. Aynı zamanda da YPG/PKK’ya tırlar dolusu silah yardımı yapmakta. Türkiye’yi içten ele geçiremeyeceğini 15 Temmuz’da acı bir şekilde anlayan ABD, vatanımızı askeri yollarla ele geçirmeyi, bölücü terörle bölmeyi, Ankara’yı kontrol altına alma yollarını denemeyi her zamankinden daha fazla düşünecektir.

S-400’lere vatanımızı korumak için ihtiyacımız var. Diyebilirsiniz ki bu sistemi Rusya’dan alınca vatanımızı savunabilecek miyiz? Sistemin kontrolü bizde olacak mı? 4 parçadan oluşacak olan sistemin tüm parçaları ülkemize getirilecek. Yani radar sistemi ve komuta merkezi ülkemizde bulunacak. Türkiye’ye getirilecek sistemin yazılımı ülkemizde yazılacak. Kontrolü tamamen bizde olacak. Yani Rusya’nın bize eşit bir müttefik gibi güvendiği çok açık. Rusya aynı zamanda sistemi sürekli güncelliyor. Aynı zamanda Moskova ve Kırım gibi bölgeleri de Rusya güncel S-400 sistemleriyle korumakta. ABD’nin PATRIOT savunma sistemine karşı da hem çok daha güncel ve çok daha etkili. S-400’lerin sistemine baktığımız zaman saldırılara karşı daha etkili ve daha hızlı müdahale ediyor. Yani evet Rusya’nın bize sattığı S-400’ler, ülkemizi koruyabilecek düzeyde ve kontrolleri de bizim elimizde bulunacak.

Kurtuluş Savaşı sırasında Sovyet Rusya, Türkiye’ye askeri yardım yapmıştı. İngiliz emperyalizmine karşı Türkiye’deki devrimi destekledi. Bugün de Rusya’nın çekinceleri olmasına rağmen Amerikan emperyalizmine karşı Rusya mazlum devletleri destekliyor. Bir asır önceki dostluk bugün yeniden canlanıyor. Rusya bir NATO ülkesine S-400 satıyor ama biliyor ki bu hamle Türkiye’yi Atlantik cephesinden uzaklaştıracak ve Rusya da bu tip müdahaleler ile birlikte eski dostuna kavuşacaktır.

S-400’ler ileride Türkiye’de de üretilebilir. Türkiye’nin Avrasya’da konumlanışı, Rusya’dan satın aldığı sistemler ve bunların Türkiye’de üretilme ihtimali ABD’yi Türkiye’den korkar bir duruma getirdi.

TGB Uluslararası İlişkiler Bürosu Rusya Masası Sorumlusu

TGB Ankara İl Yöneticisi

Deniz Bozkır

tgb.gen.tr

Bir NATO ülkesinden savunma sistemleri almamak, Türkiye’nin Batı sisteminden çıkışını müjdelediği için Türkiye’deki sözde ilerici, sözde vatansever, sözde sosyalist parti yöneticileri, liderleri, yazarlar için Türkiye’nin yok edilmesi anlamı taşımaktadır. Yaptıkları açıklamalarla, yazdıkları yazılarla Türkiye’nin Rusya’dan S-400 satın almasını Türkiye için kötü sonuçlar doğuracağını, Batıdan ve NATO’dan kopuşunun ülkenin çıkarına olmadığını belirtiyorlar. Benzer açıklamalar Türkiye’nin bir askeri harekatın altından kalkamayacağını söyleyenler, başta 24 Temmuz 2015 tarihinde PKK’ya karşı yapılan operasyonların ardından ve Fırat Kalkanı Harekatı başladıktan sonra da olmuştu. Türkiye’nin askeri harekatı yönetecek güçte olmadığını, ABD’den ayrı hareket edemeyeceğini yazanlar, dillendirenler yanıldılar. Aynı şekilde S-400 meselesi üzerinden de yanılmaya devam ediyorlar. Türkiye’nin Atlantik sisteminden kopmasından hayatları pahasına korkuyorlar.

S-400’lerin yapımına ilk olarak 80’li yılların sonunda başlandı. S-300’lerin yetersizliği Sovyetler Birliği’ni S-400’leri geliştirmeye itti. Menzili 40 km olan ilk S-400 sistemi, 1999 yılında üretildi. Testlerin başarılı olması üzerine 2007 yılında Rusya Silahlı Kuvvetlerinin kullanımına girdi. 400 km menzili olan sistem ilk olarak Moskova’yı düşman saldırısına karşı korumak üzere yerleştirildi. Daha sonradan Rusya’ya kara bağlantısı olmayan Kaliningrad’a, Novosibirsk’e ve Rusya’nın uzak doğusuna yerleştirdi. 2014 yılında Kırım’a yerleştirildi ve Çin Halk Cumhuriyeti’ne satıldı. 2015 yılında Hindistan da sisteme sahip oldu. Türkiye ise S-400’lere sahip olan 4. ülke olacak.

Türkiye geçmiş yıllarda Çin Halk Cumhuriyeti’nden de savunma sistemi almaya çalışmış ama engellenmişti ve anlaşma iptal edilmişti. S-400 anlaşması artık Türkiye’nin ipleri eline aldığının bir göstergesi. Biraz önce belirttiğim S-400 anlaşmasından korkanların asıl korktukları da bu. Ellerinde Türkiye’yi yeniden Atlantik cephesine geçirmek için şansları her geçen gün azalıyor. ABD’nin ve işbirlikçilerinin en fazla korkuya kapılmasının nedeni bu. Yıllardır İran’ı, Türkiye’yi ve diğer bölge ülkelerini kontrol etmeye çalışan Amerikan emperyalizmi, bölgedeki kontrolünü kaybediyor. Türkiye, İran, Suriye başta olmak üzere Avrasya cephesiyle bölge ülkeleri arasında yapılan askeri, ticari ve ekonomik anlaşmalar Atlantik cephesine korku salıyor.

ABD’nin korkusu, Türkiye’nin S-400 anlaşmasını engellemek için elindeki en büyük silah. S-400 anlaşması basit bir askeri anlaşma olmanın çok ötesinde. Tıpkı Türk Akımı’nın sadece basit bir boru hattı anlaşması olmaması gibi. ABD de artık Türkiye’ye karışamayacağının, korkutamayacağının farkında. Bu yüzden ikinci İsrail projesinin üzerine düşüyor, Türkiye’nin etrafını çembere alıyor, kuşatıyor. Aynı zamanda da YPG/PKK’ya tırlar dolusu silah yardımı yapmakta. Türkiye’yi içten ele geçiremeyeceğini 15 Temmuz’da acı bir şekilde anlayan ABD, vatanımızı askeri yollarla ele geçirmeyi, bölücü terörle bölmeyi, Ankara’yı kontrol altına alma yollarını denemeyi her zamankinden daha fazla düşünecektir.

S-400’lere vatanımızı korumak için ihtiyacımız var. Diyebilirsiniz ki bu sistemi Rusya’dan alınca vatanımızı savunabilecek miyiz? Sistemin kontrolü bizde olacak mı? 4 parçadan oluşacak olan sistemin tüm parçaları ülkemize getirilecek. Yani radar sistemi ve komuta merkezi ülkemizde bulunacak. Türkiye’ye getirilecek sistemin yazılımı ülkemizde yazılacak. Kontrolü tamamen bizde olacak. Yani Rusya’nın bize eşit bir müttefik gibi güvendiği çok açık. Rusya aynı zamanda sistemi sürekli güncelliyor. Aynı zamanda Moskova ve Kırım gibi bölgeleri de Rusya güncel S-400 sistemleriyle korumakta. ABD’nin PATRIOT savunma sistemine karşı da hem çok daha güncel ve çok daha etkili. S-400’lerin sistemine baktığımız zaman saldırılara karşı daha etkili ve daha hızlı müdahale ediyor. Yani evet Rusya’nın bize sattığı S-400’ler, ülkemizi koruyabilecek düzeyde ve kontrolleri de bizim elimizde bulunacak.

Kurtuluş Savaşı sırasında Sovyet Rusya, Türkiye’ye askeri yardım yapmıştı. İngiliz emperyalizmine karşı Türkiye’deki devrimi destekledi. Bugün de Rusya’nın çekinceleri olmasına rağmen Amerikan emperyalizmine karşı Rusya mazlum devletleri destekliyor. Bir asır önceki dostluk bugün yeniden canlanıyor. Rusya bir NATO ülkesine S-400 satıyor ama biliyor ki bu hamle Türkiye’yi Atlantik cephesinden uzaklaştıracak ve Rusya da bu tip müdahaleler ile birlikte eski dostuna kavuşacaktır.

S-400’ler ileride Türkiye’de de üretilebilir. Türkiye’nin Avrasya’da konumlanışı, Rusya’dan satın aldığı sistemler ve bunların Türkiye’de üretilme ihtimali ABD’yi Türkiye’den korkar bir duruma getirdi.

TGB Uluslararası İlişkiler Bürosu Rusya Masası Sorumlusu

TGB Ankara İl Yöneticisi

Deniz Bozkır

tgb.gen.tr

23-24 Ocak 2017 tarihlerinde İran, Rusya ve Türkiye heyetleri Kazakistan’ın başkenti Astana’da bir araya geldi. Aynı zamanda Suriye ve muhalif gruplar, 2011 yılında başlayan savaşta ilk kez bi araya da gelmiş oldu. ABD’nin sadece Astana elçisi düzeyinde katıldığı görüşmelerden sonra İran, Rusya ve Türkiye tarafından alınan kararlar Kazakistan Dışişleri Bakanı Abdrakhmanov tarafından açıklandı. Abdrakhmanov’un okuduğu bildiride 30 Aralık 2016 tarihinde yürülüğe giren ateşkesin güçlendirilmesi, Suriye’deki savaşın askeri değil sadece politik yollarla çözülebileceği, IŞİD ve El-Nusra gibi terörist örgütlerin muhalif gruplardan arındırılması ve bu terörist örgütlere karşı ortak mücadele kararların alındığı açıklandı.

Uçak düşürme krizinden sonra bozulan Türkiye-Rusya ilişkileri 9 Ağustos 2016 tarihinde Erdoğa’nın Sankt Peterburg ziyareti ile birlikte düzelme sürecine girmişti. Ekim ayında iki ülke tarafından imzalanan ekonomik anlaşmalar, Rusya’nın Türkiye’ye yaptırımları kaldırması, uzun süredir konuşulan Türk Akımı projesinin TBMM ve DUMA’da onaylanması, TSK ve Rus Ordusunun El Bab’a düzenlediği ortak operasyonlar, dünya üzerinde Amerikan emperyalizmine karşı mücadele veren ülkelere umut oldu. Aynı zamanda Şanghay İşbirliği Örgütü’nde görev üstlenen Türkiye’nin Mustafa Kemal’in 90 yıl önceki fikirlerini uygulayabileceğini gösterdi. Astana görüşmeleri ile birkez daha Türkiye, emperyalizm ile ilişkilerini birer birer kopardığını dünyanın mazlum ülkelerine gösterdi. Suriye’de Kurtuluş Savaşı veren Suriye askerine, Yemen’de Suudi işgaline direnen milislere, Doğu Ukrayna’da NATO’cu Nazi cuntasının katliamlarına karşı koyan sosyalistlere savaşı kazanabileceklerini gösterdi. Çin’in ipek yolu projesiyle birlikte ekonomisi ABD’ye bağımlı hale gelen ülkere hatta Almanya ve Fransa gibi ülkelere bile bir çıkış yolu olduğunu gösterdi. ABD’ye dünyanın kendi hegemonyası altında olmadığını, dünyanın artık tek kutuplu olmadığını gösterdi dünyaya Astana.

ABD Senatörü Ben Cardin’in “Rusya bize Suriye’deki iç savaşı bitirmemiz için yardımcı olabilir” sözleri de ABD’nin eskiden yaptığı gibi ülkelere müdahale edemediğini, ekonomisinin eskiden olduğu gibi ABD’nin istediği gibi hareket etmesini desteklemediğinin farkında. 2016 yılında Brezilya’da gerçekleşen Amerikancı darbe ile Cumhurbaşkanı Rousseff’in görevden alınması ile birlikte yerine getirilen Cumhurbaşkanı Michel Temer tam olarak ABD’nin yanında yer alamadı. Filipinler Devlet Başkanı Rodrigo Duterte’nin ABD’ye karşı çıkışı da göstermiştir ki dünyada 1980’li yıllarda azalan anti-emperyalist mücadele yeniden güçlenmiştir. Yine 2016 yılında Venezuela’daki darbe girişiminin başarısız olması ABD’nin bölgedeki hakimiyetinin ne derecede zayıf olduğunun göstergesidir. 20. yüzyılın başında Atatürk ve Lenin gibi emperyalizm ile mücadele edenler, bugün de Astana görüşmelerinde yan yanalardır. Avrasya yeniden dünyanın lokomotifi haline gelmiştir. Sadece Asya değil onun müttefikleri olan Çin, Rusya, İran, Türkiye, Hindistan, Venezuela ve Küba da Astana’dadır. Şanghay İşbirliği Örgütü, Avrasya Ekonomik Birliği ve BRICS,  Amerikan hegamonyasının çöküşünün temelini atmıştır.

Bu girişimler dünyanın en büyük anti-terörist ülkesi olduğunu iddia eden ABD’yi geçmişte olduğundan daha büyük bir terör ihracatçısı yapmış, Türkiye’de, Irak’ta, Fransa’da, Almanya’da patlattığı bombalarla, aldığı canlarla bu ülkeleri kontrolünde tutmaya çalışmış yada yeniden kontrolüne almaya çalışmıştır. Sovyetler Birliği dönemimde karşısında olan düşmandan fazlası var bugün ABD’nin karşısında. Dünya yeniden çift kutuplu ve ABD eskisi gibi dünyada at koşturamıyor, en ufak hareketinde karşısında Atatürk’ü, Lenin’i, Mao’yu görüyor. Karşısında tüm dünya var.

Deniz Bozkır

TGB Uluslararası İlişkiler Bürosu Rusya Masası Sorumlusu

tgb.gen.tr

23-24 Ocak 2017 tarihlerinde İran, Rusya ve Türkiye heyetleri Kazakistan’ın başkenti Astana’da bir araya geldi. Aynı zamanda Suriye ve muhalif gruplar, 2011 yılında başlayan savaşta ilk kez bi araya da gelmiş oldu. ABD’nin sadece Astana elçisi düzeyinde katıldığı görüşmelerden sonra İran, Rusya ve Türkiye tarafından alınan kararlar Kazakistan Dışişleri Bakanı Abdrakhmanov tarafından açıklandı. Abdrakhmanov’un okuduğu bildiride 30 Aralık 2016 tarihinde yürülüğe giren ateşkesin güçlendirilmesi, Suriye’deki savaşın askeri değil sadece politik yollarla çözülebileceği, IŞİD ve El-Nusra gibi terörist örgütlerin muhalif gruplardan arındırılması ve bu terörist örgütlere karşı ortak mücadele kararların alındığı açıklandı.

Uçak düşürme krizinden sonra bozulan Türkiye-Rusya ilişkileri 9 Ağustos 2016 tarihinde Erdoğa’nın Sankt Peterburg ziyareti ile birlikte düzelme sürecine girmişti. Ekim ayında iki ülke tarafından imzalanan ekonomik anlaşmalar, Rusya’nın Türkiye’ye yaptırımları kaldırması, uzun süredir konuşulan Türk Akımı projesinin TBMM ve DUMA’da onaylanması, TSK ve Rus Ordusunun El Bab’a düzenlediği ortak operasyonlar, dünya üzerinde Amerikan emperyalizmine karşı mücadele veren ülkelere umut oldu. Aynı zamanda Şanghay İşbirliği Örgütü’nde görev üstlenen Türkiye’nin Mustafa Kemal’in 90 yıl önceki fikirlerini uygulayabileceğini gösterdi. Astana görüşmeleri ile birkez daha Türkiye, emperyalizm ile ilişkilerini birer birer kopardığını dünyanın mazlum ülkelerine gösterdi. Suriye’de Kurtuluş Savaşı veren Suriye askerine, Yemen’de Suudi işgaline direnen milislere, Doğu Ukrayna’da NATO’cu Nazi cuntasının katliamlarına karşı koyan sosyalistlere savaşı kazanabileceklerini gösterdi. Çin’in ipek yolu projesiyle birlikte ekonomisi ABD’ye bağımlı hale gelen ülkere hatta Almanya ve Fransa gibi ülkelere bile bir çıkış yolu olduğunu gösterdi. ABD’ye dünyanın kendi hegemonyası altında olmadığını, dünyanın artık tek kutuplu olmadığını gösterdi dünyaya Astana.

ABD Senatörü Ben Cardin’in “Rusya bize Suriye’deki iç savaşı bitirmemiz için yardımcı olabilir” sözleri de ABD’nin eskiden yaptığı gibi ülkelere müdahale edemediğini, ekonomisinin eskiden olduğu gibi ABD’nin istediği gibi hareket etmesini desteklemediğinin farkında. 2016 yılında Brezilya’da gerçekleşen Amerikancı darbe ile Cumhurbaşkanı Rousseff’in görevden alınması ile birlikte yerine getirilen Cumhurbaşkanı Michel Temer tam olarak ABD’nin yanında yer alamadı. Filipinler Devlet Başkanı Rodrigo Duterte’nin ABD’ye karşı çıkışı da göstermiştir ki dünyada 1980’li yıllarda azalan anti-emperyalist mücadele yeniden güçlenmiştir. Yine 2016 yılında Venezuela’daki darbe girişiminin başarısız olması ABD’nin bölgedeki hakimiyetinin ne derecede zayıf olduğunun göstergesidir. 20. yüzyılın başında Atatürk ve Lenin gibi emperyalizm ile mücadele edenler, bugün de Astana görüşmelerinde yan yanalardır. Avrasya yeniden dünyanın lokomotifi haline gelmiştir. Sadece Asya değil onun müttefikleri olan Çin, Rusya, İran, Türkiye, Hindistan, Venezuela ve Küba da Astana’dadır. Şanghay İşbirliği Örgütü, Avrasya Ekonomik Birliği ve BRICS,  Amerikan hegamonyasının çöküşünün temelini atmıştır.

Bu girişimler dünyanın en büyük anti-terörist ülkesi olduğunu iddia eden ABD’yi geçmişte olduğundan daha büyük bir terör ihracatçısı yapmış, Türkiye’de, Irak’ta, Fransa’da, Almanya’da patlattığı bombalarla, aldığı canlarla bu ülkeleri kontrolünde tutmaya çalışmış yada yeniden kontrolüne almaya çalışmıştır. Sovyetler Birliği dönemimde karşısında olan düşmandan fazlası var bugün ABD’nin karşısında. Dünya yeniden çift kutuplu ve ABD eskisi gibi dünyada at koşturamıyor, en ufak hareketinde karşısında Atatürk’ü, Lenin’i, Mao’yu görüyor. Karşısında tüm dünya var.

Deniz Bozkır

TGB Uluslararası İlişkiler Bürosu Rusya Masası Sorumlusu

tgb.gen.tr

Enerji Zirvesi dolayısıyla bir araya gelen Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Rusya Federasyonu Devlet Başkanı Putin, 24 Kasım 2015’de Rus uçağının düşürülmesiyle bozulan ilişkileri “adım adım normalleşme” sloganıyla yeniden inşaa etmeye başladı. 15 temmuz darbe girişiminin ardından 9 Ağustos’ta Erdoğan’ın Sankt Peterburg ziyaretinde ve 4-5 Ekim tarihlerinde G20 zirvesinde imzalanan anlaşmaların ardından 9-10 Ekim tarihlerinde bir takım ekonomik işbirliği anlaşması imzalandı. Türkiye-Rusya serbest Ticaret Anlaşması, Türk Akımı projesi, enerji projelerinin imzalanmasının yanı sıra, uçak düşürme olayından sonra yasak getirilen Türk ürünlerinin, yasağının kaldırmasının Duma’da onaylanması ve PYD’nin Rusya ofisinin kapatılması iddiaları, zirvenin etkileri olarak yansıdı.

Aslında ismi Güney Akımı olan Türk Akımı projesi, Ukrayna ile Rusya’nın ilişkilerinin Şubat 2014’te Ukrayna’da başlayan iç savaş sonrası bozulmasıyla yarıda kalmış, Rusya Güney Akımı için Bulgaristan ile görüşmelere başlamıştı. Bulgaristan Avrupa Birliği’nden gelen baskılara dayanamayıp Rusya’ya hayır cevabı vermişti. Türk Akımı projesi Putin’in Aralık 2014’te Ankara ziyaretinde atılan imzalarla birlikte ortaya çıkmıştı. Proje tamamlandığında Türkiye’nin Ukrayna ve Avrupa üzerinden aldığı gaz Güney Avrupa’ya ve Balkanlar’a doğrudan Türkiye üzerinden geçecek ve Ukrayna üzerinden geçen hat kapanmış olacak. Proje ilk ortaya çıktığında 64 milyar metre küp kapasiteli olarak duyurulan hat, 10 Ekim’de imzalanan anlaşma ile 32 milyar metre küp kapasiteye sahip 2 hat şeklinde yapılacak. İlk hat sadece Türkiye’ye gaz yollayacak. Karadeniz’in altında kalan kısımlarını tamamen Gazprom şirketi üstlenirken, Türkiye topraklarından geçecek kısmını Botaş üstlenecek. İlk hattın inşaatının 2017 yılının sonunda başlanması planlanıyor. İkinci boru hattı ise Avrupa’dan alıcı garantisi olursa yapılacak ve inşaatını yeni kurulacak bir Rus-Türk firması yapacak. İkinci hattın inşaatının ise 2019 yılında başlaması bekleniyor. Rusya’nın Botaş’a 2014 yılında verdiği gaza %10’luk indirim sözü de hala gündemde. Rusya Federasyonu, Türk Akımı ile ilgili yaptığı açıklamada: “Türk Akımı doğalgaz boru hattı projesinde Türkiye’ye doğalgaz indirimi yapma kararı aldık” dedi.

İki ülke tarafından 9-10 Ekim tarihinde görüşülen bir diğer gündem ise Türkiye-Rusya serbest ticaret anlaşmasıydı. İstanbul’da Hükümetler Arası Karma Ekonomi Komisyonu protokolü imzalandı. 2017 yılı sonunda iki ülke arasında hizmet ve yatırımları kapsayan serbest ticaret anlaşmasının sonuçlandırılması bekleniyor. Protokole imza atan Ekonomi Bakanı Nihat Zeybekçi, “Hedefimiz Türkiye ile Rusya arasında ticarette ve ekonomide engellerin olmadığı bir coğrafya yaratmak. İki ülke arasındaki ticarette kullanılacak para birimleriyle ilgili önemli mesafe kat ediyoruz” dedi. Zeybekçi aynı zamanda Rusya Yatırım Fonu ile Türkiye Varlık ve Yatırım Fonu’nun bir araya gelerek 500’er milyon dolarlık rakam ortaya koyularak toplamda 1 milyar dolarlık bir sermaye kurulacağından bahsetti.

Rusya Federasyonu Devlet Başkanı Putin’in İstanbul’da da bahsettiği Türk ürünlerini yasak kapsamından çıkarma konusu tüm ürünleri kapsamıyor. Rusya Federasyonu, federal meclisinin alt kanadında kabul edilen Türk ürünlerinin yasak kapsamından çıkarılması yasası, sadece Rusya’da yetiştirilmeyen ürünler için geçerli durumda. Domates, üzüm, elma, lahana, brokoli, salatalık, tavuk ve hindi gibi ürünler hala yasak kapsamında. Portakal, mandalina, kayısı, şeftali ve erik yasak kapsamından çıkartıldı. Putin, ülkesinde üretilen ürünlerle alakalı olarak: “öncelikli olarak kendi tarımsal ürünlerimizi ve üreticimizi korumamız gerek” dedi. Konuşmasına devam eden Putin: “Narenciye ve çekirdekli bazı ürünlerin kısıtlamalarını kaldırdık. Bu karşılıklı yarar sağlayan bir karar. Rusya’da tarım sektörü bu ürünleri üretmiyor. “ dedi. Önemli başka bir nokta ise Rusya’nın Türkiye’ye ambargo uygularken ürünleri aldığı Mısır’a ambargo uygulaması oldu.

Ekonomik ve siyasi olarak gelişen Türkiye-Rusya ilişkilerinin askeri açıdan Suriye cephesinde de görmek mümkün. Türkiye, Fırat Kalkanı Operasyonu başladığı zaman kendi ve Suriye’nin toprak bütünlüğünü stratejik hedef olarak görse de Suriye Devlet Başkanı ve hükümetiyle bir türlü yan yana gelemiyordu. Günümüzde mecburiyetler, Türkiye’yi Suriye ile yan yana getirmiş ve gün geçtikçe Türkiye’yi Suriye’ye daha da yaklaşmaktadır. Suriye Ordusunun henüz ABD’nin kara gücü PYD’ye karşı büyük bir cephe hattı olmaması, arada bir olan küçük çatışmalar dışında karşı karşıya gelmesini engelliyor. Rusya Halep’in doğusundaki grupları ateşkes anlaşması ile şehirden çıkarmaya çalışmış, hatta ateşkes bozulmasına rağmen buna devam etmişti. Rusya’nın amacı, savaşacak gücü kalmamış muhalif gruplarla savaşmak değil, anlaşma sağlayıp PYD’ye karşı daha büyük bir cephe hattı oluşturmak ve PYD’nin üzerine yürümek olduğu görülüyor. Fırat Kalkanı Operasyonu da aynı hedefi amaçlamaktadır. Bu yüzden önümüzdeki günlerde Türkiye, Rusya ve Suriye’nin ABD’ye karşı birlikte mücadele etmeleri hiç de uzak değildir. Günümüzün nesnel gerçekliği 100 yıl önce olduğu gibi Türkiye ve Rusya’yı aynı cepheye koymuştur.

Deniz Bozkır
TGB Uluslararası İlişkiler Bürosu Rusya Masası Sorumlusu

tgb.gen.tr

Enerji Zirvesi dolayısıyla bir araya gelen Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Rusya Federasyonu Devlet Başkanı Putin, 24 Kasım 2015’de Rus uçağının düşürülmesiyle bozulan ilişkileri “adım adım normalleşme” sloganıyla yeniden inşaa etmeye başladı. 15 temmuz darbe girişiminin ardından 9 Ağustos’ta Erdoğan’ın Sankt Peterburg ziyaretinde ve 4-5 Ekim tarihlerinde G20 zirvesinde imzalanan anlaşmaların ardından 9-10 Ekim tarihlerinde bir takım ekonomik işbirliği anlaşması imzalandı. Türkiye-Rusya serbest Ticaret Anlaşması, Türk Akımı projesi, enerji projelerinin imzalanmasının yanı sıra, uçak düşürme olayından sonra yasak getirilen Türk ürünlerinin, yasağının kaldırmasının Duma’da onaylanması ve PYD’nin Rusya ofisinin kapatılması iddiaları, zirvenin etkileri olarak yansıdı.

Aslında ismi Güney Akımı olan Türk Akımı projesi, Ukrayna ile Rusya’nın ilişkilerinin Şubat 2014’te Ukrayna’da başlayan iç savaş sonrası bozulmasıyla yarıda kalmış, Rusya Güney Akımı için Bulgaristan ile görüşmelere başlamıştı. Bulgaristan Avrupa Birliği’nden gelen baskılara dayanamayıp Rusya’ya hayır cevabı vermişti. Türk Akımı projesi Putin’in Aralık 2014’te Ankara ziyaretinde atılan imzalarla birlikte ortaya çıkmıştı. Proje tamamlandığında Türkiye’nin Ukrayna ve Avrupa üzerinden aldığı gaz Güney Avrupa’ya ve Balkanlar’a doğrudan Türkiye üzerinden geçecek ve Ukrayna üzerinden geçen hat kapanmış olacak. Proje ilk ortaya çıktığında 64 milyar metre küp kapasiteli olarak duyurulan hat, 10 Ekim’de imzalanan anlaşma ile 32 milyar metre küp kapasiteye sahip 2 hat şeklinde yapılacak. İlk hat sadece Türkiye’ye gaz yollayacak. Karadeniz’in altında kalan kısımlarını tamamen Gazprom şirketi üstlenirken, Türkiye topraklarından geçecek kısmını Botaş üstlenecek. İlk hattın inşaatının 2017 yılının sonunda başlanması planlanıyor. İkinci boru hattı ise Avrupa’dan alıcı garantisi olursa yapılacak ve inşaatını yeni kurulacak bir Rus-Türk firması yapacak. İkinci hattın inşaatının ise 2019 yılında başlaması bekleniyor. Rusya’nın Botaş’a 2014 yılında verdiği gaza %10’luk indirim sözü de hala gündemde. Rusya Federasyonu, Türk Akımı ile ilgili yaptığı açıklamada: “Türk Akımı doğalgaz boru hattı projesinde Türkiye’ye doğalgaz indirimi yapma kararı aldık” dedi.

İki ülke tarafından 9-10 Ekim tarihinde görüşülen bir diğer gündem ise Türkiye-Rusya serbest ticaret anlaşmasıydı. İstanbul’da Hükümetler Arası Karma Ekonomi Komisyonu protokolü imzalandı. 2017 yılı sonunda iki ülke arasında hizmet ve yatırımları kapsayan serbest ticaret anlaşmasının sonuçlandırılması bekleniyor. Protokole imza atan Ekonomi Bakanı Nihat Zeybekçi, “Hedefimiz Türkiye ile Rusya arasında ticarette ve ekonomide engellerin olmadığı bir coğrafya yaratmak. İki ülke arasındaki ticarette kullanılacak para birimleriyle ilgili önemli mesafe kat ediyoruz” dedi. Zeybekçi aynı zamanda Rusya Yatırım Fonu ile Türkiye Varlık ve Yatırım Fonu’nun bir araya gelerek 500’er milyon dolarlık rakam ortaya koyularak toplamda 1 milyar dolarlık bir sermaye kurulacağından bahsetti.

Rusya Federasyonu Devlet Başkanı Putin’in İstanbul’da da bahsettiği Türk ürünlerini yasak kapsamından çıkarma konusu tüm ürünleri kapsamıyor. Rusya Federasyonu, federal meclisinin alt kanadında kabul edilen Türk ürünlerinin yasak kapsamından çıkarılması yasası, sadece Rusya’da yetiştirilmeyen ürünler için geçerli durumda. Domates, üzüm, elma, lahana, brokoli, salatalık, tavuk ve hindi gibi ürünler hala yasak kapsamında. Portakal, mandalina, kayısı, şeftali ve erik yasak kapsamından çıkartıldı. Putin, ülkesinde üretilen ürünlerle alakalı olarak: “öncelikli olarak kendi tarımsal ürünlerimizi ve üreticimizi korumamız gerek” dedi. Konuşmasına devam eden Putin: “Narenciye ve çekirdekli bazı ürünlerin kısıtlamalarını kaldırdık. Bu karşılıklı yarar sağlayan bir karar. Rusya’da tarım sektörü bu ürünleri üretmiyor. “ dedi. Önemli başka bir nokta ise Rusya’nın Türkiye’ye ambargo uygularken ürünleri aldığı Mısır’a ambargo uygulaması oldu.

Ekonomik ve siyasi olarak gelişen Türkiye-Rusya ilişkilerinin askeri açıdan Suriye cephesinde de görmek mümkün. Türkiye, Fırat Kalkanı Operasyonu başladığı zaman kendi ve Suriye’nin toprak bütünlüğünü stratejik hedef olarak görse de Suriye Devlet Başkanı ve hükümetiyle bir türlü yan yana gelemiyordu. Günümüzde mecburiyetler, Türkiye’yi Suriye ile yan yana getirmiş ve gün geçtikçe Türkiye’yi Suriye’ye daha da yaklaşmaktadır. Suriye Ordusunun henüz ABD’nin kara gücü PYD’ye karşı büyük bir cephe hattı olmaması, arada bir olan küçük çatışmalar dışında karşı karşıya gelmesini engelliyor. Rusya Halep’in doğusundaki grupları ateşkes anlaşması ile şehirden çıkarmaya çalışmış, hatta ateşkes bozulmasına rağmen buna devam etmişti. Rusya’nın amacı, savaşacak gücü kalmamış muhalif gruplarla savaşmak değil, anlaşma sağlayıp PYD’ye karşı daha büyük bir cephe hattı oluşturmak ve PYD’nin üzerine yürümek olduğu görülüyor. Fırat Kalkanı Operasyonu da aynı hedefi amaçlamaktadır. Bu yüzden önümüzdeki günlerde Türkiye, Rusya ve Suriye’nin ABD’ye karşı birlikte mücadele etmeleri hiç de uzak değildir. Günümüzün nesnel gerçekliği 100 yıl önce olduğu gibi Türkiye ve Rusya’yı aynı cepheye koymuştur.

Deniz Bozkır
TGB Uluslararası İlişkiler Bürosu Rusya Masası Sorumlusu

tgb.gen.tr