<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss version="2.0"
	xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
	xmlns:wfw="http://wellformedweb.org/CommentAPI/"
	xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"
	xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"
	xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/"
	xmlns:slash="http://purl.org/rss/1.0/modules/slash/"
	>

<channel>
	<title>Mete Utku Kılıç &#8211; Türkiye Gençlik Birliği</title>
	<atom:link href="https://tgb.gen.tr/author/mete-utku-kilic/feed" rel="self" type="application/rss+xml" />
	<link>https://tgb.gen.tr</link>
	<description></description>
	<lastBuildDate>Mon, 26 Jan 2026 23:22:20 +0000</lastBuildDate>
	<language>tr</language>
	<sy:updatePeriod>
	hourly	</sy:updatePeriod>
	<sy:updateFrequency>
	1	</sy:updateFrequency>
	<generator>https://wordpress.org/?v=7.0</generator>

<image>
	<url>https://tgb.gen.tr/wp-content/uploads/2026/02/cropped-Logo-32x32.webp</url>
	<title>Mete Utku Kılıç &#8211; Türkiye Gençlik Birliği</title>
	<link>https://tgb.gen.tr</link>
	<width>32</width>
	<height>32</height>
</image> 
	<item>
		<title>Petro-Dolar Doların Hegemonyası ve Güncel Petrol Krizi</title>
		<link>https://tgb.gen.tr/serbest-kursu/petro-dolar-dolarin-hegemonyasi-ve-guncel-petrol-krizi-29478</link>
					<comments>https://tgb.gen.tr/serbest-kursu/petro-dolar-dolarin-hegemonyasi-ve-guncel-petrol-krizi-29478#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Mete Utku Kılıç]]></dc:creator>
		<pubDate>Sun, 22 Mar 2020 00:46:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Serbest Kürsü]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://tgb.gen.tr/tgbden/petro-dolar-dolarin-hegemonyasi-ve-guncel-petrol-krizi-29478</guid>

					<description><![CDATA[Dolar &#304;mparatorlu&#287;unun Do&#287;u&#351;u ve Emperyalist Ekonomi I. D&#252;nya Sava&#351;&#305;&#8217;nda kazanan &#304;tilaf devletleri, 4 y&#305;l s&#252;ren sava&#351;ta &#231;ok b&#252;y&#252;k kay&#305;plar ya&#351;am&#305;&#351;, Avrupa&#8217;daki bir&#231;ok &#351;ehir geli&#351;en teknolojinin nimetlerinden faydalanan devletlerce harap edilmi&#351;tir. Ya&#351;anan sivil kay&#305;p &#231;ok fazlad&#305;r, ekonomiler y&#305;k&#305;lm&#305;&#351;t&#305;r. Asl&#305;nda sava&#351;&#305;n sadece iki kazanan&#305; olmu&#351;tur, bu ne &#304;ngiltere&#8217;dir ne de Fransa. Bu iki kazanan, sava&#351;&#305;n yaratt&#305;&#287;&#305; &#351;artlarla [&#8230;]]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<div class="easy-reading">
<section class="item text easy-reading">
<p id="">
<p style="text-align: justify;"><strong>Dolar &#304;mparatorlu&#287;unun Do&#287;u&#351;u ve Emperyalist Ekonomi</strong></p>
<p style="text-align: justify;">I. D&uuml;nya Sava&#351;&#305;&#8217;nda kazanan &#304;tilaf devletleri, 4 y&#305;l s&uuml;ren sava&#351;ta &ccedil;ok b&uuml;y&uuml;k kay&#305;plar ya&#351;am&#305;&#351;, Avrupa&#8217;daki bir&ccedil;ok &#351;ehir geli&#351;en teknolojinin nimetlerinden faydalanan devletlerce harap edilmi&#351;tir. Ya&#351;anan sivil kay&#305;p &ccedil;ok fazlad&#305;r, ekonomiler y&#305;k&#305;lm&#305;&#351;t&#305;r. Asl&#305;nda sava&#351;&#305;n sadece iki kazanan&#305; olmu&#351;tur, bu ne &#304;ngiltere&#8217;dir ne de Fransa. Bu iki kazanan, sava&#351;&#305;n yaratt&#305;&#287;&#305; &#351;artlarla Rusya&#8217;da do&#287;an &ccedil;alkant&#305;l&#305; durumu de&#287;erlendirip iktidar&#305; ele ge&ccedil;iren Lenin &ouml;nderli&#287;indeki Bol&#351;evikler ve di&#287;er k&uuml;resel g&uuml;&ccedil;lerin aksine, sava&#351;&#305;n cereyan etti&#287;i, s&#305;cak &ccedil;at&#305;&#351;malar&#305;n ya&#351;and&#305;&#287;&#305; b&ouml;lgede bulunmayan ABD&#8217;dir. Lenin, &ccedil;&ouml;ken &Ccedil;arl&#305;&#287;&#305; sosyalist temellerde bir arada tutmu&#351; ve SSCB&#8217;yi kurmu&#351;tur. ABD ise sava&#351; ile harap olmu&#351; Avrupa &uuml;lkelerine y&uuml;ksek miktarda bor&ccedil;lar vermi&#351; ve 1929 Buhran&#305;&#8217;ndan &ouml;nce d&uuml;nya sanayi &uuml;retiminin %44,5&rsquo;ini tek ba&#351;&#305;na &uuml;stlenir hale gelmi&#351;tir. (Ayn&#305; tarihte d&uuml;nya sanayi &uuml;retiminin %11.6&rsquo;s&#305; Almanya, %9,3&rsquo;&uuml; &#304;ngiltere, %7&rsquo;si, Fransa, %4,6&rsquo;s&#305; Sovyetler Birli&#287;i, %2,3&rsquo;&uuml; Japonya taraf&#305;ndan ger&ccedil;ekle&#351;tirilmekteydi.)<sup>1</sup> Ancak ne &ccedil;ok b&uuml;y&uuml;k bir co&#287;rafi egemenli&#287;e sahip SSCB ne de d&uuml;nya ekonomisine II. D&uuml;nya Sava&#351;&#305;&#8217;ndan &ccedil;ok daha &ouml;nce a&#287;&#305;rl&#305;n&#305; koyan ABD k&uuml;resel hegemonya iddias&#305;nda de&#287;ildi. SSCB nezdinde bunun sebebi, 4 y&#305;l D&uuml;nya Sava&#351;&#305; ile 4 y&#305;l da i&ccedil; sava&#351; ile harap olan Rusya&#8217;n&#305;n k&uuml;llerinden do&#287;an yeni rejimin b&ouml;yle bir iddiada bulunabilecek materyal, ekonomik ve insan g&uuml;c&uuml; olmamas&#305;yd&#305;. ABD ise B&uuml;y&uuml;k Buhran ile birlikte finansal bir krize girmi&#351;ti. Ancak II. D&uuml;nya Sava&#351;&#305;&#8217;nda Normandiya &Ccedil;&#305;kartmas&#305;n&#305;n ba&#351;ar&#305;l&#305; olmas&#305; ve SSCB&#8217;nin Berlin&#8217;e girmesiyle birlikte birlikte So&#287;uk Sava&#351; resmi olmasa da fiili olarak ba&#351;lam&#305;&#351; ve iki devlet de k&uuml;resel hegemonyalar&#305; ad&#305;na &ccedil;al&#305;&#351;maya ba&#351;lam&#305;&#351;lard&#305;. Sava&#351; sonras&#305; d&ouml;nemde y&#305;k&#305;lan Avrupa ve Asya &uuml;lkelerinin yeniden in&#351;as&#305;nda Marshall Plan&#305; ve Truman Doktrini ABD&rsquo;nin d&uuml;nya &uuml;zerindeki iktisadi egemenli&#287;ini sa&#287;lamas&#305;nda &ccedil;ok etkili olmu&#351;tur. ABD: anti-kom&uuml;nist ve Sovyet kar&#351;&#305;tl&#305;&#287;&#305; temelinde, g&uuml;d&uuml;m&uuml;ne almak istedi&#287;i devletlere bu ekonomik programlarla n&uuml;fuz etmeye &ccedil;al&#305;&#351;m&#305;&#351;t&#305;r. 1949 y&#305;l&#305;nda kurulan NATO ise, ABD&#8217;nin d&uuml;nya &uuml;zerindeki ekonomik etkisini askeri boyuta ta&#351;&#305;mas&#305;na hizmet etmi&#351;tir. 1945 y&#305;l&#305;nda g&uuml;&ccedil; dengelerinin de&#287;i&#351;mesiyle birlikte yeni kurulacak d&uuml;nya d&uuml;zenine ili&#351;kin iktisadi ve diplomatik istikrar kavramlar&#305; tart&#305;&#351;&#305;lmaya ba&#351;lanm&#305;&#351; ve bu tart&#305;&#351;malar &ccedil;er&ccedil;evesinde ger&ccedil;ekle&#351;tirilen Bretton Woods konferans&#305; sonucunda alt&#305;n onsu 35 ABD Dolar&#305;na ba&#287;lanm&#305;&#351;t&#305;r. Yani dolar, alt&#305;na d&ouml;n&uuml;&#351;ebilen tek para birimi olarak kabul edilmi&#351;tir. ABD dolar&#305;n&#305;n uluslararas&#305; tek rezerv para oldu&#287;u bir para sistemi do&#287;mu&#351;tur. Ayr&#305;ca Bretton Woods konferans&#305; sonucu D&uuml;nya Bankas&#305; ve Uluslararas&#305; Para Fonu gibi ABD&rsquo;nin d&uuml;nyada tek g&uuml;&ccedil; unsuru olmas&#305;na hizmet edecek olu&#351;umlar da kurulmu&#351;tur. ABD b&uuml;y&uuml;k alt&#305;n rezervleri ve geni&#351; &uuml;retim mekanizmas&#305;yla ile bu yeni d&uuml;zende daha da g&uuml;&ccedil;l&uuml; bir yap&#305;ya kavu&#351;mu&#351;tur. D&uuml;nya ticaretinde, dolar tek unsur haline gelmi&#351;tir. Sa&#287;lanan iktisadi istikrar d&uuml;nyada &uuml;retim ve d&#305;&#351; ticaretin h&#305;zla geli&#351;mesini olanak sa&#287;lam&#305;&#351;t&#305;r. Bu geli&#351;en sistem ABD hegemonyas&#305;nda, ABD&#8217;nin iste&#287;i ve &ccedil;&#305;karlar&#305; do&#287;rultusunda geli&#351;mi&#351;tir.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>Petro-dolar&#8217;&#305;n Ortaya &Ccedil;&#305;k&#305;&#351;&#305; ve Petrol Borsas&#305;ndaki ABD Hakimiyeti</strong></p>
<p style="text-align: justify;">Bu ekonomik sistem 1970&rsquo;lerin ba&#351;lar&#305;na kadar ge&ccedil;erlili&#287;ini korumu&#351;tur. 1949-1970 aras&#305;ndaki d&ouml;nemde sava&#351;tan y&#305;k&#305;lm&#305;&#351; ve bitkin bir &#351;ekilde &ccedil;&#305;kan Asya ve Avrupa &uuml;lkeleri, ABD&rsquo;nin de deste&#287;iyle altyap&#305;lar&#305;n&#305; yeniden in&#351;a etmi&#351; ve ABD&#8217;nin &ccedil;&#305;karlar&#305;yla yar&#305;&#351;acak bir seviyeye eri&#351;erek rekabet&ccedil;i ve sa&#287;lam bir &uuml;retim yap&#305;s&#305;na kavu&#351;mu&#351;tur. 1970&rsquo;li y&#305;llar&#305;n ba&#351;lar&#305;nda Avrupa ve Asya ekonomilerinin artan g&uuml;c&uuml; ve Vietnam Sava&#351;&#305;&#8217;n&#305;n ABD ekonomisine getirdi&#287;i a&#287;&#305;r y&uuml;k, var olan d&uuml;zeni sarsmaya ba&#351;lam&#305;&#351;t&#305;r. Ba&#351;ta Fransa olmak &uuml;zere, b&uuml;y&uuml;k &uuml;lkelerin merkez bankalar&#305; ABD&rsquo;den ellerindeki dolarlar kar&#351;&#305;l&#305;&#287;&#305;nda mevcut alt&#305;n-dolar dengesinden alt&#305;n iste&#287;inde bulunmaya ba&#351;lam&#305;&#351;lard&#305;r. Bu geli&#351;melere ba&#287;l&#305; olarak 1971 y&#305;l&#305;n&#305;n ortas&#305;nda ABD Merkez Bankas&#305;ndan alt&#305;n &ccedil;ekimi h&#305;z kazanm&#305;&#351; ve ABD alt&#305;n rezervleri kritik bir d&uuml;zeyde azalm&#305;&#351;t&#305;r. Bu s&uuml;re&ccedil;te ABD&rsquo;nin en g&uuml;venilir m&uuml;ttefiki &#304;ngiltere Merkez Bankas&#305; bile 3 milyar dolarl&#305;k rezervi kar&#351;&#305;l&#305;&#287;&#305;nda 2600 ton alt&#305;n alm&#305;&#351;t&#305;r.<sup>2</sup> Bu geli&#351;meler sonucunda ABD&rsquo;deki Nixon Y&ouml;netimi taraf&#305;ndan Bretton Woods Sistemi ile getirilen 1 ons alt&#305;n 35 ABD Dolar&#305; de&#287;erde&#351;lik denklemi son bulmu&#351;tur. ABD&rsquo;nin artan d&#305;&#351; ticaret a&ccedil;&#305;klar&#305; ve Vietnam Sava&#351;&#305; harcamalar&#305; birle&#351;erek 1970&rsquo;li y&#305;llarda ABD dolar&#305;n&#305; zora sokmu&#351;, istikrars&#305;z de&#287;i&#351;imlere ve dalgalanmlara yol a&ccedil;m&#305;&#351;t&#305;r. Bu s&uuml;re&ccedil;te ABD dolar&#305;nda ya&#351;anan geli&#351;melere ba&#287;l&#305; olarak OPEC, petrol ticaretinin bir&ccedil;ok para biriminden olu&#351;an bir para sepeti &uuml;zerinden olabilirli&#287;ini tart&#305;&#351;maya ba&#351;lam&#305;&#351;t&#305;r. (Para sepeti, &ccedil;e&#351;itli &uuml;lke paralar&#305;n&#305;n belirli miktarlar&#305;n&#305;n bir araya getirilmesi ile olu&#351;turulur. B&ouml;ylece &#8220;sepet&#8221;in de&#287;eri, onu olu&#351;turan paralar&#305;n herhangi bir andaki piyasa de&#287;erlerinin toplam&#305;na veya ortalamas&#305;na e&#351;it olur. Para sepetini olu&#351;turan para birimlerinin birindeki d&uuml;&#351;&uuml;&#351;, di&#287;erindeki y&uuml;kseli&#351; birbirini a&#351;a&#287;&#305; yukar&#305; dengelendi&#287;i i&ccedil;in metalardaki de&#287;er de&#287;i&#351;imi ve y&uuml;kseli&#351; yada d&uuml;&#351;&uuml;&#351; b&uuml;y&uuml;k oranda s&ouml;z konusu de&#287;ildir.) Ayr&#305;ca&nbsp; OPEC, petrol ticaretinde G-10 &uuml;lkeleri paralar&#305;ndan olu&#351;an bir para sepeti kullan&#305;lmas&#305;n&#305; da &ouml;nermi&#351;tir.<sup>3</sup> ABD, petrol ticaretinin para sepeti ile yap&#305;lmas&#305;n&#305; &ouml;nleyerek dolar&#305;n hegemon yap&#305;s&#305;n&#305; s&uuml;rd&uuml;rmek amac&#305;yla d&uuml;nyan&#305;n en b&uuml;y&uuml;k petrol &uuml;reticisi olan Suudi Arabistan ile diplomatik m&uuml;zakerelere ba&#351;lam&#305;&#351;t&#305;r. S&ouml;z konusu g&ouml;r&uuml;&#351;meler sonucunda o tarihte bir a&ccedil;&#305;klama yap&#305;lmasa dahi Suudi H&uuml;k&uuml;meti petrol gelirleri ile gizlice 2.5 milyar dolar de&#287;erinde ABD hazine bonosu sat&#305;n alm&#305;&#351;, b&ouml;ylece &ldquo;petro-dolarlar&#305;n yeniden d&ouml;ng&uuml;s&uuml;&#8221; olarak bilinen s&uuml;re&ccedil; ba&#351;lam&#305;&#351;t&#305;r. Suudi H&uuml;k&uuml;meti ile ger&ccedil;ekle&#351;tirilen bu g&ouml;r&uuml;&#351;meler ileri bir tarihte ABD Hazine Genel sekreteri Blumental taraf&#305;ndan, Suudi Arabistan&rsquo;&#305;n petrol ticaretini yaln&#305;zca dolarla yapaca&#287;&#305; y&ouml;n&uuml;nde g&uuml;vence ve garanti verdi&#287;i bi&ccedil;iminde a&ccedil;&#305;klanm&#305;&#351;t&#305;r.<sup>4</sup> Suudi Arabistan; emperyalizmin &ccedil;&#305;karlar&#305;na teslim olarak ABD&#8217;nin alt&#305;n &uuml;zerinden kurdu&#287;u ancak devaml&#305;l&#305;&#287;&#305;n&#305; 1970 y&#305;l&#305;ndan sonra sa&#287;layamad&#305;&#287;&#305; dolar egemenli&#287;ini, petrol &uuml;zerinde hegemonya kurarak s&uuml;rd&uuml;rmesine izin vermi&#351;tir. Belli istikrars&#305;z d&ouml;nemler, dalgalanmalar, b&uuml;y&uuml;k krizler ya&#351;anmas&#305;na ra&#287;men petro-dolar sistemi hen&uuml;z y&#305;k&#305;lmam&#305;&#351;t&#305;r. ABD&#8217;nin petrol &uuml;zerinden kurdu&#287;u 50 senelik k&uuml;resel ekonomi imparatorlu&#287;u t&uuml;m sisteme n&uuml;fuz etmi&#351; durumdad&#305;r. G&uuml;n&uuml;m&uuml;zde d&uuml;nya ticaretinin ve merkez bankalar&#305;nda tutulan uluslararas&#305; rezervlerin yakla&#351;&#305;k &uuml;&ccedil;te ikisinin; D&uuml;nya Bankas&#305; ve Uluslararas&#305; Para Fonu gibi uluslararas&#305; kurulu&#351;lar taraf&#305;ndan verilen krediler ve yard&#305;mlar&#305;n tamam&#305;n&#305;n ABD Dolar&#305; cinsinden oldu&#287;u g&ouml;r&uuml;lmektedir.<sup>5&nbsp;</sup>Amerikan dolar&#305;n&#305;n ta&#351;&#305;d&#305;&#287;&#305; k&uuml;resel nitelik, ABD&#8217;nin uluslararas&#305; ili&#351;kilerdeki hegemon yap&#305;s&#305;n&#305;n temelini olu&#351;turur. Ancak, k&uuml;resel ticaretin para birimi olan dolar; devletlerin ticaret de kendi yerel para birimlerini kullanmaya ba&#351;lamas&#305;yla birlikte hasar g&ouml;rm&uuml;&#351;, hala ge&ccedil;erlili&#287;i en y&uuml;ksek para birimi olmas&#305;na ra&#287;men eski g&uuml;c&uuml;n&uuml; (de&#287;er anlam&#305;nda olmasa dahi) uluslararas&#305; arena da yitirmesine sebep olmu&#351;tur. D&uuml;nya &uuml;retiminin merkezinin Asya&#8217;ya kaymas&#305; ve &Ccedil;in&#8217;in ekonomi mucizesi de ilerleyen y&#305;llarda ticaret sava&#351;lar&#305;n&#305;n radikalle&#351;mesi ve keskinle&#351;mesine yol a&ccedil;acak, dolar da as&#305;l s&#305;nav&#305;n&#305; o zaman verecektir. Dolar&#305;n ve emperyalist sistemin, mazlum uluslara ve Asya &Ccedil;a&#287;&#305;na kar&#351;&#305; kazanma &#351;ans&#305; yoktur. Suriye&#8217;de, Venezuala&#8217;da kaybeden emperyalizm, &#304;ran taraf&#305;ndan a&ccedil;&#305;k&ccedil;a vurulmu&#351;, Irak Parlemanto&#8217;su taraf&#305;ndan a&ccedil;&#305;k&ccedil;a s&#305;n&#305;r d&#305;&#351;&#305; edilmi&#351;tir. Emperyalizm i&ccedil;in ufukta bir gelecek g&ouml;z&uuml;kmemektedir.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>G&uuml;ncel Petrol Krizi</strong></p>
<p style="text-align: justify;">G&uuml;n&uuml;m&uuml;zde ya&#351;anan petrol krizinin temelinde yatan as&#305;l problem ise koronavir&uuml;sle birlikte ya&#351;anan talep d&uuml;&#351;&uuml;kl&uuml;&#287;&uuml; ve bu d&uuml;&#351;&uuml;kl&uuml;&#287;&uuml;n yol a&ccedil;t&#305;&#287;&#305; arz fazlas&#305;d&#305;r. Bu d&uuml;&#351;&uuml;&#351; sadece petrol borsas&#305;nda ya&#351;anmamakta, Korona k&uuml;resel bir finans krize de yol a&ccedil;maktad&#305;r. Petrol nezdinde; talep-arz dengesizli&#287;i nedeniyle ya&#351;anan bu dengesizlikte, petrol&uuml;n durmadan de&#287;er kaybetmesinin nedeniyse Moskova-Riyad denkleminde ya&#351;anan dengesizliktir. 2016 y&#305;l&#305;nda, petrol borsas&#305;nda arz art&#305;&#351;&#305;na ba&#287;l&#305; olu&#351;an dengesizli&#287;i ve ya&#351;anan fiyat d&uuml;&#351;&uuml;&#351;&uuml;n&uuml; engellemek ad&#305;na petrol &uuml;reticisi arz &uuml;lkeleri anla&#351;m&#305;&#351;, Rusya-Suudi Arabistan mutabakat&#305; arz&#305; ve &uuml;retimi azaltma karar&#305; alm&#305;&#351;t&#305;. Ancak ge&ccedil;ti&#287;imiz g&uuml;nlerde, korona ile birlikte d&uuml;&#351;en fiyatlar&#305; dengelemek i&ccedil;in toplanan OPEC anla&#351;amad&#305;, Suudilerin arz&#305; azaltma teklifi de Rusya taraf&#305;ndan reddedildi. Moskova&#8217;n&#305;n &ccedil;ekincesi ise gayet yerinde. Daha &ouml;nceki ani d&uuml;&#351;&uuml;&#351;lerde de arz&#305; azaltma karar&#305; alan Moskova-Riyad ittifak&#305;, bu hamleleriyle ABD&#8217;li petrol &uuml;reticilerine pazar hakimiyetini teslim etmi&#351; ve b&ouml;ylece ABD kaya petrol&uuml; &uuml;reticileri d&uuml;nyada birinci s&#305;raya yerle&#351;mi&#351;ti. Tekrar arz&#305;n azalt&#305;ld&#305;&#287;&#305; denklemde, en karl&#305; &ccedil;&#305;kan yine ABD ve ABD&#8217;li petrol &uuml;reticileri olacakt&#305;r. Rusya, ABD&#8217;nin kazanmas&#305;n&#305; ve elindeki pazar&#305;, alan&#305; kaybetmek istemiyor. Dolay&#305;s&#305;yla Suudileri reddettiler. Ancak Suudi H&uuml;k&uuml;meti, bu karar &uuml;zerine bir Petrol sava&#351;&#305; ba&#351;latt&#305;. Arz&#305; azaltmaya &ccedil;al&#305;&#351;&#305;yorken birden art&#305;rma karar&#305; ald&#305;lar, yedek &uuml;retim kapasitesini de devreye soktular.<sup>6</sup> Elbetteki bunun sebebi Moskova&#8217;y&#305; zorlamak. Yani Suudi Arabistan, Rusya&#8217;ya g&uuml;&ccedil; politikas&#305; uygulamaya, zor kullanmaya &ccedil;al&#305;&#351;&#305;yor. Bu sava&#351;ta, d&uuml;&#351;&uuml;k fiyattan sat&#305;lan petrolden en &ccedil;ok etkilenen ancak yeteri kadar ad&#305; ge&ccedil;meyen devlet de elbetteki ABD. Suudi Arabistan&#8217;da ve Ortado&#287;u co&#287;rafyas&#305;nda petrol&uuml; &ccedil;&#305;karman&#305;n maliyeti olduk&ccedil;a ucuz ancak Amerika topraklar&#305;nda derinlerde bulunan petrol&uuml; &ccedil;&#305;karman&#305;n maliyeti olduk&ccedil;a y&uuml;ksek. &#350;uan ki fiyat band&#305;nda ABD, kar elde edemiyor. Rusya ve Suudilerin ekonomisi, enerji kaynaklar&#305;na dayal&#305;. Ancak petrol&uuml; &ccedil;&#305;karmalar&#305; ABD&#8217;ye g&ouml;re olduk&ccedil;a kolay. Bu petrol sava&#351;&#305; iki tarafl&#305; olmakla birlikte &uuml;&ccedil; akt&ouml;r var, ana unsur ve ba&#351;akt&ouml;r de ABD. Ancak Suudilerin bu sava&#351;&#305; s&uuml;rd&uuml;rmesi imkans&#305;z. Hem koronan&#305;n yaratt&#305;&#287;&#305; bilinmezlik hem de Suudi Arabistan&#8217;&#305;n istikrars&#305;z durumu Suudileri bir &ccedil;&#305;kmaza s&uuml;r&uuml;kl&uuml;yor. Ge&ccedil;ti&#287;imiz g&uuml;nlerde Rusya Maliye Bakanl&#305;&#287;&#305;, petrol fiyatlar&#305;n&#305;n 20-25 dolar band&#305;nda olmas&#305; halinde 6-10 y&#305;l diren&ccedil; g&ouml;sterilebilece&#287;ini beyan etti.<sup>7</sup>&nbsp;Ekonomisinin b&uuml;y&uuml;k bir b&ouml;l&uuml;m&uuml; enerjiye kaynaklar&#305;na ve petrole dayanan, 2008 ve 2014&#8217;de ya&#351;anan petrol krizinde &ccedil;ok zor g&uuml;nler atlatan Rus ekonomisinin g&uuml;n&uuml;m&uuml;zde ya&#351;anan krize 6 ila 10 y&#305;l dayanmas&#305; m&uuml;mk&uuml;n g&ouml;z&uuml;km&uuml;yor. Bununla birlikte Rus ekonomisi, Suudilerin k&#305;r&#305;lgan ve emperyalizmin s&#305;cak paras&#305;nda dayanan ekonomisine g&ouml;re daha sa&#287;lam ve geni&#351; &uuml;retim mekanizmalar&#305;ndan olu&#351;an bir yap&#305;ya sahip. Emperyalist cephe, bu sava&#351;&#305; s&uuml;rd&uuml;remez. S&uuml;rd&uuml;rd&uuml;&#287;&uuml; takdirde de kendi kaybeder, en karl&#305; &ccedil;&#305;kan ve kazanan ise T&uuml;rkiye olur. Petrol&uuml;n de&#287;er kaybetti&#287;i g&uuml;n&uuml;n gecesinde, benzinde 60 kurulu&#351;luk bir indirim karar&#305; alan T&uuml;rkiye, bu s&uuml;recin 2 ila 3 ay devam etmesi durumunda en kazan&ccedil;l&#305; &ccedil;&#305;kacak &uuml;lkelerin ba&#351;&#305;nda geliyor. Hem devlet ad&#305;na hem halk ad&#305;na, faturalar azal&#305;r. Ne olursa olsun, Suudiler bu s&uuml;reci isterlerse 1 g&uuml;n isterlerse 1 as&#305;r devam ettirsinler, petro-dolar&#305;n ve dolar&#305;n k&uuml;resel egemenli&#287;i bitecek. Kaybeden ve kendi s&#305;n&#305;rlar&#305;na &ccedil;ekilen emperyalizm, para birimi dolar&#305; koruyamaz. Latin Amerika&#8217;da, Ortado&#287;u&#8217;da d&uuml;nyan&#305;n her yerinde kaybeden emperyalizmin petrol &uuml;zerindeki hakimiyeti yani petro-dolar, en b&uuml;y&uuml;k dayana&#287;&#305;. Rusya&#8217;n&#305;n, arz konusunda geri ad&#305;m atmamas&#305;n&#305;n temelinde de bu d&uuml;&#351;&uuml;nce yat&#305;yor. Rus h&uuml;k&uuml;meti, dolara ve ABD&#8217;li petrol &uuml;reticilerine mevzi vermek istemiyor.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>Dolar&#305;n Saltanat&#305;na Son</strong></p>
<p style="text-align: justify;">3. d&uuml;nya &uuml;lkeleri ba&#351;ta olmak &uuml;zere, &Ccedil;in ve Rusya&#8217;n&#305;n emperyalizme kar&#351;&#305; olan kavgas&#305; k&uuml;reselle&#351;me yalan&#305;n&#305; da bitirdi. T&uuml;rk milletinin ve T&uuml;rk devletinin &uuml;zerine d&uuml;&#351;en g&ouml;rev ise, s&#305;n&#305;rlar&#305;m&#305;z i&ccedil;erisinde T&uuml;rk liras&#305;n&#305;n sultanl&#305;&#287;&#305;n&#305; ilan etmek, &uuml;retim devrimini ger&ccedil;ekle&#351;tirmek ve seferberli&#287;e at&#305;lmakt&#305;r. Emperyalizme kar&#351;&#305; olan sava&#351;ta ve tam ba&#287;&#305;ms&#305;zl&#305;k yolunda, ekonomik &ouml;zg&uuml;rl&uuml;k olmadan ilerlemek m&uuml;mk&uuml;n de&#287;ildir. &Uuml;lkemizin ve d&uuml;nyan&#305;n &ouml;n&uuml;nde duran ise budur, kamusal temelli karma ekonomi. T&uuml;rkiye&#8217;nin dinamikleri, T&uuml;rkiye&#8217;yi buraya s&uuml;r&uuml;kleyecek. Ard&#305;ndan tam ba&#287;&#305;ms&#305;z ve ger&ccedil;ekten demokratik Atat&uuml;rk T&uuml;rkiye&#8217;si kurulacak.</p>
<p>&nbsp;</p>
<p><strong>Mete Utku K&#305;l&#305;&ccedil;</strong></p>
<p><strong>TGB Sakarya &#304;l Ba&#351;kan&#305;</strong></p>
<p>&nbsp;</p>
<p><strong>Kaynak&ccedil;a:</strong></p>
<p>1) Todd, Emanuel, (2004), After the Empire: The Breakdown of the American Order, Colombia University Press, s.64.</p>
<p>2) Yergin, Daniel ve J. Stanislaw, (1997), The Commanding Heights : The Battle for the World Economy</p>
<p>3) Spino, David E., (1999), The Hidden Hand Of American Hegomony: Petrodollar and International Markets, Cornell University Press, s. 121.</p>
<p>4) Spino, David E., (1999), The Hidden Hand Of American Hegomony: Petrodollar and International Markets, Cornell University Press, s. 121.</p>
<p>5) Nunan, C&oacute;il&iacute;n, (2004), &ldquo;Petrodollar or Petroeuro? A new source of global conflict&rdquo;, Feasta Review, s.125.</p>
<p>6) https://www.aydinlik.com.tr/opec-anlasamadi-brent-petrol-fiyatinda-yuzde-25-dusus-202392-6#1</p>
<p>7) https://www.aa.com.tr/tr/ekonomi/petrol-savasina-giren-rusyayi-ekonomide-zor-bir-yil-bekliyor/1764661</p>
<p style="text-align: right;"><strong>tgb.gen.tr</strong></p>
</section>
<section class="item text easy-reading">
<p id="">
<p style="text-align: justify;"><strong>Dolar &#304;mparatorlu&#287;unun Do&#287;u&#351;u ve Emperyalist Ekonomi</strong></p>
<p style="text-align: justify;">I. D&uuml;nya Sava&#351;&#305;&#8217;nda kazanan &#304;tilaf devletleri, 4 y&#305;l s&uuml;ren sava&#351;ta &ccedil;ok b&uuml;y&uuml;k kay&#305;plar ya&#351;am&#305;&#351;, Avrupa&#8217;daki bir&ccedil;ok &#351;ehir geli&#351;en teknolojinin nimetlerinden faydalanan devletlerce harap edilmi&#351;tir. Ya&#351;anan sivil kay&#305;p &ccedil;ok fazlad&#305;r, ekonomiler y&#305;k&#305;lm&#305;&#351;t&#305;r. Asl&#305;nda sava&#351;&#305;n sadece iki kazanan&#305; olmu&#351;tur, bu ne &#304;ngiltere&#8217;dir ne de Fransa. Bu iki kazanan, sava&#351;&#305;n yaratt&#305;&#287;&#305; &#351;artlarla Rusya&#8217;da do&#287;an &ccedil;alkant&#305;l&#305; durumu de&#287;erlendirip iktidar&#305; ele ge&ccedil;iren Lenin &ouml;nderli&#287;indeki Bol&#351;evikler ve di&#287;er k&uuml;resel g&uuml;&ccedil;lerin aksine, sava&#351;&#305;n cereyan etti&#287;i, s&#305;cak &ccedil;at&#305;&#351;malar&#305;n ya&#351;and&#305;&#287;&#305; b&ouml;lgede bulunmayan ABD&#8217;dir. Lenin, &ccedil;&ouml;ken &Ccedil;arl&#305;&#287;&#305; sosyalist temellerde bir arada tutmu&#351; ve SSCB&#8217;yi kurmu&#351;tur. ABD ise sava&#351; ile harap olmu&#351; Avrupa &uuml;lkelerine y&uuml;ksek miktarda bor&ccedil;lar vermi&#351; ve 1929 Buhran&#305;&#8217;ndan &ouml;nce d&uuml;nya sanayi &uuml;retiminin %44,5&rsquo;ini tek ba&#351;&#305;na &uuml;stlenir hale gelmi&#351;tir. (Ayn&#305; tarihte d&uuml;nya sanayi &uuml;retiminin %11.6&rsquo;s&#305; Almanya, %9,3&rsquo;&uuml; &#304;ngiltere, %7&rsquo;si, Fransa, %4,6&rsquo;s&#305; Sovyetler Birli&#287;i, %2,3&rsquo;&uuml; Japonya taraf&#305;ndan ger&ccedil;ekle&#351;tirilmekteydi.)<sup>1</sup> Ancak ne &ccedil;ok b&uuml;y&uuml;k bir co&#287;rafi egemenli&#287;e sahip SSCB ne de d&uuml;nya ekonomisine II. D&uuml;nya Sava&#351;&#305;&#8217;ndan &ccedil;ok daha &ouml;nce a&#287;&#305;rl&#305;n&#305; koyan ABD k&uuml;resel hegemonya iddias&#305;nda de&#287;ildi. SSCB nezdinde bunun sebebi, 4 y&#305;l D&uuml;nya Sava&#351;&#305; ile 4 y&#305;l da i&ccedil; sava&#351; ile harap olan Rusya&#8217;n&#305;n k&uuml;llerinden do&#287;an yeni rejimin b&ouml;yle bir iddiada bulunabilecek materyal, ekonomik ve insan g&uuml;c&uuml; olmamas&#305;yd&#305;. ABD ise B&uuml;y&uuml;k Buhran ile birlikte finansal bir krize girmi&#351;ti. Ancak II. D&uuml;nya Sava&#351;&#305;&#8217;nda Normandiya &Ccedil;&#305;kartmas&#305;n&#305;n ba&#351;ar&#305;l&#305; olmas&#305; ve SSCB&#8217;nin Berlin&#8217;e girmesiyle birlikte birlikte So&#287;uk Sava&#351; resmi olmasa da fiili olarak ba&#351;lam&#305;&#351; ve iki devlet de k&uuml;resel hegemonyalar&#305; ad&#305;na &ccedil;al&#305;&#351;maya ba&#351;lam&#305;&#351;lard&#305;. Sava&#351; sonras&#305; d&ouml;nemde y&#305;k&#305;lan Avrupa ve Asya &uuml;lkelerinin yeniden in&#351;as&#305;nda Marshall Plan&#305; ve Truman Doktrini ABD&rsquo;nin d&uuml;nya &uuml;zerindeki iktisadi egemenli&#287;ini sa&#287;lamas&#305;nda &ccedil;ok etkili olmu&#351;tur. ABD: anti-kom&uuml;nist ve Sovyet kar&#351;&#305;tl&#305;&#287;&#305; temelinde, g&uuml;d&uuml;m&uuml;ne almak istedi&#287;i devletlere bu ekonomik programlarla n&uuml;fuz etmeye &ccedil;al&#305;&#351;m&#305;&#351;t&#305;r. 1949 y&#305;l&#305;nda kurulan NATO ise, ABD&#8217;nin d&uuml;nya &uuml;zerindeki ekonomik etkisini askeri boyuta ta&#351;&#305;mas&#305;na hizmet etmi&#351;tir. 1945 y&#305;l&#305;nda g&uuml;&ccedil; dengelerinin de&#287;i&#351;mesiyle birlikte yeni kurulacak d&uuml;nya d&uuml;zenine ili&#351;kin iktisadi ve diplomatik istikrar kavramlar&#305; tart&#305;&#351;&#305;lmaya ba&#351;lanm&#305;&#351; ve bu tart&#305;&#351;malar &ccedil;er&ccedil;evesinde ger&ccedil;ekle&#351;tirilen Bretton Woods konferans&#305; sonucunda alt&#305;n onsu 35 ABD Dolar&#305;na ba&#287;lanm&#305;&#351;t&#305;r. Yani dolar, alt&#305;na d&ouml;n&uuml;&#351;ebilen tek para birimi olarak kabul edilmi&#351;tir. ABD dolar&#305;n&#305;n uluslararas&#305; tek rezerv para oldu&#287;u bir para sistemi do&#287;mu&#351;tur. Ayr&#305;ca Bretton Woods konferans&#305; sonucu D&uuml;nya Bankas&#305; ve Uluslararas&#305; Para Fonu gibi ABD&rsquo;nin d&uuml;nyada tek g&uuml;&ccedil; unsuru olmas&#305;na hizmet edecek olu&#351;umlar da kurulmu&#351;tur. ABD b&uuml;y&uuml;k alt&#305;n rezervleri ve geni&#351; &uuml;retim mekanizmas&#305;yla ile bu yeni d&uuml;zende daha da g&uuml;&ccedil;l&uuml; bir yap&#305;ya kavu&#351;mu&#351;tur. D&uuml;nya ticaretinde, dolar tek unsur haline gelmi&#351;tir. Sa&#287;lanan iktisadi istikrar d&uuml;nyada &uuml;retim ve d&#305;&#351; ticaretin h&#305;zla geli&#351;mesini olanak sa&#287;lam&#305;&#351;t&#305;r. Bu geli&#351;en sistem ABD hegemonyas&#305;nda, ABD&#8217;nin iste&#287;i ve &ccedil;&#305;karlar&#305; do&#287;rultusunda geli&#351;mi&#351;tir.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>Petro-dolar&#8217;&#305;n Ortaya &Ccedil;&#305;k&#305;&#351;&#305; ve Petrol Borsas&#305;ndaki ABD Hakimiyeti</strong></p>
<p style="text-align: justify;">Bu ekonomik sistem 1970&rsquo;lerin ba&#351;lar&#305;na kadar ge&ccedil;erlili&#287;ini korumu&#351;tur. 1949-1970 aras&#305;ndaki d&ouml;nemde sava&#351;tan y&#305;k&#305;lm&#305;&#351; ve bitkin bir &#351;ekilde &ccedil;&#305;kan Asya ve Avrupa &uuml;lkeleri, ABD&rsquo;nin de deste&#287;iyle altyap&#305;lar&#305;n&#305; yeniden in&#351;a etmi&#351; ve ABD&#8217;nin &ccedil;&#305;karlar&#305;yla yar&#305;&#351;acak bir seviyeye eri&#351;erek rekabet&ccedil;i ve sa&#287;lam bir &uuml;retim yap&#305;s&#305;na kavu&#351;mu&#351;tur. 1970&rsquo;li y&#305;llar&#305;n ba&#351;lar&#305;nda Avrupa ve Asya ekonomilerinin artan g&uuml;c&uuml; ve Vietnam Sava&#351;&#305;&#8217;n&#305;n ABD ekonomisine getirdi&#287;i a&#287;&#305;r y&uuml;k, var olan d&uuml;zeni sarsmaya ba&#351;lam&#305;&#351;t&#305;r. Ba&#351;ta Fransa olmak &uuml;zere, b&uuml;y&uuml;k &uuml;lkelerin merkez bankalar&#305; ABD&rsquo;den ellerindeki dolarlar kar&#351;&#305;l&#305;&#287;&#305;nda mevcut alt&#305;n-dolar dengesinden alt&#305;n iste&#287;inde bulunmaya ba&#351;lam&#305;&#351;lard&#305;r. Bu geli&#351;melere ba&#287;l&#305; olarak 1971 y&#305;l&#305;n&#305;n ortas&#305;nda ABD Merkez Bankas&#305;ndan alt&#305;n &ccedil;ekimi h&#305;z kazanm&#305;&#351; ve ABD alt&#305;n rezervleri kritik bir d&uuml;zeyde azalm&#305;&#351;t&#305;r. Bu s&uuml;re&ccedil;te ABD&rsquo;nin en g&uuml;venilir m&uuml;ttefiki &#304;ngiltere Merkez Bankas&#305; bile 3 milyar dolarl&#305;k rezervi kar&#351;&#305;l&#305;&#287;&#305;nda 2600 ton alt&#305;n alm&#305;&#351;t&#305;r.<sup>2</sup> Bu geli&#351;meler sonucunda ABD&rsquo;deki Nixon Y&ouml;netimi taraf&#305;ndan Bretton Woods Sistemi ile getirilen 1 ons alt&#305;n 35 ABD Dolar&#305; de&#287;erde&#351;lik denklemi son bulmu&#351;tur. ABD&rsquo;nin artan d&#305;&#351; ticaret a&ccedil;&#305;klar&#305; ve Vietnam Sava&#351;&#305; harcamalar&#305; birle&#351;erek 1970&rsquo;li y&#305;llarda ABD dolar&#305;n&#305; zora sokmu&#351;, istikrars&#305;z de&#287;i&#351;imlere ve dalgalanmlara yol a&ccedil;m&#305;&#351;t&#305;r. Bu s&uuml;re&ccedil;te ABD dolar&#305;nda ya&#351;anan geli&#351;melere ba&#287;l&#305; olarak OPEC, petrol ticaretinin bir&ccedil;ok para biriminden olu&#351;an bir para sepeti &uuml;zerinden olabilirli&#287;ini tart&#305;&#351;maya ba&#351;lam&#305;&#351;t&#305;r. (Para sepeti, &ccedil;e&#351;itli &uuml;lke paralar&#305;n&#305;n belirli miktarlar&#305;n&#305;n bir araya getirilmesi ile olu&#351;turulur. B&ouml;ylece &#8220;sepet&#8221;in de&#287;eri, onu olu&#351;turan paralar&#305;n herhangi bir andaki piyasa de&#287;erlerinin toplam&#305;na veya ortalamas&#305;na e&#351;it olur. Para sepetini olu&#351;turan para birimlerinin birindeki d&uuml;&#351;&uuml;&#351;, di&#287;erindeki y&uuml;kseli&#351; birbirini a&#351;a&#287;&#305; yukar&#305; dengelendi&#287;i i&ccedil;in metalardaki de&#287;er de&#287;i&#351;imi ve y&uuml;kseli&#351; yada d&uuml;&#351;&uuml;&#351; b&uuml;y&uuml;k oranda s&ouml;z konusu de&#287;ildir.) Ayr&#305;ca&nbsp; OPEC, petrol ticaretinde G-10 &uuml;lkeleri paralar&#305;ndan olu&#351;an bir para sepeti kullan&#305;lmas&#305;n&#305; da &ouml;nermi&#351;tir.<sup>3</sup> ABD, petrol ticaretinin para sepeti ile yap&#305;lmas&#305;n&#305; &ouml;nleyerek dolar&#305;n hegemon yap&#305;s&#305;n&#305; s&uuml;rd&uuml;rmek amac&#305;yla d&uuml;nyan&#305;n en b&uuml;y&uuml;k petrol &uuml;reticisi olan Suudi Arabistan ile diplomatik m&uuml;zakerelere ba&#351;lam&#305;&#351;t&#305;r. S&ouml;z konusu g&ouml;r&uuml;&#351;meler sonucunda o tarihte bir a&ccedil;&#305;klama yap&#305;lmasa dahi Suudi H&uuml;k&uuml;meti petrol gelirleri ile gizlice 2.5 milyar dolar de&#287;erinde ABD hazine bonosu sat&#305;n alm&#305;&#351;, b&ouml;ylece &ldquo;petro-dolarlar&#305;n yeniden d&ouml;ng&uuml;s&uuml;&#8221; olarak bilinen s&uuml;re&ccedil; ba&#351;lam&#305;&#351;t&#305;r. Suudi H&uuml;k&uuml;meti ile ger&ccedil;ekle&#351;tirilen bu g&ouml;r&uuml;&#351;meler ileri bir tarihte ABD Hazine Genel sekreteri Blumental taraf&#305;ndan, Suudi Arabistan&rsquo;&#305;n petrol ticaretini yaln&#305;zca dolarla yapaca&#287;&#305; y&ouml;n&uuml;nde g&uuml;vence ve garanti verdi&#287;i bi&ccedil;iminde a&ccedil;&#305;klanm&#305;&#351;t&#305;r.<sup>4</sup> Suudi Arabistan; emperyalizmin &ccedil;&#305;karlar&#305;na teslim olarak ABD&#8217;nin alt&#305;n &uuml;zerinden kurdu&#287;u ancak devaml&#305;l&#305;&#287;&#305;n&#305; 1970 y&#305;l&#305;ndan sonra sa&#287;layamad&#305;&#287;&#305; dolar egemenli&#287;ini, petrol &uuml;zerinde hegemonya kurarak s&uuml;rd&uuml;rmesine izin vermi&#351;tir. Belli istikrars&#305;z d&ouml;nemler, dalgalanmalar, b&uuml;y&uuml;k krizler ya&#351;anmas&#305;na ra&#287;men petro-dolar sistemi hen&uuml;z y&#305;k&#305;lmam&#305;&#351;t&#305;r. ABD&#8217;nin petrol &uuml;zerinden kurdu&#287;u 50 senelik k&uuml;resel ekonomi imparatorlu&#287;u t&uuml;m sisteme n&uuml;fuz etmi&#351; durumdad&#305;r. G&uuml;n&uuml;m&uuml;zde d&uuml;nya ticaretinin ve merkez bankalar&#305;nda tutulan uluslararas&#305; rezervlerin yakla&#351;&#305;k &uuml;&ccedil;te ikisinin; D&uuml;nya Bankas&#305; ve Uluslararas&#305; Para Fonu gibi uluslararas&#305; kurulu&#351;lar taraf&#305;ndan verilen krediler ve yard&#305;mlar&#305;n tamam&#305;n&#305;n ABD Dolar&#305; cinsinden oldu&#287;u g&ouml;r&uuml;lmektedir.<sup>5&nbsp;</sup>Amerikan dolar&#305;n&#305;n ta&#351;&#305;d&#305;&#287;&#305; k&uuml;resel nitelik, ABD&#8217;nin uluslararas&#305; ili&#351;kilerdeki hegemon yap&#305;s&#305;n&#305;n temelini olu&#351;turur. Ancak, k&uuml;resel ticaretin para birimi olan dolar; devletlerin ticaret de kendi yerel para birimlerini kullanmaya ba&#351;lamas&#305;yla birlikte hasar g&ouml;rm&uuml;&#351;, hala ge&ccedil;erlili&#287;i en y&uuml;ksek para birimi olmas&#305;na ra&#287;men eski g&uuml;c&uuml;n&uuml; (de&#287;er anlam&#305;nda olmasa dahi) uluslararas&#305; arena da yitirmesine sebep olmu&#351;tur. D&uuml;nya &uuml;retiminin merkezinin Asya&#8217;ya kaymas&#305; ve &Ccedil;in&#8217;in ekonomi mucizesi de ilerleyen y&#305;llarda ticaret sava&#351;lar&#305;n&#305;n radikalle&#351;mesi ve keskinle&#351;mesine yol a&ccedil;acak, dolar da as&#305;l s&#305;nav&#305;n&#305; o zaman verecektir. Dolar&#305;n ve emperyalist sistemin, mazlum uluslara ve Asya &Ccedil;a&#287;&#305;na kar&#351;&#305; kazanma &#351;ans&#305; yoktur. Suriye&#8217;de, Venezuala&#8217;da kaybeden emperyalizm, &#304;ran taraf&#305;ndan a&ccedil;&#305;k&ccedil;a vurulmu&#351;, Irak Parlemanto&#8217;su taraf&#305;ndan a&ccedil;&#305;k&ccedil;a s&#305;n&#305;r d&#305;&#351;&#305; edilmi&#351;tir. Emperyalizm i&ccedil;in ufukta bir gelecek g&ouml;z&uuml;kmemektedir.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>G&uuml;ncel Petrol Krizi</strong></p>
<p style="text-align: justify;">G&uuml;n&uuml;m&uuml;zde ya&#351;anan petrol krizinin temelinde yatan as&#305;l problem ise koronavir&uuml;sle birlikte ya&#351;anan talep d&uuml;&#351;&uuml;kl&uuml;&#287;&uuml; ve bu d&uuml;&#351;&uuml;kl&uuml;&#287;&uuml;n yol a&ccedil;t&#305;&#287;&#305; arz fazlas&#305;d&#305;r. Bu d&uuml;&#351;&uuml;&#351; sadece petrol borsas&#305;nda ya&#351;anmamakta, Korona k&uuml;resel bir finans krize de yol a&ccedil;maktad&#305;r. Petrol nezdinde; talep-arz dengesizli&#287;i nedeniyle ya&#351;anan bu dengesizlikte, petrol&uuml;n durmadan de&#287;er kaybetmesinin nedeniyse Moskova-Riyad denkleminde ya&#351;anan dengesizliktir. 2016 y&#305;l&#305;nda, petrol borsas&#305;nda arz art&#305;&#351;&#305;na ba&#287;l&#305; olu&#351;an dengesizli&#287;i ve ya&#351;anan fiyat d&uuml;&#351;&uuml;&#351;&uuml;n&uuml; engellemek ad&#305;na petrol &uuml;reticisi arz &uuml;lkeleri anla&#351;m&#305;&#351;, Rusya-Suudi Arabistan mutabakat&#305; arz&#305; ve &uuml;retimi azaltma karar&#305; alm&#305;&#351;t&#305;. Ancak ge&ccedil;ti&#287;imiz g&uuml;nlerde, korona ile birlikte d&uuml;&#351;en fiyatlar&#305; dengelemek i&ccedil;in toplanan OPEC anla&#351;amad&#305;, Suudilerin arz&#305; azaltma teklifi de Rusya taraf&#305;ndan reddedildi. Moskova&#8217;n&#305;n &ccedil;ekincesi ise gayet yerinde. Daha &ouml;nceki ani d&uuml;&#351;&uuml;&#351;lerde de arz&#305; azaltma karar&#305; alan Moskova-Riyad ittifak&#305;, bu hamleleriyle ABD&#8217;li petrol &uuml;reticilerine pazar hakimiyetini teslim etmi&#351; ve b&ouml;ylece ABD kaya petrol&uuml; &uuml;reticileri d&uuml;nyada birinci s&#305;raya yerle&#351;mi&#351;ti. Tekrar arz&#305;n azalt&#305;ld&#305;&#287;&#305; denklemde, en karl&#305; &ccedil;&#305;kan yine ABD ve ABD&#8217;li petrol &uuml;reticileri olacakt&#305;r. Rusya, ABD&#8217;nin kazanmas&#305;n&#305; ve elindeki pazar&#305;, alan&#305; kaybetmek istemiyor. Dolay&#305;s&#305;yla Suudileri reddettiler. Ancak Suudi H&uuml;k&uuml;meti, bu karar &uuml;zerine bir Petrol sava&#351;&#305; ba&#351;latt&#305;. Arz&#305; azaltmaya &ccedil;al&#305;&#351;&#305;yorken birden art&#305;rma karar&#305; ald&#305;lar, yedek &uuml;retim kapasitesini de devreye soktular.<sup>6</sup> Elbetteki bunun sebebi Moskova&#8217;y&#305; zorlamak. Yani Suudi Arabistan, Rusya&#8217;ya g&uuml;&ccedil; politikas&#305; uygulamaya, zor kullanmaya &ccedil;al&#305;&#351;&#305;yor. Bu sava&#351;ta, d&uuml;&#351;&uuml;k fiyattan sat&#305;lan petrolden en &ccedil;ok etkilenen ancak yeteri kadar ad&#305; ge&ccedil;meyen devlet de elbetteki ABD. Suudi Arabistan&#8217;da ve Ortado&#287;u co&#287;rafyas&#305;nda petrol&uuml; &ccedil;&#305;karman&#305;n maliyeti olduk&ccedil;a ucuz ancak Amerika topraklar&#305;nda derinlerde bulunan petrol&uuml; &ccedil;&#305;karman&#305;n maliyeti olduk&ccedil;a y&uuml;ksek. &#350;uan ki fiyat band&#305;nda ABD, kar elde edemiyor. Rusya ve Suudilerin ekonomisi, enerji kaynaklar&#305;na dayal&#305;. Ancak petrol&uuml; &ccedil;&#305;karmalar&#305; ABD&#8217;ye g&ouml;re olduk&ccedil;a kolay. Bu petrol sava&#351;&#305; iki tarafl&#305; olmakla birlikte &uuml;&ccedil; akt&ouml;r var, ana unsur ve ba&#351;akt&ouml;r de ABD. Ancak Suudilerin bu sava&#351;&#305; s&uuml;rd&uuml;rmesi imkans&#305;z. Hem koronan&#305;n yaratt&#305;&#287;&#305; bilinmezlik hem de Suudi Arabistan&#8217;&#305;n istikrars&#305;z durumu Suudileri bir &ccedil;&#305;kmaza s&uuml;r&uuml;kl&uuml;yor. Ge&ccedil;ti&#287;imiz g&uuml;nlerde Rusya Maliye Bakanl&#305;&#287;&#305;, petrol fiyatlar&#305;n&#305;n 20-25 dolar band&#305;nda olmas&#305; halinde 6-10 y&#305;l diren&ccedil; g&ouml;sterilebilece&#287;ini beyan etti.<sup>7</sup>&nbsp;Ekonomisinin b&uuml;y&uuml;k bir b&ouml;l&uuml;m&uuml; enerjiye kaynaklar&#305;na ve petrole dayanan, 2008 ve 2014&#8217;de ya&#351;anan petrol krizinde &ccedil;ok zor g&uuml;nler atlatan Rus ekonomisinin g&uuml;n&uuml;m&uuml;zde ya&#351;anan krize 6 ila 10 y&#305;l dayanmas&#305; m&uuml;mk&uuml;n g&ouml;z&uuml;km&uuml;yor. Bununla birlikte Rus ekonomisi, Suudilerin k&#305;r&#305;lgan ve emperyalizmin s&#305;cak paras&#305;nda dayanan ekonomisine g&ouml;re daha sa&#287;lam ve geni&#351; &uuml;retim mekanizmalar&#305;ndan olu&#351;an bir yap&#305;ya sahip. Emperyalist cephe, bu sava&#351;&#305; s&uuml;rd&uuml;remez. S&uuml;rd&uuml;rd&uuml;&#287;&uuml; takdirde de kendi kaybeder, en karl&#305; &ccedil;&#305;kan ve kazanan ise T&uuml;rkiye olur. Petrol&uuml;n de&#287;er kaybetti&#287;i g&uuml;n&uuml;n gecesinde, benzinde 60 kurulu&#351;luk bir indirim karar&#305; alan T&uuml;rkiye, bu s&uuml;recin 2 ila 3 ay devam etmesi durumunda en kazan&ccedil;l&#305; &ccedil;&#305;kacak &uuml;lkelerin ba&#351;&#305;nda geliyor. Hem devlet ad&#305;na hem halk ad&#305;na, faturalar azal&#305;r. Ne olursa olsun, Suudiler bu s&uuml;reci isterlerse 1 g&uuml;n isterlerse 1 as&#305;r devam ettirsinler, petro-dolar&#305;n ve dolar&#305;n k&uuml;resel egemenli&#287;i bitecek. Kaybeden ve kendi s&#305;n&#305;rlar&#305;na &ccedil;ekilen emperyalizm, para birimi dolar&#305; koruyamaz. Latin Amerika&#8217;da, Ortado&#287;u&#8217;da d&uuml;nyan&#305;n her yerinde kaybeden emperyalizmin petrol &uuml;zerindeki hakimiyeti yani petro-dolar, en b&uuml;y&uuml;k dayana&#287;&#305;. Rusya&#8217;n&#305;n, arz konusunda geri ad&#305;m atmamas&#305;n&#305;n temelinde de bu d&uuml;&#351;&uuml;nce yat&#305;yor. Rus h&uuml;k&uuml;meti, dolara ve ABD&#8217;li petrol &uuml;reticilerine mevzi vermek istemiyor.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>Dolar&#305;n Saltanat&#305;na Son</strong></p>
<p style="text-align: justify;">3. d&uuml;nya &uuml;lkeleri ba&#351;ta olmak &uuml;zere, &Ccedil;in ve Rusya&#8217;n&#305;n emperyalizme kar&#351;&#305; olan kavgas&#305; k&uuml;reselle&#351;me yalan&#305;n&#305; da bitirdi. T&uuml;rk milletinin ve T&uuml;rk devletinin &uuml;zerine d&uuml;&#351;en g&ouml;rev ise, s&#305;n&#305;rlar&#305;m&#305;z i&ccedil;erisinde T&uuml;rk liras&#305;n&#305;n sultanl&#305;&#287;&#305;n&#305; ilan etmek, &uuml;retim devrimini ger&ccedil;ekle&#351;tirmek ve seferberli&#287;e at&#305;lmakt&#305;r. Emperyalizme kar&#351;&#305; olan sava&#351;ta ve tam ba&#287;&#305;ms&#305;zl&#305;k yolunda, ekonomik &ouml;zg&uuml;rl&uuml;k olmadan ilerlemek m&uuml;mk&uuml;n de&#287;ildir. &Uuml;lkemizin ve d&uuml;nyan&#305;n &ouml;n&uuml;nde duran ise budur, kamusal temelli karma ekonomi. T&uuml;rkiye&#8217;nin dinamikleri, T&uuml;rkiye&#8217;yi buraya s&uuml;r&uuml;kleyecek. Ard&#305;ndan tam ba&#287;&#305;ms&#305;z ve ger&ccedil;ekten demokratik Atat&uuml;rk T&uuml;rkiye&#8217;si kurulacak.</p>
<p>&nbsp;</p>
<p><strong>Mete Utku K&#305;l&#305;&ccedil;</strong></p>
<p><strong>TGB Sakarya &#304;l Ba&#351;kan&#305;</strong></p>
<p>&nbsp;</p>
<p><strong>Kaynak&ccedil;a:</strong></p>
<p>1) Todd, Emanuel, (2004), After the Empire: The Breakdown of the American Order, Colombia University Press, s.64.</p>
<p>2) Yergin, Daniel ve J. Stanislaw, (1997), The Commanding Heights : The Battle for the World Economy</p>
<p>3) Spino, David E., (1999), The Hidden Hand Of American Hegomony: Petrodollar and International Markets, Cornell University Press, s. 121.</p>
<p>4) Spino, David E., (1999), The Hidden Hand Of American Hegomony: Petrodollar and International Markets, Cornell University Press, s. 121.</p>
<p>5) Nunan, C&oacute;il&iacute;n, (2004), &ldquo;Petrodollar or Petroeuro? A new source of global conflict&rdquo;, Feasta Review, s.125.</p>
<p>6) https://www.aydinlik.com.tr/opec-anlasamadi-brent-petrol-fiyatinda-yuzde-25-dusus-202392-6#1</p>
<p>7) https://www.aa.com.tr/tr/ekonomi/petrol-savasina-giren-rusyayi-ekonomide-zor-bir-yil-bekliyor/1764661</p>
<p style="text-align: right;"><strong>tgb.gen.tr</strong></p>
</section>
</div>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://tgb.gen.tr/serbest-kursu/petro-dolar-dolarin-hegemonyasi-ve-guncel-petrol-krizi-29478/feed</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Gaffar Okkan Mücadelemizde Yaşıyor</title>
		<link>https://tgb.gen.tr/serbest-kursu/gaffar-okkan-mucadelemizde-yasiyor-29292</link>
					<comments>https://tgb.gen.tr/serbest-kursu/gaffar-okkan-mucadelemizde-yasiyor-29292#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Mete Utku Kılıç]]></dc:creator>
		<pubDate>Fri, 24 Jan 2020 10:02:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Serbest Kürsü]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://tgb.gen.tr/tgbden/gaffar-okkan-mucadelemizde-yasiyor-29292</guid>

					<description><![CDATA[1952 y&#305;l&#305;nda Sakarya&#8217;n&#305;n Hendek il&#231;esinde do&#287;an Ali Gaffar Okkan; 1970&#8217;de polis kolejinden, 1973&#8217;de ise akademiden mezun olarak g&#246;rev hayat&#305;na ba&#351;lad&#305;. &#199;e&#351;itli yerlerde g&#246;rev yapt&#305;ktan sonra 1993 y&#305;l&#305;nda, hen&#252;z 41 ya&#351;&#305;nda Kars Emniyet M&#252;d&#252;r&#252; oldu. Halkla devletin aras&#305;n&#305;n a&#231;&#305;ld&#305;&#287;&#305;, ter&#246;r&#252;n had safhada ya&#351;and&#305;&#287;&#305;, faili me&#231;hul cinayetlerin artt&#305;&#287;&#305; bir d&#246;nemde, 1997 y&#305;l&#305;nda Diyarbak&#305;r Emniyet M&#252;d&#252;rl&#252;&#287;&#252;ne atand&#305;. Gaffar [&#8230;]]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<div class="easy-reading">
<section class="item text easy-reading">
<p id="">
<p style="text-align: justify;">1952 y&#305;l&#305;nda Sakarya&#8217;n&#305;n Hendek il&ccedil;esinde do&#287;an Ali Gaffar Okkan; 1970&#8217;de polis kolejinden, 1973&#8217;de ise akademiden mezun olarak g&ouml;rev hayat&#305;na ba&#351;lad&#305;. &Ccedil;e&#351;itli yerlerde g&ouml;rev yapt&#305;ktan sonra 1993 y&#305;l&#305;nda, hen&uuml;z 41 ya&#351;&#305;nda Kars Emniyet M&uuml;d&uuml;r&uuml; oldu. Halkla devletin aras&#305;n&#305;n a&ccedil;&#305;ld&#305;&#287;&#305;, ter&ouml;r&uuml;n had safhada ya&#351;and&#305;&#287;&#305;, faili me&ccedil;hul cinayetlerin artt&#305;&#287;&#305; bir d&ouml;nemde, 1997 y&#305;l&#305;nda Diyarbak&#305;r Emniyet M&uuml;d&uuml;rl&uuml;&#287;&uuml;ne atand&#305;.</p>
<p style="text-align: justify;">Gaffar Okkan b&ouml;l&uuml;c&uuml;l&uuml;&#287;e kar&#351;&#305; halk kazan&#305;lmad&#305;&#287;&#305; takdirde silahl&#305; m&uuml;cadelenin yetersiz kalaca&#287;&#305;n&#305; biliyor ve bu kapsamda &ccedil;al&#305;&#351;malar y&uuml;r&uuml;t&uuml;yordu. Samimi bir Atat&uuml;rk&ccedil;&uuml;, halk&#305;n i&ccedil;erisinden gelen ve halk ad&#305;na &ccedil;al&#305;&#351;an ger&ccedil;ek bir halk&ccedil;&#305;yd&#305;. Emperyalizmin politikalar&#305;yla y&#305;llar boyu T&uuml;rk ve K&uuml;rt halklar&#305; aras&#305;na suni bir ayr&#305;m yerle&#351;tirilmeye &ccedil;al&#305;&#351;&#305;ld&#305;. Kontrgerilla ve yanl&#305;&#351; ter&ouml;rle m&uuml;cadele metotlar&#305;, halk&#305; devlete k&uuml;st&uuml;rd&uuml;. Gaffar Okkan, b&ouml;l&uuml;c&uuml;lere ve ter&ouml;re aman vermezken yerel halka devletin s&#305;cak ve samimi y&uuml;z&uuml;n&uuml; g&ouml;sterdi, halkla devlet aras&#305;nda k&ouml;pr&uuml; g&ouml;revini &uuml;stlendi. &#304;nsanlar&#305;n polise bak&#305;&#351; a&ccedil;&#305;s&#305;n&#305;, yakla&#351;&#305;m&#305;n&#305; de&#287;i&#351;tirdi. Vatanda&#351;lara olan yakla&#351;&#305;m&#305;nda araya b&uuml;rokratik ba&#287;lar ve gereksiz prosed&uuml;rler koymad&#305;, halk&#305;n aras&#305;na kar&#305;&#351;t&#305; ve herkesle samimi ili&#351;kiler geli&#351;tirdi. Atat&uuml;rk&ccedil;&uuml; oldu&#287;unu iddia eden baz&#305; kimseler gibi halka &uuml;stten bakmad&#305;, k&uuml;&ccedil;&uuml;msemedi. R&uuml;&#351;vet alan ya da yapt&#305;&#287;&#305; kudretli g&ouml;revin bilincinde olmayan polislere kar&#351;&#305; &ccedil;ok ciddi bir m&uuml;cadele y&uuml;r&uuml;tt&uuml;, kendi ideallerini ve yakla&#351;&#305;m tarz&#305;n&#305; birlikte &ccedil;al&#305;&#351;t&#305;&#287;&#305; t&uuml;m polislere benimsetmeye &ccedil;al&#305;&#351;t&#305;.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>GAFFAR OKKAN T&Uuml;RK&#304;YE&#8217;Y&#304; B&Ouml;LMEK &#304;STEYENLER&#304;N HEEDEF&#304;NDEYD&#304;</strong></p>
<p style="text-align: justify;">Gaffar Okkan d&ouml;neminde Diyarbak&#305;r&#8217;da Hizbullah&#8217;a kar&#351;&#305; bir&ccedil;ok operasyon ger&ccedil;ekle&#351;tirildi, bir&ccedil;ok faili me&ccedil;hul cinayet &ccedil;&ouml;z&uuml;ld&uuml;, &ouml;rg&uuml;t bitme noktas&#305;na getirildi ve Hizbullah tehdidi &ccedil;o&#287;unlukla bast&#305;r&#305;ld&#305;. Gaffar Okkan, ayn&#305; cesaret ve kararl&#305;l&#305;kla PKK ter&ouml;r&uuml;n&uuml;n de &uuml;zerine gitti. PKK&#8217;n&#305;n ne da&#287;larda ne de halk nezdinde mevzi kazanmas&#305;na izin vermedi. Bu faaliyetleriyle halk&#305; kazand&#305;, ter&ouml;r&uuml; bitirme noktas&#305;na getirdi. Bu y&uuml;zden emperyalizm ve i&#351;birlik&ccedil;ileri, Gaffar Okkan&#8217;&#305; ortadan kald&#305;rma planlar&#305; yapt&#305;.</p>
<p style="text-align: justify;">Diyarbak&#305;r Emniyet M&uuml;d&uuml;r&uuml; Gaffar Okkan, 19 y&#305;l &ouml;nce hain bir suikast sonucu aram&#305;zdan ayr&#305;ld&#305;. Gaffar Okkan&#8217;dan ve yapabileceklerinden korktular, bu y&uuml;zden hedef olarak se&ccedil;tiler ve 20 kur&#351;unla, kalle&#351;&ccedil;e katlettiler. Emperyalizm, Gaffar Okkan&#8217;&#305; &ouml;ld&uuml;rerek m&uuml;cadelesini baltalamaya &ccedil;al&#305;&#351;t&#305; ancak binlerce Gaffar Okkan yaratt&#305;.</p>
<p style="text-align: justify;">Gaffar Okkan&#8217;dan &ouml;nce kolluk kuvvetleriyle g&ouml;z g&ouml;ze bile gelmek istemeyen Diyarbak&#305;r halk&#305;, Gaffar Okkan suikasta kurban gidince kepenkleri kapatt&#305;, binler cenazeye ko&#351;tu, K&uuml;rt&ccedil;e a&#287;&#305;tlar yak&#305;ld&#305; ve meydanlar &#8220;Kahrolsun Katiller!&rsquo;&rsquo; sloganlar&#305;yla yank&#305;land&#305;. Dahas&#305;, yeni do&#287;an binlerce bebe&#287;e Ali Gaffar ad&#305; verildi.</p>
<p style="text-align: justify;">Yan&#305;ndaki be&#351; polis memuruyla birlikte &#351;ehit edilen Gaffar Okkan&#8217;&#305;n m&uuml;cadelesi ise bug&uuml;n; HDP Diyarbak&#305;r il binas&#305; &ouml;n&uuml;nde ter&ouml;rden ve siyasi uzant&#305;s&#305;ndan hesap soran anneler taraf&#305;ndan y&uuml;r&uuml;t&uuml;l&uuml;yor. Ter&ouml;re sava&#351; a&ccedil;an Gaffar Okkan&#8217;&#305;n yerini; ter&ouml;r&uuml;n siyasi uzant&#305;s&#305;na kepenk kapatt&#305;ran korkusuz annelerimiz ald&#305;. Ve annelerimizin bu n&ouml;beti; HDP&#8217;nin kapat&#305;laca&#287;&#305;, evlad&#305; PKK taraf&#305;ndan ka&ccedil;&#305;r&#305;lan her ailenin evlad&#305;na kavu&#351;aca&#287;&#305; ve Diyarbak&#305;r&#8217;&#305;n ter&ouml;rden ar&#305;naca&#287;&#305; g&uuml;ne kadar s&uuml;recek!</p>
<p style="text-align: justify;">Gaffar Okkan&#8217;&#305;n m&uuml;cadelesi ayn&#305; zamanda, &ccedil;&ouml;z&uuml;m s&uuml;reci s&#305;ras&#305;nda &uuml;niversitelerimizde mevzi kazanmaya &ccedil;al&#305;&#351;an ter&ouml;ristlere, PKK pa&ccedil;avralar&#305;yla okullar&#305;m&#305;z&#305; kirletmeye &ccedil;al&#305;&#351;an hainlere izin vermeyen TGB saflar&#305;nda s&uuml;r&uuml;yor. TGB, Edirne&#8217;den Kars&#8217;a t&uuml;m &uuml;niversitelerde b&ouml;l&uuml;c&uuml;l&uuml;&#287;e kar&#351;&#305; Gaffar Okkan ruhuyla ayakta! Okkan&#8217;&#305;n bize b&#305;rakt&#305;&#287;&#305; m&uuml;cadele miras&#305;yla, T&uuml;rk gen&ccedil;li&#287;i olarak Gaffar Okkan&#8217;&#305;n yolunda, Diyarbak&#305;r annelerinin yan&#305;nday&#305;z!</p>
<p><strong>Mete Utku K&#305;l&#305;&ccedil;</strong></p>
<p><strong>TGB Sakarya &#304;l Ba&#351;kan&#305;</strong></p>
<p style="text-align: right;"><strong>tgb.gen.tr</strong></p>
</section>
<section class="item text easy-reading">
<p id="">
<p style="text-align: justify;">1952 y&#305;l&#305;nda Sakarya&#8217;n&#305;n Hendek il&ccedil;esinde do&#287;an Ali Gaffar Okkan; 1970&#8217;de polis kolejinden, 1973&#8217;de ise akademiden mezun olarak g&ouml;rev hayat&#305;na ba&#351;lad&#305;. &Ccedil;e&#351;itli yerlerde g&ouml;rev yapt&#305;ktan sonra 1993 y&#305;l&#305;nda, hen&uuml;z 41 ya&#351;&#305;nda Kars Emniyet M&uuml;d&uuml;r&uuml; oldu. Halkla devletin aras&#305;n&#305;n a&ccedil;&#305;ld&#305;&#287;&#305;, ter&ouml;r&uuml;n had safhada ya&#351;and&#305;&#287;&#305;, faili me&ccedil;hul cinayetlerin artt&#305;&#287;&#305; bir d&ouml;nemde, 1997 y&#305;l&#305;nda Diyarbak&#305;r Emniyet M&uuml;d&uuml;rl&uuml;&#287;&uuml;ne atand&#305;.</p>
<p style="text-align: justify;">Gaffar Okkan b&ouml;l&uuml;c&uuml;l&uuml;&#287;e kar&#351;&#305; halk kazan&#305;lmad&#305;&#287;&#305; takdirde silahl&#305; m&uuml;cadelenin yetersiz kalaca&#287;&#305;n&#305; biliyor ve bu kapsamda &ccedil;al&#305;&#351;malar y&uuml;r&uuml;t&uuml;yordu. Samimi bir Atat&uuml;rk&ccedil;&uuml;, halk&#305;n i&ccedil;erisinden gelen ve halk ad&#305;na &ccedil;al&#305;&#351;an ger&ccedil;ek bir halk&ccedil;&#305;yd&#305;. Emperyalizmin politikalar&#305;yla y&#305;llar boyu T&uuml;rk ve K&uuml;rt halklar&#305; aras&#305;na suni bir ayr&#305;m yerle&#351;tirilmeye &ccedil;al&#305;&#351;&#305;ld&#305;. Kontrgerilla ve yanl&#305;&#351; ter&ouml;rle m&uuml;cadele metotlar&#305;, halk&#305; devlete k&uuml;st&uuml;rd&uuml;. Gaffar Okkan, b&ouml;l&uuml;c&uuml;lere ve ter&ouml;re aman vermezken yerel halka devletin s&#305;cak ve samimi y&uuml;z&uuml;n&uuml; g&ouml;sterdi, halkla devlet aras&#305;nda k&ouml;pr&uuml; g&ouml;revini &uuml;stlendi. &#304;nsanlar&#305;n polise bak&#305;&#351; a&ccedil;&#305;s&#305;n&#305;, yakla&#351;&#305;m&#305;n&#305; de&#287;i&#351;tirdi. Vatanda&#351;lara olan yakla&#351;&#305;m&#305;nda araya b&uuml;rokratik ba&#287;lar ve gereksiz prosed&uuml;rler koymad&#305;, halk&#305;n aras&#305;na kar&#305;&#351;t&#305; ve herkesle samimi ili&#351;kiler geli&#351;tirdi. Atat&uuml;rk&ccedil;&uuml; oldu&#287;unu iddia eden baz&#305; kimseler gibi halka &uuml;stten bakmad&#305;, k&uuml;&ccedil;&uuml;msemedi. R&uuml;&#351;vet alan ya da yapt&#305;&#287;&#305; kudretli g&ouml;revin bilincinde olmayan polislere kar&#351;&#305; &ccedil;ok ciddi bir m&uuml;cadele y&uuml;r&uuml;tt&uuml;, kendi ideallerini ve yakla&#351;&#305;m tarz&#305;n&#305; birlikte &ccedil;al&#305;&#351;t&#305;&#287;&#305; t&uuml;m polislere benimsetmeye &ccedil;al&#305;&#351;t&#305;.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>GAFFAR OKKAN T&Uuml;RK&#304;YE&#8217;Y&#304; B&Ouml;LMEK &#304;STEYENLER&#304;N HEEDEF&#304;NDEYD&#304;</strong></p>
<p style="text-align: justify;">Gaffar Okkan d&ouml;neminde Diyarbak&#305;r&#8217;da Hizbullah&#8217;a kar&#351;&#305; bir&ccedil;ok operasyon ger&ccedil;ekle&#351;tirildi, bir&ccedil;ok faili me&ccedil;hul cinayet &ccedil;&ouml;z&uuml;ld&uuml;, &ouml;rg&uuml;t bitme noktas&#305;na getirildi ve Hizbullah tehdidi &ccedil;o&#287;unlukla bast&#305;r&#305;ld&#305;. Gaffar Okkan, ayn&#305; cesaret ve kararl&#305;l&#305;kla PKK ter&ouml;r&uuml;n&uuml;n de &uuml;zerine gitti. PKK&#8217;n&#305;n ne da&#287;larda ne de halk nezdinde mevzi kazanmas&#305;na izin vermedi. Bu faaliyetleriyle halk&#305; kazand&#305;, ter&ouml;r&uuml; bitirme noktas&#305;na getirdi. Bu y&uuml;zden emperyalizm ve i&#351;birlik&ccedil;ileri, Gaffar Okkan&#8217;&#305; ortadan kald&#305;rma planlar&#305; yapt&#305;.</p>
<p style="text-align: justify;">Diyarbak&#305;r Emniyet M&uuml;d&uuml;r&uuml; Gaffar Okkan, 19 y&#305;l &ouml;nce hain bir suikast sonucu aram&#305;zdan ayr&#305;ld&#305;. Gaffar Okkan&#8217;dan ve yapabileceklerinden korktular, bu y&uuml;zden hedef olarak se&ccedil;tiler ve 20 kur&#351;unla, kalle&#351;&ccedil;e katlettiler. Emperyalizm, Gaffar Okkan&#8217;&#305; &ouml;ld&uuml;rerek m&uuml;cadelesini baltalamaya &ccedil;al&#305;&#351;t&#305; ancak binlerce Gaffar Okkan yaratt&#305;.</p>
<p style="text-align: justify;">Gaffar Okkan&#8217;dan &ouml;nce kolluk kuvvetleriyle g&ouml;z g&ouml;ze bile gelmek istemeyen Diyarbak&#305;r halk&#305;, Gaffar Okkan suikasta kurban gidince kepenkleri kapatt&#305;, binler cenazeye ko&#351;tu, K&uuml;rt&ccedil;e a&#287;&#305;tlar yak&#305;ld&#305; ve meydanlar &#8220;Kahrolsun Katiller!&rsquo;&rsquo; sloganlar&#305;yla yank&#305;land&#305;. Dahas&#305;, yeni do&#287;an binlerce bebe&#287;e Ali Gaffar ad&#305; verildi.</p>
<p style="text-align: justify;">Yan&#305;ndaki be&#351; polis memuruyla birlikte &#351;ehit edilen Gaffar Okkan&#8217;&#305;n m&uuml;cadelesi ise bug&uuml;n; HDP Diyarbak&#305;r il binas&#305; &ouml;n&uuml;nde ter&ouml;rden ve siyasi uzant&#305;s&#305;ndan hesap soran anneler taraf&#305;ndan y&uuml;r&uuml;t&uuml;l&uuml;yor. Ter&ouml;re sava&#351; a&ccedil;an Gaffar Okkan&#8217;&#305;n yerini; ter&ouml;r&uuml;n siyasi uzant&#305;s&#305;na kepenk kapatt&#305;ran korkusuz annelerimiz ald&#305;. Ve annelerimizin bu n&ouml;beti; HDP&#8217;nin kapat&#305;laca&#287;&#305;, evlad&#305; PKK taraf&#305;ndan ka&ccedil;&#305;r&#305;lan her ailenin evlad&#305;na kavu&#351;aca&#287;&#305; ve Diyarbak&#305;r&#8217;&#305;n ter&ouml;rden ar&#305;naca&#287;&#305; g&uuml;ne kadar s&uuml;recek!</p>
<p style="text-align: justify;">Gaffar Okkan&#8217;&#305;n m&uuml;cadelesi ayn&#305; zamanda, &ccedil;&ouml;z&uuml;m s&uuml;reci s&#305;ras&#305;nda &uuml;niversitelerimizde mevzi kazanmaya &ccedil;al&#305;&#351;an ter&ouml;ristlere, PKK pa&ccedil;avralar&#305;yla okullar&#305;m&#305;z&#305; kirletmeye &ccedil;al&#305;&#351;an hainlere izin vermeyen TGB saflar&#305;nda s&uuml;r&uuml;yor. TGB, Edirne&#8217;den Kars&#8217;a t&uuml;m &uuml;niversitelerde b&ouml;l&uuml;c&uuml;l&uuml;&#287;e kar&#351;&#305; Gaffar Okkan ruhuyla ayakta! Okkan&#8217;&#305;n bize b&#305;rakt&#305;&#287;&#305; m&uuml;cadele miras&#305;yla, T&uuml;rk gen&ccedil;li&#287;i olarak Gaffar Okkan&#8217;&#305;n yolunda, Diyarbak&#305;r annelerinin yan&#305;nday&#305;z!</p>
<p><strong>Mete Utku K&#305;l&#305;&ccedil;</strong></p>
<p><strong>TGB Sakarya &#304;l Ba&#351;kan&#305;</strong></p>
<p style="text-align: right;"><strong>tgb.gen.tr</strong></p>
</section>
</div>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://tgb.gen.tr/serbest-kursu/gaffar-okkan-mucadelemizde-yasiyor-29292/feed</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Emperyalizmin Oyunu: Psikolojik Savaş</title>
		<link>https://tgb.gen.tr/serbest-kursu/emperyalizmin-oyunu-psikolojik-savas-29207</link>
					<comments>https://tgb.gen.tr/serbest-kursu/emperyalizmin-oyunu-psikolojik-savas-29207#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Mete Utku Kılıç]]></dc:creator>
		<pubDate>Mon, 30 Dec 2019 11:10:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Serbest Kürsü]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://tgb.gen.tr/tgbden/emperyalizmin-oyunu-psikolojik-savas-29207</guid>

					<description><![CDATA[&#160; &#160; &#160;Zaman ge&#231;tik&#231;e ve teknoloji geli&#351;tik&#231;e sava&#351;ta kullan&#305;lan teknik &#231;e&#351;itleri de &#231;o&#287;al&#305;yor. Cephede kazan&#305;lan zaferler, ama&#231;lara ula&#351;mak ad&#305;na yetersiz hale geliyor. Frans&#305;z siyaset bilimci ve diplomat Fran&#231;ois-Ren&#233; de Chateaubriand&#8217;&#305;n &#8220;Hi&#231;bir &#351;ey silahla kazan&#305;lan zafer kadar ge&#231;ici de&#287;ildir.&#8221; sav&#305;, &#231;a&#287;&#305;m&#305;zda her ge&#231;en g&#252;n kan&#305;tlan&#305;yor. &#304;leti&#351;im aletleriyle bilin&#231;leri y&#246;nlendirme ve olgular&#305; sapt&#305;rma takti&#287;i &#231;a&#287;&#305;m&#305;z&#305;n en &#246;nemli [&#8230;]]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<div class="easy-reading">
<section class="item text easy-reading">
<p id="">
<p style="text-align: justify;">&nbsp; &nbsp; &nbsp;Zaman ge&ccedil;tik&ccedil;e ve teknoloji geli&#351;tik&ccedil;e sava&#351;ta kullan&#305;lan teknik &ccedil;e&#351;itleri de &ccedil;o&#287;al&#305;yor. Cephede kazan&#305;lan zaferler, ama&ccedil;lara ula&#351;mak ad&#305;na yetersiz hale geliyor. Frans&#305;z siyaset bilimci ve diplomat Fran&ccedil;ois-Ren&eacute; de Chateaubriand&rsquo;&#305;n &ldquo;Hi&ccedil;bir &#351;ey silahla kazan&#305;lan zafer kadar ge&ccedil;ici de&#287;ildir.&#8221; sav&#305;, &ccedil;a&#287;&#305;m&#305;zda her ge&ccedil;en g&uuml;n kan&#305;tlan&#305;yor. &#304;leti&#351;im aletleriyle bilin&ccedil;leri y&ouml;nlendirme ve olgular&#305; sapt&#305;rma takti&#287;i &ccedil;a&#287;&#305;m&#305;z&#305;n en &ouml;nemli harp doktrinlerinin ba&#351;&#305;nda geliyor. Askeri zaferler, kitleler g&ouml;z&uuml;nde me&#351;ru bir sebebe dayand&#305;r&#305;lmad&#305;&#287;&#305; ya da demagoji ile desteklenmedi&#287;i takdirde uzun s&uuml;re&ccedil;te zafer olarak kalam&#305;yor. Bu a&#351;amada kullan&#305;lan metot olarak ise kar&#351;&#305;m&#305;za propaganda &ccedil;&#305;k&#305;yor. Propaganda, Blackwell&rsquo;in Siyaset Bilimi Ansiklopedisi&rsquo;nde; &ldquo;Simgelerin (s&ouml;zc&uuml;kler, sloganlar, g&ouml;steriler, m&uuml;ziksel ve g&ouml;rsel g&ouml;steriler de d&acirc;hil olmak &uuml;zere) hesapl&#305; bir bi&ccedil;imde manip&uuml;lasyonuyla izleyici toplulu&#287;un tutum ve davran&#305;&#351;lar&#305;n&#305; tasarlama veya dolayl&#305; olarak de&#287;i&#351;tirme&rdquo; olarak tan&#305;mlan&#305;yor. Propagandan&#305;n tek bir merkezden sistematik bir &#351;ekilde, alg&#305; y&ouml;netimi ad&#305;na kullan&#305;lmas&#305; Siyaset Bilimi literat&uuml;r&uuml;nde psikolojik sava&#351; olarak adland&#305;r&#305;l&#305;yor. Psikolojik sava&#351; ayg&#305;tlar&#305; halk&#305;n &ouml;n&uuml;ndeki ger&ccedil;ek sorunlar&#305;, suni g&uuml;ndemlerle ve haberlerle &ouml;rt&uuml;p halk&#305;n alg&#305;s&#305;n&#305; istedi&#287;i &#351;ekilde y&ouml;nlendirme i&#351;levi g&ouml;rmekte, bu ayg&#305;tlar&#305;n ba&#351;&#305;ndaysa gayrimilli sunucular, gazeteciler ve k&ouml;&#351;e yazarlar&#305; gelmektedir.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>SO&#286;UK SAVA&#350;&#8217;TAN G&Uuml;N&Uuml;M&Uuml;ZE ALGI Y&Ouml;NET&#304;M&#304; VE PS&#304;KOLOJ&#304;K SAVA&#350;</strong></p>
<p style="text-align: justify;">&nbsp; &nbsp; 20. y&uuml;zy&#305;l, iki blo&#287;un s&#305;cak bir &ccedil;at&#305;&#351;maya girmeden k&uuml;resel h&acirc;kimiyet i&ccedil;in rekabet etmesiyle birlikte psikolojik sava&#351;&#305;n sistematik bir hale gelmesine sebep olmu&#351;tur. Her hangi bir sava&#351; durumunun felaket teorileriye sonu&ccedil;lanaca&#287;&#305; varsay&#305;mlar&#305;yla iki kutup s&#305;cak bir &ccedil;at&#305;&#351;maya girmemi&#351;; k&uuml;resel egemenliklerini di&#287;er &uuml;lkelere sosyal, siyasi ve k&uuml;lt&uuml;rel bir&ccedil;ok alt&#305;nda hegemonya kurarak elde etmeye &ccedil;al&#305;&#351;m&#305;&#351;lar, 20. y&uuml;zy&#305;lda ideolojik bir sava&#351; ya&#351;anmas&#305;na neden olmu&#351;lard&#305;r. ABD, So&#287;uk Sava&#351; d&ouml;neminde Atlantik Sistemindeki &uuml;lkelerin mevcut rejimlerini korumak veya Do&#287;u Bloku&#8217;na mensup &uuml;lkelerinin rejimlerini de&#287;i&#351;tirmek ad&#305;na psikolojik sava&#351; kapsam&#305;nda &ccedil;al&#305;&#351;malar y&uuml;r&uuml;tm&uuml;&#351;t&uuml;r. M&uuml;ttefik &uuml;lkelerde geni&#351; &ccedil;apl&#305; kirli propaganda faaliyetleri y&uuml;r&uuml;t&uuml;lm&uuml;&#351;t&uuml;r. Atlantik &uuml;lkelerinin her birinin kamuoyuna Sovyet i&#351;galcili&#287;i alg&#305;s&#305; yerle&#351;tirilmeye &ccedil;al&#305;&#351;&#305;lm&#305;&#351;t&#305;r. Bu faaliyetlerinin yan&#305; s&#305;ra di&#287;er &uuml;lkelerde demokrasi, insan haklar&#305;n&#305;n &uuml;st&uuml;nl&uuml;&#287;&uuml;, &ouml;zg&uuml;rl&uuml;k ve benzeri kavramlar&#305;n propagandas&#305; yap&#305;larak, kapitalizm sempatik bir &#351;ekilde sunulmaya &ccedil;al&#305;&#351;&#305;lm&#305;&#351;t&#305;r. ABD, psikolojik sava&#351; y&uuml;r&uuml;t&uuml;rken; gazete, dergi ve televizyon gibi ayg&#305;tlar&#305;n yan&#305; s&#305;ra okullar&#305;, fabrikalar&#305; ve hatta dini mek&acirc;nlar&#305; bile bir ara&ccedil; olarak kullanm&#305;&#351;t&#305;r. Sinema da psikolojik sava&#351;ta &ouml;nemli bir ara&ccedil; olarak g&ouml;r&uuml;lm&uuml;&#351;t&uuml;r. ABD, Hollywood arac&#305;l&#305;&#287;&#305;yla d&uuml;nyaya kapitalizmin propagandas&#305;n&#305; yapm&#305;&#351;t&#305;r.</p>
</section>
<section class="item picture">
<figure class="zoomable">
<img decoding="async" src="https://tgb.gen.tr/wp-content/uploads/2026/01/1769386427_407_Emperyalizmin-Oyunu-Psikolojik-Savas.jpg" alt=""><figcaption></figcaption></figure>
</section>
<section class="item text easy-reading">
<p id="">
<p style="text-align: justify;">&nbsp; &nbsp; &nbsp;SSCB&#8217;nin da&#287;&#305;lmas&#305;yla iki kutuplu d&uuml;nya d&uuml;zeni son bulmu&#351;, Bat&#305; kazanm&#305;&#351;t&#305;r. Uluslararas&#305; sistem yeni bir &#351;ekle b&uuml;r&uuml;nm&uuml;&#351;; psikolojik sava&#351; harek&acirc;t&#305;n&#305;n vizyonu da misyonu da de&#287;i&#351;mi&#351;, tek kutuplu d&uuml;nya d&uuml;zenine ge&ccedil;ilmi&#351;tir. So&#287;uk Sava&#351; sonras&#305; d&ouml;nemde, d&uuml;nyay&#305; tekeline almak isteyen ABD K&uuml;reselle&#351;me ad&#305; alt&#305;nda sert ve amans&#305;z bir &#351;ekilde sald&#305;r&#305;lar&#305;na ba&#351;lam&#305;&#351;t&#305;r. Ulusal devletleri b&ouml;lmek ve milli k&uuml;lt&uuml;rleri yok etmek ad&#305;na &ccedil;al&#305;&#351;malar y&uuml;r&uuml;ten ABD, k&uuml;lt&uuml;rel emperyalizm kapsam&#305;nda kitleleri yozla&#351;t&#305;rmaya ve bilin&ccedil;sizle&#351;tirmeye &ccedil;al&#305;&#351;maktad&#305;r. Emperyalizm, sistemin par&ccedil;as&#305; olan devletleri y&ouml;netebilmek veya politikalar&#305;na kar&#351;&#305; &ccedil;&#305;kan, mevcut Atlantik sistemini ve ABD hegemonyas&#305;n&#305; reddeden devletlerin g&uuml;c&uuml;n&uuml; k&#305;rmak ad&#305;na d&uuml;nya kamuoyunu ve ulusal medyalar&#305; kendi &ccedil;&#305;karlar&#305;na g&ouml;re y&ouml;nlendirip alg&#305; y&ouml;netimine ve propagandalara ba&#351;vurmaktad&#305;r. So&#287;uk Sava&#351; sonras&#305; ve &#351;uan i&ccedil;inde bulundu&#287;umuz s&uuml;re&ccedil;teki Uluslararas&#305; Sistem de bu doktrin kapsam&#305;nda &ccedil;al&#305;&#351;malar y&uuml;r&uuml;ten ABD, siyaseti ve kitleleri manip&uuml;le edip &uuml;lkeler i&ccedil;erisindeki hegemon durumunu s&uuml;rd&uuml;rmekte ya da edilgen durumdan egemen hale gelmeye &ccedil;al&#305;&#351;maktad&#305;r. Uluslararas&#305; d&uuml;zlemde ise medyay&#305; y&ouml;nlendirerek d&uuml;nya devletlerine politikalar&#305;n&#305; me&#351;ru g&ouml;sterip egemenli&#287;ine zarar verecek her siyasi akt&ouml;r&uuml;, &#351;ahs&#305; ve olguyu adeta &#351;eytanla&#351;t&#305;rmaktad&#305;r. Emperyalizmin bu oyunu; bir&ccedil;ok kirli propagandaya, k&#305;&#351;k&#305;rtmaya, karalamaya ve CIA yalanlar&#305;na dayan&#305;r. Pentagon&#8217;dan y&ouml;neltilen bu harp, emperyalizmin &uuml;lkeleri d&#305;&#351;ar&#305;dan ku&#351;atma plan&#305;n&#305;n ba&#351;&#305;nda gelmektedir.&nbsp; Amerikan emperyalizmi, kendi &ccedil;&#305;karlar&#305;na ve hegemonyas&#305;na kar&#351;&#305; tehdit olarak g&ouml;rd&uuml;&#287;&uuml; ya da tehdit olma potansiyeli ta&#351;&#305;d&#305;&#287;&#305;n&#305; d&uuml;&#351;&uuml;nd&uuml;&#287;&uuml; her unsur hakk&#305;nda bu harp tekni&#287;ini kullanmaktad&#305;r. Bu unsurlar hakk&#305;nda kirli propaganda y&uuml;r&uuml;t&uuml;r ve kendi egemenli&#287;ini koruma ad&#305;na verdi&#287;i sava&#351;lar&#305;, g&uuml;tt&uuml;&#287;&uuml; politikalar&#305; me&#351;ru hale getirir. &Ouml;rne&#287;in; ABD, Irak&#8217;&#305; i&#351;gal ederken kendi halk&#305;na kar&#351;&#305; da uluslararas&#305; d&uuml;zlemde de psikolojik bir sava&#351; y&uuml;r&uuml;tm&uuml;&#351;t&uuml;r. Amerika, Irak Sava&#351;&#305;&#8217;na gerek&ccedil;e olarak &ouml;nce El-Kaide&rsquo;nin Irak taraf&#305;ndan desteklendi&#287;ini &ouml;ne s&uuml;rerek sava&#351;a uygun bir zemin yaratma &ccedil;abas&#305;na girmi&#351;tir. &#304;lerleyen s&uuml;re&ccedil;te Irak&#8217;&#305;n n&uuml;kleer g&uuml;ce ula&#351;ma haz&#305;rl&#305;&#287;&#305;nda oldu&#287;unu iddia ederek d&uuml;nya kamuoyunda destek bulma ad&#305;na &ccedil;al&#305;&#351;malar y&uuml;r&uuml;tm&uuml;&#351;, psikolojik sava&#351; ayg&#305;tlar&#305;n&#305; ve misyonerlerini seferber etmi&#351;tir. ABD; 11 Eyl&uuml;l&#8217;&uuml;n yaratt&#305;&#287;&#305; sosyolojik ve psikolojik etkileri kullanm&#305;&#351;, kendi halk&#305;n&#305;n deste&#287;ini almak ad&#305;na da mevcut &#351;artlar&#305; de&#287;erlendirmi&#351;tir. Bush y&ouml;netimi i&ccedil;eride deste&#287;i korku politikalar&#305;yla sa&#287;lad&#305;ktan sonra uluslararas&#305; arenada destek aray&#305;&#351;&#305;na &ccedil;&#305;km&#305;&#351;, her ne kadar ba&#351;ar&#305;s&#305;z olsa da d&uuml;nya kamuoyunda bir alg&#305; yaratm&#305;&#351;t&#305;r. Cihat&ccedil;&#305; ter&ouml;r &ouml;rg&uuml;tleri ad&#305; alt&#305;nda t&uuml;m &#304;slam alemini ve Ortado&#287;u&#8217;yu hedef alan ABD, emperyalist hedefler g&uuml;tt&uuml;&#287;&uuml; ger&ccedil;e&#287;ini demokrasi ihrac&#305; propagandas&#305; ad&#305; alt&#305;nda me&#351;ru k&#305;lmaya &ccedil;al&#305;&#351;m&#305;&#351;t&#305;r. Ortado&#287;u&#8217;daki halklar&#305; manip&uuml;le edip k&#305;&#351;k&#305;rtarak istikrars&#305;z bir b&ouml;lge olu&#351;turmaya &ccedil;al&#305;&#351;m&#305;&#351;, operasyonlar&#305;na uygun zeminler haz&#305;rlama &ccedil;abas&#305;na giri&#351;mi&#351;tir.</p>
</section>
<section class="item picture">
<figure class="zoomable">
<img decoding="async" src="https://tgb.gen.tr/wp-content/uploads/2026/01/1769386427_259_Emperyalizmin-Oyunu-Psikolojik-Savas.jpg" alt=""><figcaption></figcaption></figure>
</section>
<section class="item text easy-reading">
<p id="">
<p style="text-align: justify;">&nbsp; &nbsp; &nbsp;Bel&ccedil;ika&#8217;n&#305;n Mons &#351;ehrinde bulunan Avrupa M&uuml;ttefik Kuvvetler Karargah&#305;&rsquo;n&#305;n Operasyonlar B&ouml;l&uuml;m&uuml;&#8217;nde Psikolojik Operasyonlar Ba&#351;kan&#305; olarak g&ouml;rev alan Yarbay Steven Collins&#8217;in imzas&#305;yla Frans&#305;z gazetesi Le Monde Diplomatique&#8217;in T&uuml;rk&ccedil;e yay&#305;n&#305;nda yay&#305;mlanan verilere g&ouml;re ABD, Ortado&#287;u devletlerine kar&#351;&#305; y&uuml;r&uuml;tt&uuml;&#287;&uuml; psikolojik harp ve alg&#305; y&ouml;netimine her y&#305;l 750 milyon dolarl&#305;k fon ay&#305;rmaktad&#305;r. Yine ayn&#305; makale de belirtilen verilere g&ouml;re 20 Mart 2003 y&#305;l&#305;nda ba&#351;layan Irak Sava&#351;&#305;&#8217;nda ABD, sava&#351;&#305; ba&#351;lataca&#287;&#305; g&uuml;n havadan Irak&#8217;a 40 milyon bro&#351;&uuml;r atm&#305;&#351;t&#305;r. Sava&#351; boyunca da bu tarz &ccedil;al&#305;&#351;malar y&uuml;r&uuml;tmeye devam etmi&#351;tir. Suriye &#304;&ccedil; Sava&#351;&#305;&#8217;nda psikolojik sava&#351;&#305; en &uuml;st d&uuml;zeyde g&ouml;rmek m&uuml;mk&uuml;nd&uuml;r. ABD, Esad&#8217;&#305;n kimyasal silahlar&#305; kulland&#305;&#287;&#305;na dair bir&ccedil;ok kirli propaganda &uuml;retmektedir. Suriye&#8217;deki sava&#351;&#305; b&uuml;y&uuml;ten ve uzatan Bat&#305;l&#305; g&uuml;&ccedil;lerken, t&uuml;m &ouml;l&uuml;mlerin su&ccedil;lusu olarak Esad g&ouml;sterilmektedir. Y&#305;llard&#305;r Esad&#8217;a kar&#351;&#305; bir&ccedil;ok itibars&#305;zla&#351;t&#305;rma &ccedil;al&#305;&#351;malar&#305; da y&uuml;r&uuml;t&uuml;lm&uuml;&#351;t&uuml;r. Kimyasal silahlarla halk&#305;n&#305; katleden Esad, ezilenlerin kurtar&#305;c&#305;s&#305; ABD denklemi olu&#351;turulmaya &ccedil;al&#305;&#351;&#305;lsa da bu plan; Suriye halk&#305;n&#305;n iradesi ve ABD hegemonyas&#305;na kar&#351;&#305; &ccedil;&#305;kan &uuml;lkeler taraf&#305;ndan ge&ccedil;ersiz k&#305;l&#305;nm&#305;&#351;, y&#305;rt&#305;l&#305;p at&#305;lm&#305;&#351;t&#305;r. Esad H&uuml;k&uuml;metinin ve Suriye halk&#305;n&#305;n iradesini k&#305;rmak ad&#305;na bir&ccedil;ok yalan savuran emperyalizm &ccedil;ok a&ccedil;&#305;k bir &#351;ekilde ba&#351;ar&#305;s&#305;z olmu&#351;tur, yenilmi&#351;tir. T&uuml;rkiye&rsquo;nin vatan b&uuml;t&uuml;nl&uuml;&#287;&uuml; korumak ad&#305;na att&#305;&#287;&#305; ad&#305;mlar, emperyalizmin planlar&#305;na uymad&#305;&#287;&#305; i&ccedil;in ge&ccedil;ti&#287;imiz s&uuml;re&ccedil;te T&uuml;rkiye ve Cumhurba&#351;kan&#305; Tayyip Erdo&#287;an &uuml;zerine y&uuml;r&uuml;t&uuml;len kirli propaganda da had safhaya &ccedil;&#305;km&#305;&#351;, psikolojik sava&#351; elemanlar&#305; mesaiye ba&#351;lam&#305;&#351;t&#305;r. Bat&#305; kamuoyunda T&uuml;rkiye i&#351;galci konumuna koyulmu&#351;, Tayyip Erdo&#287;an i&ccedil;in ise diktat&ouml;r rol&uuml; bi&ccedil;ilmi&#351;tir. Avrupa kamuoyundan d&uuml;&#351;meyen bu denklem, Avrupa halklar&#305;n&#305;n kafas&#305;na yerle&#351;tirilmeye u&#287;ra&#351;&#305;lmakta; Tayyip Erdo&#287;an adeta Saddamla&#351;t&#305;r&#305;lmaya &ccedil;al&#305;&#351;&#305;lmaktad&#305;r.</p>
</section>
<section class="item picture">
<figure class="zoomable">
<img decoding="async" src="https://tgb.gen.tr/wp-content/uploads/2026/01/1769386428_122_Emperyalizmin-Oyunu-Psikolojik-Savas.jpg" alt=""><figcaption></figcaption></figure>
</section>
<section class="item text easy-reading">
<p id="">
<p style="text-align: justify;"><strong>PS&#304;KOLOJ&#304;K SAVA&#350; NAMLULARININ T&Uuml;RK&#304;YE&#8217;YE D&Ouml;NMES&#304;</strong></p>
<p style="text-align: justify;">&nbsp; &nbsp; Fransa&rsquo;da yay&#305;mlanan Le Point dergisinin en son say&#305;s&#305;nda kapakta asker selam&#305; veren Erdo&#287;an&rsquo;&#305;n foto&#287;raf&#305;na yer verilmi&#351; ve ba&#351;l&#305;k olarak &ldquo;Erdo&#287;an&rsquo;&#305;n metodu etnik temizlik, yok edici&rsquo;&rsquo; ifadesi kullan&#305;lm&#305;&#351;t&#305;r. Bu dergi de T&uuml;rkiye&rsquo;nin kimyasal silah kulland&#305;&#287;&#305;na dair as&#305;ls&#305;z iddialar ortaya at&#305;lm&#305;&#351; ve bu iftiralar i&ccedil;in yakla&#351;&#305;k 15 sayfa ayr&#305;lm&#305;&#351;t&#305;r. Le Point dergisi, dezenformasyon yaparak psikolojik sava&#351;&#305;n ayg&#305;t&#305; g&ouml;revi g&ouml;rmektedir. Norve&ccedil;&rsquo;te 17 Kas&#305;m 2017&#8217;de ger&ccedil;ekle&#351;tirilen NATO tatbikat&#305;nda d&uuml;&#351;man tablosunda Atat&uuml;rk&rsquo;&uuml;n resmine ve Erdo&#287;an&rsquo;a yer verilmi&#351;ti. Sim&uuml;lasyonla ilgili arka plan belgeleri &ccedil;er&ccedil;evesinde &ldquo;D&uuml;&#351;man Liderler Biyografisi&rdquo; haz&#305;rlanm&#305;&#351;, haz&#305;rl&#305;&#287;&#305; yapan ekip Atat&uuml;rk&rsquo;e burada yer vermi&#351;ti. Norve&ccedil;&rsquo;teki Ortak Harp Merkezi Komutanl&#305;&#287;&#305;, konuya ili&#351;kin &ouml;z&uuml;r mektubu yay&#305;mlam&#305;&#351; ve bunun teknisyenin hatas&#305; oldu&#287;unu s&ouml;ylemi&#351;ti. T&uuml;rkiye Cumhuriyeti&#8217;nin kat&#305;ld&#305;&#287;&#305; bir tatbikatta; Ulu &Ouml;nder Mustafa Kemal&#8217;in ve mevcut Cumhurba&#351;kan&#305; Tayyip Erdo&#287;an&#8217;&#305;n, &#8220;D&uuml;&#351;man Liderler&#8221; kategorisinde de&#287;erlendirilmesi basit bir hata olarak kabul edilemez. Daha ge&ccedil;ti&#287;imiz g&uuml;nlerde Almanya&rsquo;n&#305;n devlet kanal&#305; ARD, Dersim Harekat&#305;&#8217;n&#305; katliam olarak tan&#305;mlay&#305;p Atat&uuml;rk i&ccedil;in &#8220;&#304;nsanlar&#305; katletmekten korkmayan, insan cesedi &ccedil;i&#287;neyen, kimyasal silah kullan&#305;m&#305; tabu olmayan bir ki&#351;idir.&#8221; ifadeleriyle tan&#305;t&#305;p Hitler benzetmesi yapt&#305;. T&uuml;rkiye&#8217;nin ter&ouml;re kar&#351;&#305; m&uuml;cadele etti&#287;i bu s&uuml;re&ccedil;te bu yalanlarla Mehmet&ccedil;ik zay&#305;flat&#305;lmaya, T&uuml;rk milleti susturulmaya &ccedil;al&#305;&#351;&#305;lmaktad&#305;r. Ermeni soyk&#305;r&#305;m&#305; yalan&#305; nas&#305;l ki emperyalizmin bir oyunuysa, &#8220;Dersim katliam&#305;&#8221; da ayn&#305; merkez taraf&#305;ndan ayn&#305; ama&ccedil;la olu&#351;turulmu&#351; bir pland&#305;r. ARD&#8217;nin iftiralar&#305;, PKK&#8217;n&#305;n ve FET&Ouml;&#8217;n&uuml;n arg&uuml;manlar&#305;d&#305;r. Amerikanc&#305; kuvvetler sistematik bir &#351;ekilde sald&#305;r&#305;yorken, Bat&#305;&#8217;da ve T&uuml;rkiye i&ccedil;erisinde psikolojik sava&#351; ayg&#305;tlar&#305; T&uuml;rkiye aleyhine kirli propagandalar ve kampanyalar y&uuml;r&uuml;t&uuml;rken; T&uuml;rk milleti vatan i&ccedil;in birle&#351;meli ve bu yalanlarla t&uuml;m T&uuml;rkiye birlikte, el ele m&uuml;cadele etmelidir. Bu haberlerin hi&ccedil; biri g&uuml;ndemdeki herhangi bir olay gibi yads&#305;namaz, basit bir itham olarak kabul edilemez. Bat&#305; Avrupa&#8217;da, Orta Avrupa&#8217;da ve Kuzey Avrupa&#8217;da; 3 farkl&#305; &uuml;lkede ger&ccedil;ekle&#351;en bu somut olaylar T&uuml;rkiye&#8217;ye kar&#351;&#305; topyek&ucirc;n y&uuml;r&uuml;t&uuml;len alg&#305; operasyonunun birer &ouml;rne&#287;idir. T&uuml;rkiye i&ccedil;erisinde de emperyalizm ile i&#351;birli&#287;inde olan medya unsurlar&#305;n&#305; bir&ccedil;ok yerde g&ouml;rmek m&uuml;mk&uuml;nd&uuml;r. T&uuml;rkiye, ne zamanki Amerikan hegemonyas&#305;na kar&#351;&#305; kendi &ccedil;&#305;karlar&#305;n&#305; savunsa ve Asya cephesiyle bulu&#351;sa medya da sava&#351; &ccedil;&#305;kmakta, olgulara Ankara g&ouml;z&uuml;nden bakan gazetelerle Washington&rsquo;dan y&ouml;netilen yazarlar ve psikolojik sava&#351; ayg&#305;tlar&#305; kar&#351;&#305; kar&#351;&#305;ya gelmektedir. Rusya ile Ortado&#287;u&#8217;da, ABD emperyalizmine kar&#351;&#305; kurdu&#287;umuz &ccedil;&#305;kar birli&#287;ine kar&#351;&#305; Washington taraf&#305;ndan y&ouml;neltilen psikolojik sava&#351; ayg&#305;tlar&#305;; yani i&#351;birlik&ccedil;i medya Rusya&#8217;ya kar&#351;&#305; kirli propaganda &uuml;retmektedir. T&uuml;rkiye&rsquo;yi, ABD hegemonyas&#305;na kar&#351;&#305; siyasi bir yaln&#305;zl&#305;&#287;a s&uuml;r&uuml;kleyip emperyalizme boyun e&#287;dirmeye &ccedil;al&#305;&#351;an medya; bilinci veya bilin&ccedil;siz bir &#351;ekilde i&#351;birlik&ccedil;i konumuna d&uuml;&#351;mektedir. Ancak bu hileler ve taktikler, T&uuml;rkiye&rsquo;de tutmamaktad&#305;r. 15-16 Temmuz&#8217;u ya&#351;ayan T&uuml;rk milleti, tehlikenin fark&#305;ndad&#305;r. Operasyonlarla bir &ccedil;o&#287;u temizlenmi&#351; olsa bile hala devletin medyan&#305;n hatta meclisin i&ccedil;inde Amerikanc&#305; bir az&#305;nl&#305;k oldu&#287;unu bilmektedir. Pew Research Center taraf&#305;ndan yap&#305;lan ara&#351;t&#305;rmaya g&ouml;re, d&uuml;nya &uuml;zerinde ABD&#8217;yi en b&uuml;y&uuml;k tehdit olarak g&ouml;ren &uuml;lke, y&uuml;zde 72 ile T&uuml;rkiye&rsquo;dir. Amerikan emperyalizminin ne kadar b&uuml;y&uuml;k bir tehdit oldu&#287;unu t&uuml;m d&uuml;nyadan daha iyi anlayan T&uuml;rk milleti, psikolojik sava&#351;&#305;n oyunlar&#305;na d&uuml;&#351;memekte d&uuml;nyadaki emperyalizm &ccedil;eli&#351;kisini kavramaktad&#305;r. Psikolojik sava&#351;a kar&#351;&#305; m&uuml;cadele de, en &ouml;nemli fakt&ouml;r &ouml;rg&uuml;tl&uuml; g&uuml;&ccedil;t&uuml;r, halk&#305;n &ouml;rg&uuml;tlenmesidir. Devletin kurmay kadrolar&#305;, milli ve yerli kuvvetlerin emperyalist yalanlara kar&#351;&#305; ayn&#305; mevzide g&uuml;&ccedil;l&uuml; durmas&#305; da hayati &ouml;neme sahiptir. T&uuml;rkiye Gen&ccedil;lik Birli&#287;i, T&uuml;rk gen&ccedil;li&#287;ini ve T&uuml;rk milletini bu yalanlara kar&#351;&#305; koruma g&ouml;revini &uuml;stlenmekte ve hakk&#305;yla yerine getirmektedir. Vatansever kuvvetlerin birli&#287;iyle bu yalanlar topyek&ucirc;n p&uuml;sk&uuml;rt&uuml;lebilir, emperyalizme olan kar&#351;&#305; m&uuml;cadelemiz ba&#351;ar&#305;ya ula&#351;&#305;r. Psikolojik sava&#351;&#305;n &uuml;lkemizde amac&#305;na ula&#351;amamas&#305;n&#305;n en &ouml;nemli nedeni ise T&uuml;rk milletinin sars&#305;lmaz vatanseverli&#287;idir. Can &ccedil;eki&#351;en emperyalizme birde T&uuml;rkiye&#8217;nin darbe vurmas&#305; emperyalist mevziyi geri d&uuml;&#351;&uuml;rmekte, ezilen milletlere umut olmaktad&#305;r. Kurtulu&#351; Sava&#351;&#305;m&#305;z ve devrimimiz 100 y&#305;l &ouml;nce mazlum milletlere nas&#305;l g&uuml;&ccedil; verdiyse bug&uuml;n de emperyalizmin ne kadar b&uuml;y&uuml;k bir tehdit oldu&#287;unu anlayan T&uuml;rk milleti, Amerikan emperyalizmine kar&#351;&#305; direnen milletler i&ccedil;in &ouml;nder konumdad&#305;r, ilerleyen s&uuml;re&ccedil;te daha da &ouml;nderle&#351;ecektir.</p>
<p style="text-align: justify;"><em><strong>KAYNAK&Ccedil;A:</strong></em></p>
<p style="text-align: justify;"><strong>1)</strong>Vernon Bogdanor,&nbsp;Blackwell&rsquo;in Siyaset Bilimi Ansiklopedisi, II. Cilt, &Uuml;mit yay&#305;nc&#305;l&#305;k, Ankara, 2003</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>2)</strong> Ali R&#305;za Ta&#351;delen&rsquo;in Ayd&#305;nl&#305;k Gazetesi&rsquo;nde 27.10.2019 tarihinde yay&#305;mlanan &lsquo;&rsquo;Le Point&rsquo;in psikolojik sava&#351; say&#305;s&#305;: Meydan T&uuml;rkiye ve Rusya&rsquo;ya kald&#305;&rsquo;&rsquo; ba&#351;l&#305;kl&#305; yaz&#305;s&#305;.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>3)</strong> Ayd&#305;nl&#305;k&#8217;ta, 05.12.2019 tarihinde yay&#305;mlanan &#8220;Alman kanal&#305;nda skandal yay&#305;n&#8221; ba&#351;l&#305;kl&#305; yaz&#305;.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>4)</strong> Ayd&#305;nl&#305;k&rsquo;ta 01.08.2017 tarihinde yay&#305;mlanan &lsquo;&rsquo;ABD, T&uuml;rkiye i&ccedil;in en b&uuml;y&uuml;k tehdit&rsquo;&rsquo; ba&#351;l&#305;kl&#305; yaz&#305;.</p>
<p style="text-align: right;"><strong>Mete Utku KILI&Ccedil;</strong></p>
<p style="text-align: right;"><strong>TGB Sakarya &#304;l Ba&#351;kan&#305;</strong></p>
</section>
<section class="item text easy-reading">
<p id="">
<p style="text-align: justify;">&nbsp; &nbsp; &nbsp;Zaman ge&ccedil;tik&ccedil;e ve teknoloji geli&#351;tik&ccedil;e sava&#351;ta kullan&#305;lan teknik &ccedil;e&#351;itleri de &ccedil;o&#287;al&#305;yor. Cephede kazan&#305;lan zaferler, ama&ccedil;lara ula&#351;mak ad&#305;na yetersiz hale geliyor. Frans&#305;z siyaset bilimci ve diplomat Fran&ccedil;ois-Ren&eacute; de Chateaubriand&rsquo;&#305;n &ldquo;Hi&ccedil;bir &#351;ey silahla kazan&#305;lan zafer kadar ge&ccedil;ici de&#287;ildir.&#8221; sav&#305;, &ccedil;a&#287;&#305;m&#305;zda her ge&ccedil;en g&uuml;n kan&#305;tlan&#305;yor. &#304;leti&#351;im aletleriyle bilin&ccedil;leri y&ouml;nlendirme ve olgular&#305; sapt&#305;rma takti&#287;i &ccedil;a&#287;&#305;m&#305;z&#305;n en &ouml;nemli harp doktrinlerinin ba&#351;&#305;nda geliyor. Askeri zaferler, kitleler g&ouml;z&uuml;nde me&#351;ru bir sebebe dayand&#305;r&#305;lmad&#305;&#287;&#305; ya da demagoji ile desteklenmedi&#287;i takdirde uzun s&uuml;re&ccedil;te zafer olarak kalam&#305;yor. Bu a&#351;amada kullan&#305;lan metot olarak ise kar&#351;&#305;m&#305;za propaganda &ccedil;&#305;k&#305;yor. Propaganda, Blackwell&rsquo;in Siyaset Bilimi Ansiklopedisi&rsquo;nde; &ldquo;Simgelerin (s&ouml;zc&uuml;kler, sloganlar, g&ouml;steriler, m&uuml;ziksel ve g&ouml;rsel g&ouml;steriler de d&acirc;hil olmak &uuml;zere) hesapl&#305; bir bi&ccedil;imde manip&uuml;lasyonuyla izleyici toplulu&#287;un tutum ve davran&#305;&#351;lar&#305;n&#305; tasarlama veya dolayl&#305; olarak de&#287;i&#351;tirme&rdquo; olarak tan&#305;mlan&#305;yor. Propagandan&#305;n tek bir merkezden sistematik bir &#351;ekilde, alg&#305; y&ouml;netimi ad&#305;na kullan&#305;lmas&#305; Siyaset Bilimi literat&uuml;r&uuml;nde psikolojik sava&#351; olarak adland&#305;r&#305;l&#305;yor. Psikolojik sava&#351; ayg&#305;tlar&#305; halk&#305;n &ouml;n&uuml;ndeki ger&ccedil;ek sorunlar&#305;, suni g&uuml;ndemlerle ve haberlerle &ouml;rt&uuml;p halk&#305;n alg&#305;s&#305;n&#305; istedi&#287;i &#351;ekilde y&ouml;nlendirme i&#351;levi g&ouml;rmekte, bu ayg&#305;tlar&#305;n ba&#351;&#305;ndaysa gayrimilli sunucular, gazeteciler ve k&ouml;&#351;e yazarlar&#305; gelmektedir.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>SO&#286;UK SAVA&#350;&#8217;TAN G&Uuml;N&Uuml;M&Uuml;ZE ALGI Y&Ouml;NET&#304;M&#304; VE PS&#304;KOLOJ&#304;K SAVA&#350;</strong></p>
<p style="text-align: justify;">&nbsp; &nbsp; 20. y&uuml;zy&#305;l, iki blo&#287;un s&#305;cak bir &ccedil;at&#305;&#351;maya girmeden k&uuml;resel h&acirc;kimiyet i&ccedil;in rekabet etmesiyle birlikte psikolojik sava&#351;&#305;n sistematik bir hale gelmesine sebep olmu&#351;tur. Her hangi bir sava&#351; durumunun felaket teorileriye sonu&ccedil;lanaca&#287;&#305; varsay&#305;mlar&#305;yla iki kutup s&#305;cak bir &ccedil;at&#305;&#351;maya girmemi&#351;; k&uuml;resel egemenliklerini di&#287;er &uuml;lkelere sosyal, siyasi ve k&uuml;lt&uuml;rel bir&ccedil;ok alt&#305;nda hegemonya kurarak elde etmeye &ccedil;al&#305;&#351;m&#305;&#351;lar, 20. y&uuml;zy&#305;lda ideolojik bir sava&#351; ya&#351;anmas&#305;na neden olmu&#351;lard&#305;r. ABD, So&#287;uk Sava&#351; d&ouml;neminde Atlantik Sistemindeki &uuml;lkelerin mevcut rejimlerini korumak veya Do&#287;u Bloku&#8217;na mensup &uuml;lkelerinin rejimlerini de&#287;i&#351;tirmek ad&#305;na psikolojik sava&#351; kapsam&#305;nda &ccedil;al&#305;&#351;malar y&uuml;r&uuml;tm&uuml;&#351;t&uuml;r. M&uuml;ttefik &uuml;lkelerde geni&#351; &ccedil;apl&#305; kirli propaganda faaliyetleri y&uuml;r&uuml;t&uuml;lm&uuml;&#351;t&uuml;r. Atlantik &uuml;lkelerinin her birinin kamuoyuna Sovyet i&#351;galcili&#287;i alg&#305;s&#305; yerle&#351;tirilmeye &ccedil;al&#305;&#351;&#305;lm&#305;&#351;t&#305;r. Bu faaliyetlerinin yan&#305; s&#305;ra di&#287;er &uuml;lkelerde demokrasi, insan haklar&#305;n&#305;n &uuml;st&uuml;nl&uuml;&#287;&uuml;, &ouml;zg&uuml;rl&uuml;k ve benzeri kavramlar&#305;n propagandas&#305; yap&#305;larak, kapitalizm sempatik bir &#351;ekilde sunulmaya &ccedil;al&#305;&#351;&#305;lm&#305;&#351;t&#305;r. ABD, psikolojik sava&#351; y&uuml;r&uuml;t&uuml;rken; gazete, dergi ve televizyon gibi ayg&#305;tlar&#305;n yan&#305; s&#305;ra okullar&#305;, fabrikalar&#305; ve hatta dini mek&acirc;nlar&#305; bile bir ara&ccedil; olarak kullanm&#305;&#351;t&#305;r. Sinema da psikolojik sava&#351;ta &ouml;nemli bir ara&ccedil; olarak g&ouml;r&uuml;lm&uuml;&#351;t&uuml;r. ABD, Hollywood arac&#305;l&#305;&#287;&#305;yla d&uuml;nyaya kapitalizmin propagandas&#305;n&#305; yapm&#305;&#351;t&#305;r.</p>
</section>
<section class="item text easy-reading">
<p id="">
<p style="text-align: justify;">&nbsp; &nbsp; &nbsp;SSCB&#8217;nin da&#287;&#305;lmas&#305;yla iki kutuplu d&uuml;nya d&uuml;zeni son bulmu&#351;, Bat&#305; kazanm&#305;&#351;t&#305;r. Uluslararas&#305; sistem yeni bir &#351;ekle b&uuml;r&uuml;nm&uuml;&#351;; psikolojik sava&#351; harek&acirc;t&#305;n&#305;n vizyonu da misyonu da de&#287;i&#351;mi&#351;, tek kutuplu d&uuml;nya d&uuml;zenine ge&ccedil;ilmi&#351;tir. So&#287;uk Sava&#351; sonras&#305; d&ouml;nemde, d&uuml;nyay&#305; tekeline almak isteyen ABD K&uuml;reselle&#351;me ad&#305; alt&#305;nda sert ve amans&#305;z bir &#351;ekilde sald&#305;r&#305;lar&#305;na ba&#351;lam&#305;&#351;t&#305;r. Ulusal devletleri b&ouml;lmek ve milli k&uuml;lt&uuml;rleri yok etmek ad&#305;na &ccedil;al&#305;&#351;malar y&uuml;r&uuml;ten ABD, k&uuml;lt&uuml;rel emperyalizm kapsam&#305;nda kitleleri yozla&#351;t&#305;rmaya ve bilin&ccedil;sizle&#351;tirmeye &ccedil;al&#305;&#351;maktad&#305;r. Emperyalizm, sistemin par&ccedil;as&#305; olan devletleri y&ouml;netebilmek veya politikalar&#305;na kar&#351;&#305; &ccedil;&#305;kan, mevcut Atlantik sistemini ve ABD hegemonyas&#305;n&#305; reddeden devletlerin g&uuml;c&uuml;n&uuml; k&#305;rmak ad&#305;na d&uuml;nya kamuoyunu ve ulusal medyalar&#305; kendi &ccedil;&#305;karlar&#305;na g&ouml;re y&ouml;nlendirip alg&#305; y&ouml;netimine ve propagandalara ba&#351;vurmaktad&#305;r. So&#287;uk Sava&#351; sonras&#305; ve &#351;uan i&ccedil;inde bulundu&#287;umuz s&uuml;re&ccedil;teki Uluslararas&#305; Sistem de bu doktrin kapsam&#305;nda &ccedil;al&#305;&#351;malar y&uuml;r&uuml;ten ABD, siyaseti ve kitleleri manip&uuml;le edip &uuml;lkeler i&ccedil;erisindeki hegemon durumunu s&uuml;rd&uuml;rmekte ya da edilgen durumdan egemen hale gelmeye &ccedil;al&#305;&#351;maktad&#305;r. Uluslararas&#305; d&uuml;zlemde ise medyay&#305; y&ouml;nlendirerek d&uuml;nya devletlerine politikalar&#305;n&#305; me&#351;ru g&ouml;sterip egemenli&#287;ine zarar verecek her siyasi akt&ouml;r&uuml;, &#351;ahs&#305; ve olguyu adeta &#351;eytanla&#351;t&#305;rmaktad&#305;r. Emperyalizmin bu oyunu; bir&ccedil;ok kirli propagandaya, k&#305;&#351;k&#305;rtmaya, karalamaya ve CIA yalanlar&#305;na dayan&#305;r. Pentagon&#8217;dan y&ouml;neltilen bu harp, emperyalizmin &uuml;lkeleri d&#305;&#351;ar&#305;dan ku&#351;atma plan&#305;n&#305;n ba&#351;&#305;nda gelmektedir.&nbsp; Amerikan emperyalizmi, kendi &ccedil;&#305;karlar&#305;na ve hegemonyas&#305;na kar&#351;&#305; tehdit olarak g&ouml;rd&uuml;&#287;&uuml; ya da tehdit olma potansiyeli ta&#351;&#305;d&#305;&#287;&#305;n&#305; d&uuml;&#351;&uuml;nd&uuml;&#287;&uuml; her unsur hakk&#305;nda bu harp tekni&#287;ini kullanmaktad&#305;r. Bu unsurlar hakk&#305;nda kirli propaganda y&uuml;r&uuml;t&uuml;r ve kendi egemenli&#287;ini koruma ad&#305;na verdi&#287;i sava&#351;lar&#305;, g&uuml;tt&uuml;&#287;&uuml; politikalar&#305; me&#351;ru hale getirir. &Ouml;rne&#287;in; ABD, Irak&#8217;&#305; i&#351;gal ederken kendi halk&#305;na kar&#351;&#305; da uluslararas&#305; d&uuml;zlemde de psikolojik bir sava&#351; y&uuml;r&uuml;tm&uuml;&#351;t&uuml;r. Amerika, Irak Sava&#351;&#305;&#8217;na gerek&ccedil;e olarak &ouml;nce El-Kaide&rsquo;nin Irak taraf&#305;ndan desteklendi&#287;ini &ouml;ne s&uuml;rerek sava&#351;a uygun bir zemin yaratma &ccedil;abas&#305;na girmi&#351;tir. &#304;lerleyen s&uuml;re&ccedil;te Irak&#8217;&#305;n n&uuml;kleer g&uuml;ce ula&#351;ma haz&#305;rl&#305;&#287;&#305;nda oldu&#287;unu iddia ederek d&uuml;nya kamuoyunda destek bulma ad&#305;na &ccedil;al&#305;&#351;malar y&uuml;r&uuml;tm&uuml;&#351;, psikolojik sava&#351; ayg&#305;tlar&#305;n&#305; ve misyonerlerini seferber etmi&#351;tir. ABD; 11 Eyl&uuml;l&#8217;&uuml;n yaratt&#305;&#287;&#305; sosyolojik ve psikolojik etkileri kullanm&#305;&#351;, kendi halk&#305;n&#305;n deste&#287;ini almak ad&#305;na da mevcut &#351;artlar&#305; de&#287;erlendirmi&#351;tir. Bush y&ouml;netimi i&ccedil;eride deste&#287;i korku politikalar&#305;yla sa&#287;lad&#305;ktan sonra uluslararas&#305; arenada destek aray&#305;&#351;&#305;na &ccedil;&#305;km&#305;&#351;, her ne kadar ba&#351;ar&#305;s&#305;z olsa da d&uuml;nya kamuoyunda bir alg&#305; yaratm&#305;&#351;t&#305;r. Cihat&ccedil;&#305; ter&ouml;r &ouml;rg&uuml;tleri ad&#305; alt&#305;nda t&uuml;m &#304;slam alemini ve Ortado&#287;u&#8217;yu hedef alan ABD, emperyalist hedefler g&uuml;tt&uuml;&#287;&uuml; ger&ccedil;e&#287;ini demokrasi ihrac&#305; propagandas&#305; ad&#305; alt&#305;nda me&#351;ru k&#305;lmaya &ccedil;al&#305;&#351;m&#305;&#351;t&#305;r. Ortado&#287;u&#8217;daki halklar&#305; manip&uuml;le edip k&#305;&#351;k&#305;rtarak istikrars&#305;z bir b&ouml;lge olu&#351;turmaya &ccedil;al&#305;&#351;m&#305;&#351;, operasyonlar&#305;na uygun zeminler haz&#305;rlama &ccedil;abas&#305;na giri&#351;mi&#351;tir.</p>
</section>
<section class="item text easy-reading">
<p id="">
<p style="text-align: justify;">&nbsp; &nbsp; &nbsp;Bel&ccedil;ika&#8217;n&#305;n Mons &#351;ehrinde bulunan Avrupa M&uuml;ttefik Kuvvetler Karargah&#305;&rsquo;n&#305;n Operasyonlar B&ouml;l&uuml;m&uuml;&#8217;nde Psikolojik Operasyonlar Ba&#351;kan&#305; olarak g&ouml;rev alan Yarbay Steven Collins&#8217;in imzas&#305;yla Frans&#305;z gazetesi Le Monde Diplomatique&#8217;in T&uuml;rk&ccedil;e yay&#305;n&#305;nda yay&#305;mlanan verilere g&ouml;re ABD, Ortado&#287;u devletlerine kar&#351;&#305; y&uuml;r&uuml;tt&uuml;&#287;&uuml; psikolojik harp ve alg&#305; y&ouml;netimine her y&#305;l 750 milyon dolarl&#305;k fon ay&#305;rmaktad&#305;r. Yine ayn&#305; makale de belirtilen verilere g&ouml;re 20 Mart 2003 y&#305;l&#305;nda ba&#351;layan Irak Sava&#351;&#305;&#8217;nda ABD, sava&#351;&#305; ba&#351;lataca&#287;&#305; g&uuml;n havadan Irak&#8217;a 40 milyon bro&#351;&uuml;r atm&#305;&#351;t&#305;r. Sava&#351; boyunca da bu tarz &ccedil;al&#305;&#351;malar y&uuml;r&uuml;tmeye devam etmi&#351;tir. Suriye &#304;&ccedil; Sava&#351;&#305;&#8217;nda psikolojik sava&#351;&#305; en &uuml;st d&uuml;zeyde g&ouml;rmek m&uuml;mk&uuml;nd&uuml;r. ABD, Esad&#8217;&#305;n kimyasal silahlar&#305; kulland&#305;&#287;&#305;na dair bir&ccedil;ok kirli propaganda &uuml;retmektedir. Suriye&#8217;deki sava&#351;&#305; b&uuml;y&uuml;ten ve uzatan Bat&#305;l&#305; g&uuml;&ccedil;lerken, t&uuml;m &ouml;l&uuml;mlerin su&ccedil;lusu olarak Esad g&ouml;sterilmektedir. Y&#305;llard&#305;r Esad&#8217;a kar&#351;&#305; bir&ccedil;ok itibars&#305;zla&#351;t&#305;rma &ccedil;al&#305;&#351;malar&#305; da y&uuml;r&uuml;t&uuml;lm&uuml;&#351;t&uuml;r. Kimyasal silahlarla halk&#305;n&#305; katleden Esad, ezilenlerin kurtar&#305;c&#305;s&#305; ABD denklemi olu&#351;turulmaya &ccedil;al&#305;&#351;&#305;lsa da bu plan; Suriye halk&#305;n&#305;n iradesi ve ABD hegemonyas&#305;na kar&#351;&#305; &ccedil;&#305;kan &uuml;lkeler taraf&#305;ndan ge&ccedil;ersiz k&#305;l&#305;nm&#305;&#351;, y&#305;rt&#305;l&#305;p at&#305;lm&#305;&#351;t&#305;r. Esad H&uuml;k&uuml;metinin ve Suriye halk&#305;n&#305;n iradesini k&#305;rmak ad&#305;na bir&ccedil;ok yalan savuran emperyalizm &ccedil;ok a&ccedil;&#305;k bir &#351;ekilde ba&#351;ar&#305;s&#305;z olmu&#351;tur, yenilmi&#351;tir. T&uuml;rkiye&rsquo;nin vatan b&uuml;t&uuml;nl&uuml;&#287;&uuml; korumak ad&#305;na att&#305;&#287;&#305; ad&#305;mlar, emperyalizmin planlar&#305;na uymad&#305;&#287;&#305; i&ccedil;in ge&ccedil;ti&#287;imiz s&uuml;re&ccedil;te T&uuml;rkiye ve Cumhurba&#351;kan&#305; Tayyip Erdo&#287;an &uuml;zerine y&uuml;r&uuml;t&uuml;len kirli propaganda da had safhaya &ccedil;&#305;km&#305;&#351;, psikolojik sava&#351; elemanlar&#305; mesaiye ba&#351;lam&#305;&#351;t&#305;r. Bat&#305; kamuoyunda T&uuml;rkiye i&#351;galci konumuna koyulmu&#351;, Tayyip Erdo&#287;an i&ccedil;in ise diktat&ouml;r rol&uuml; bi&ccedil;ilmi&#351;tir. Avrupa kamuoyundan d&uuml;&#351;meyen bu denklem, Avrupa halklar&#305;n&#305;n kafas&#305;na yerle&#351;tirilmeye u&#287;ra&#351;&#305;lmakta; Tayyip Erdo&#287;an adeta Saddamla&#351;t&#305;r&#305;lmaya &ccedil;al&#305;&#351;&#305;lmaktad&#305;r.</p>
</section>
<section class="item text easy-reading">
<p id="">
<p style="text-align: justify;"><strong>PS&#304;KOLOJ&#304;K SAVA&#350; NAMLULARININ T&Uuml;RK&#304;YE&#8217;YE D&Ouml;NMES&#304;</strong></p>
<p style="text-align: justify;">&nbsp; &nbsp; Fransa&rsquo;da yay&#305;mlanan Le Point dergisinin en son say&#305;s&#305;nda kapakta asker selam&#305; veren Erdo&#287;an&rsquo;&#305;n foto&#287;raf&#305;na yer verilmi&#351; ve ba&#351;l&#305;k olarak &ldquo;Erdo&#287;an&rsquo;&#305;n metodu etnik temizlik, yok edici&rsquo;&rsquo; ifadesi kullan&#305;lm&#305;&#351;t&#305;r. Bu dergi de T&uuml;rkiye&rsquo;nin kimyasal silah kulland&#305;&#287;&#305;na dair as&#305;ls&#305;z iddialar ortaya at&#305;lm&#305;&#351; ve bu iftiralar i&ccedil;in yakla&#351;&#305;k 15 sayfa ayr&#305;lm&#305;&#351;t&#305;r. Le Point dergisi, dezenformasyon yaparak psikolojik sava&#351;&#305;n ayg&#305;t&#305; g&ouml;revi g&ouml;rmektedir. Norve&ccedil;&rsquo;te 17 Kas&#305;m 2017&#8217;de ger&ccedil;ekle&#351;tirilen NATO tatbikat&#305;nda d&uuml;&#351;man tablosunda Atat&uuml;rk&rsquo;&uuml;n resmine ve Erdo&#287;an&rsquo;a yer verilmi&#351;ti. Sim&uuml;lasyonla ilgili arka plan belgeleri &ccedil;er&ccedil;evesinde &ldquo;D&uuml;&#351;man Liderler Biyografisi&rdquo; haz&#305;rlanm&#305;&#351;, haz&#305;rl&#305;&#287;&#305; yapan ekip Atat&uuml;rk&rsquo;e burada yer vermi&#351;ti. Norve&ccedil;&rsquo;teki Ortak Harp Merkezi Komutanl&#305;&#287;&#305;, konuya ili&#351;kin &ouml;z&uuml;r mektubu yay&#305;mlam&#305;&#351; ve bunun teknisyenin hatas&#305; oldu&#287;unu s&ouml;ylemi&#351;ti. T&uuml;rkiye Cumhuriyeti&#8217;nin kat&#305;ld&#305;&#287;&#305; bir tatbikatta; Ulu &Ouml;nder Mustafa Kemal&#8217;in ve mevcut Cumhurba&#351;kan&#305; Tayyip Erdo&#287;an&#8217;&#305;n, &#8220;D&uuml;&#351;man Liderler&#8221; kategorisinde de&#287;erlendirilmesi basit bir hata olarak kabul edilemez. Daha ge&ccedil;ti&#287;imiz g&uuml;nlerde Almanya&rsquo;n&#305;n devlet kanal&#305; ARD, Dersim Harekat&#305;&#8217;n&#305; katliam olarak tan&#305;mlay&#305;p Atat&uuml;rk i&ccedil;in &#8220;&#304;nsanlar&#305; katletmekten korkmayan, insan cesedi &ccedil;i&#287;neyen, kimyasal silah kullan&#305;m&#305; tabu olmayan bir ki&#351;idir.&#8221; ifadeleriyle tan&#305;t&#305;p Hitler benzetmesi yapt&#305;. T&uuml;rkiye&#8217;nin ter&ouml;re kar&#351;&#305; m&uuml;cadele etti&#287;i bu s&uuml;re&ccedil;te bu yalanlarla Mehmet&ccedil;ik zay&#305;flat&#305;lmaya, T&uuml;rk milleti susturulmaya &ccedil;al&#305;&#351;&#305;lmaktad&#305;r. Ermeni soyk&#305;r&#305;m&#305; yalan&#305; nas&#305;l ki emperyalizmin bir oyunuysa, &#8220;Dersim katliam&#305;&#8221; da ayn&#305; merkez taraf&#305;ndan ayn&#305; ama&ccedil;la olu&#351;turulmu&#351; bir pland&#305;r. ARD&#8217;nin iftiralar&#305;, PKK&#8217;n&#305;n ve FET&Ouml;&#8217;n&uuml;n arg&uuml;manlar&#305;d&#305;r. Amerikanc&#305; kuvvetler sistematik bir &#351;ekilde sald&#305;r&#305;yorken, Bat&#305;&#8217;da ve T&uuml;rkiye i&ccedil;erisinde psikolojik sava&#351; ayg&#305;tlar&#305; T&uuml;rkiye aleyhine kirli propagandalar ve kampanyalar y&uuml;r&uuml;t&uuml;rken; T&uuml;rk milleti vatan i&ccedil;in birle&#351;meli ve bu yalanlarla t&uuml;m T&uuml;rkiye birlikte, el ele m&uuml;cadele etmelidir. Bu haberlerin hi&ccedil; biri g&uuml;ndemdeki herhangi bir olay gibi yads&#305;namaz, basit bir itham olarak kabul edilemez. Bat&#305; Avrupa&#8217;da, Orta Avrupa&#8217;da ve Kuzey Avrupa&#8217;da; 3 farkl&#305; &uuml;lkede ger&ccedil;ekle&#351;en bu somut olaylar T&uuml;rkiye&#8217;ye kar&#351;&#305; topyek&ucirc;n y&uuml;r&uuml;t&uuml;len alg&#305; operasyonunun birer &ouml;rne&#287;idir. T&uuml;rkiye i&ccedil;erisinde de emperyalizm ile i&#351;birli&#287;inde olan medya unsurlar&#305;n&#305; bir&ccedil;ok yerde g&ouml;rmek m&uuml;mk&uuml;nd&uuml;r. T&uuml;rkiye, ne zamanki Amerikan hegemonyas&#305;na kar&#351;&#305; kendi &ccedil;&#305;karlar&#305;n&#305; savunsa ve Asya cephesiyle bulu&#351;sa medya da sava&#351; &ccedil;&#305;kmakta, olgulara Ankara g&ouml;z&uuml;nden bakan gazetelerle Washington&rsquo;dan y&ouml;netilen yazarlar ve psikolojik sava&#351; ayg&#305;tlar&#305; kar&#351;&#305; kar&#351;&#305;ya gelmektedir. Rusya ile Ortado&#287;u&#8217;da, ABD emperyalizmine kar&#351;&#305; kurdu&#287;umuz &ccedil;&#305;kar birli&#287;ine kar&#351;&#305; Washington taraf&#305;ndan y&ouml;neltilen psikolojik sava&#351; ayg&#305;tlar&#305;; yani i&#351;birlik&ccedil;i medya Rusya&#8217;ya kar&#351;&#305; kirli propaganda &uuml;retmektedir. T&uuml;rkiye&rsquo;yi, ABD hegemonyas&#305;na kar&#351;&#305; siyasi bir yaln&#305;zl&#305;&#287;a s&uuml;r&uuml;kleyip emperyalizme boyun e&#287;dirmeye &ccedil;al&#305;&#351;an medya; bilinci veya bilin&ccedil;siz bir &#351;ekilde i&#351;birlik&ccedil;i konumuna d&uuml;&#351;mektedir. Ancak bu hileler ve taktikler, T&uuml;rkiye&rsquo;de tutmamaktad&#305;r. 15-16 Temmuz&#8217;u ya&#351;ayan T&uuml;rk milleti, tehlikenin fark&#305;ndad&#305;r. Operasyonlarla bir &ccedil;o&#287;u temizlenmi&#351; olsa bile hala devletin medyan&#305;n hatta meclisin i&ccedil;inde Amerikanc&#305; bir az&#305;nl&#305;k oldu&#287;unu bilmektedir. Pew Research Center taraf&#305;ndan yap&#305;lan ara&#351;t&#305;rmaya g&ouml;re, d&uuml;nya &uuml;zerinde ABD&#8217;yi en b&uuml;y&uuml;k tehdit olarak g&ouml;ren &uuml;lke, y&uuml;zde 72 ile T&uuml;rkiye&rsquo;dir. Amerikan emperyalizminin ne kadar b&uuml;y&uuml;k bir tehdit oldu&#287;unu t&uuml;m d&uuml;nyadan daha iyi anlayan T&uuml;rk milleti, psikolojik sava&#351;&#305;n oyunlar&#305;na d&uuml;&#351;memekte d&uuml;nyadaki emperyalizm &ccedil;eli&#351;kisini kavramaktad&#305;r. Psikolojik sava&#351;a kar&#351;&#305; m&uuml;cadele de, en &ouml;nemli fakt&ouml;r &ouml;rg&uuml;tl&uuml; g&uuml;&ccedil;t&uuml;r, halk&#305;n &ouml;rg&uuml;tlenmesidir. Devletin kurmay kadrolar&#305;, milli ve yerli kuvvetlerin emperyalist yalanlara kar&#351;&#305; ayn&#305; mevzide g&uuml;&ccedil;l&uuml; durmas&#305; da hayati &ouml;neme sahiptir. T&uuml;rkiye Gen&ccedil;lik Birli&#287;i, T&uuml;rk gen&ccedil;li&#287;ini ve T&uuml;rk milletini bu yalanlara kar&#351;&#305; koruma g&ouml;revini &uuml;stlenmekte ve hakk&#305;yla yerine getirmektedir. Vatansever kuvvetlerin birli&#287;iyle bu yalanlar topyek&ucirc;n p&uuml;sk&uuml;rt&uuml;lebilir, emperyalizme olan kar&#351;&#305; m&uuml;cadelemiz ba&#351;ar&#305;ya ula&#351;&#305;r. Psikolojik sava&#351;&#305;n &uuml;lkemizde amac&#305;na ula&#351;amamas&#305;n&#305;n en &ouml;nemli nedeni ise T&uuml;rk milletinin sars&#305;lmaz vatanseverli&#287;idir. Can &ccedil;eki&#351;en emperyalizme birde T&uuml;rkiye&#8217;nin darbe vurmas&#305; emperyalist mevziyi geri d&uuml;&#351;&uuml;rmekte, ezilen milletlere umut olmaktad&#305;r. Kurtulu&#351; Sava&#351;&#305;m&#305;z ve devrimimiz 100 y&#305;l &ouml;nce mazlum milletlere nas&#305;l g&uuml;&ccedil; verdiyse bug&uuml;n de emperyalizmin ne kadar b&uuml;y&uuml;k bir tehdit oldu&#287;unu anlayan T&uuml;rk milleti, Amerikan emperyalizmine kar&#351;&#305; direnen milletler i&ccedil;in &ouml;nder konumdad&#305;r, ilerleyen s&uuml;re&ccedil;te daha da &ouml;nderle&#351;ecektir.</p>
<p style="text-align: justify;"><em><strong>KAYNAK&Ccedil;A:</strong></em></p>
<p style="text-align: justify;"><strong>1)</strong>Vernon Bogdanor,&nbsp;Blackwell&rsquo;in Siyaset Bilimi Ansiklopedisi, II. Cilt, &Uuml;mit yay&#305;nc&#305;l&#305;k, Ankara, 2003</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>2)</strong> Ali R&#305;za Ta&#351;delen&rsquo;in Ayd&#305;nl&#305;k Gazetesi&rsquo;nde 27.10.2019 tarihinde yay&#305;mlanan &lsquo;&rsquo;Le Point&rsquo;in psikolojik sava&#351; say&#305;s&#305;: Meydan T&uuml;rkiye ve Rusya&rsquo;ya kald&#305;&rsquo;&rsquo; ba&#351;l&#305;kl&#305; yaz&#305;s&#305;.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>3)</strong> Ayd&#305;nl&#305;k&#8217;ta, 05.12.2019 tarihinde yay&#305;mlanan &#8220;Alman kanal&#305;nda skandal yay&#305;n&#8221; ba&#351;l&#305;kl&#305; yaz&#305;.</p>
<p style="text-align: justify;"><strong>4)</strong> Ayd&#305;nl&#305;k&rsquo;ta 01.08.2017 tarihinde yay&#305;mlanan &lsquo;&rsquo;ABD, T&uuml;rkiye i&ccedil;in en b&uuml;y&uuml;k tehdit&rsquo;&rsquo; ba&#351;l&#305;kl&#305; yaz&#305;.</p>
<p style="text-align: right;"><strong>Mete Utku KILI&Ccedil;</strong></p>
<p style="text-align: right;"><strong>TGB Sakarya &#304;l Ba&#351;kan&#305;</strong></p>
</section>
</div>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://tgb.gen.tr/serbest-kursu/emperyalizmin-oyunu-psikolojik-savas-29207/feed</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
		<item>
		<title>Güneş Doğudan Doğuyor</title>
		<link>https://tgb.gen.tr/serbest-kursu/gunes-dogudan-doguyor-29122</link>
					<comments>https://tgb.gen.tr/serbest-kursu/gunes-dogudan-doguyor-29122#respond</comments>
		
		<dc:creator><![CDATA[Mete Utku Kılıç]]></dc:creator>
		<pubDate>Sat, 30 Nov 2019 13:44:00 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Serbest Kürsü]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://tgb.gen.tr/tgbden/gunes-dogudan-doguyor-29122</guid>

					<description><![CDATA[IMF 1960-2014 y&#305;llar&#305; aras&#305;nda ki D&#252;nya ekonomilerini, &#246;zellikle de b&#252;y&#252;yen ekonomileri analiz etti&#287;i bir rapor yay&#305;mlad&#305;. Rapor da en dikkat &#231;eken vurguysa kamu-&#246;zel sekt&#246;r i&#351; birli&#287;inin &#246;nemi oldu. IMF&#8217;nin ve emperyalizmin y&#305;llard&#305;r &#252;lkelere dayatt&#305;&#287;&#305; bor&#231;land&#305;rma ekonomisinin, serbest piyasa d&#252;zeninin, &#252;retimden ziyade t&#252;ketime dayal&#305; sistemin; yani neoliberalizm ideolojisinin, bu ideolojinin ideologlar&#305; taraf&#305;ndan yerilmesinin sebebi ise olduk&#231;a [&#8230;]]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<div class="easy-reading">
<section class="item text easy-reading">
<p id="">
<p style="text-align: justify;">IMF 1960-2014 y&#305;llar&#305; aras&#305;nda ki D&uuml;nya ekonomilerini, &ouml;zellikle de b&uuml;y&uuml;yen ekonomileri analiz etti&#287;i bir rapor yay&#305;mlad&#305;. Rapor da en dikkat &ccedil;eken vurguysa kamu-&ouml;zel sekt&ouml;r i&#351; birli&#287;inin &ouml;nemi oldu. IMF&#8217;nin ve emperyalizmin y&#305;llard&#305;r &uuml;lkelere dayatt&#305;&#287;&#305; bor&ccedil;land&#305;rma ekonomisinin, serbest piyasa d&uuml;zeninin, &uuml;retimden ziyade t&uuml;ketime dayal&#305; sistemin; yani neoliberalizm ideolojisinin, bu ideolojinin ideologlar&#305; taraf&#305;ndan yerilmesinin sebebi ise olduk&ccedil;a a&ccedil;&#305;k. Kan kaybeden emperyalizm ve can &ccedil;eki&#351;en kapitalizm; i&ccedil;inde bulundu&#287;u &ccedil;&#305;kmazdan &ccedil;&#305;kmak ad&#305;na bir k&#305;s&#305;r d&ouml;ng&uuml; i&ccedil;erisinde debelenip &ccedil;&#305;rp&#305;n&#305;yor. 1929 y&#305;l&#305;nda ya&#351;anan B&uuml;y&uuml;k Buhran&#8217;da, Keynes&#8217;in; Ekonomik durgunlukla m&uuml;cadelede m&uuml;dahaleci para ve maliye politikalar&#305;n&#305; savunmas&#305;yla kapitalizm reforme edilmi&#351;, sistem i&ccedil;inde bulundu&#287;u bunal&#305;mdan &ccedil;&#305;km&#305;&#351;t&#305;. Ancak bu bunal&#305;mdan &ccedil;&#305;kan kapitalizm, &ccedil;eli&#351;kilerini gidermek bir yana vadesini tamamlam&#305;&#351; sisteminin &ouml;mr&uuml;n&uuml; uzatmak ad&#305;na daha da sald&#305;rganla&#351;m&#305;&#351;t&#305;. Buhran &ouml;ncesi reel sekt&ouml;r parametrelerini kullanan kapitalizm, Buhran ve &ouml;zellikle 2. D&uuml;nya Sava&#351;&#305; sonras&#305;nda finans sekt&ouml;r&uuml; &uuml;zerinden olu&#351;turdu&#287;u yeni s&ouml;m&uuml;r&uuml; d&uuml;zeni ile mazlum milletlere kar&#351;&#305; sars&#305;lmaz bir hegemonik ve dikey ili&#351;ki modeli kurmu&#351;, emek&ccedil;ileri de modern k&ouml;leler haline getirmi&#351;ti. 20. y&uuml;zy&#305;lda ya&#351;anan geli&#351;meler, krizler ve iki kutuplu d&uuml;nyadan tek kutuplu d&uuml;nyaya ge&ccedil;i&#351; ile d&uuml;nya da ABD hegemonyas&#305; kurulmu&#351;; ABD Yeni D&uuml;nya D&uuml;zeni&#8217;ni kurmak ad&#305;na &ccedil;al&#305;&#351;malar&#305;na ba&#351;lam&#305;&#351;t&#305;. ABD So&#287;uk Sava&#351; d&ouml;neminde d&#305;&#351;ar&#305;dan h&uuml;kmetti&#287;i Atlantik devletlerinin ona kar&#351;&#305; gelemeyecek kadar g&uuml;&ccedil;s&uuml;z ancak olas&#305; bir s&#305;cak &ccedil;at&#305;&#351;mada veya Sovyet hamlesinde kendini koruyabilecek g&uuml;&ccedil;te olmas&#305;n&#305; istiyordu. Do&#287;u Bloku&rsquo;nun &ccedil;&ouml;k&uuml;&#351;&uuml; ile birlikte k&uuml;resel egemenli&#287;ini istikrarl&#305; bir zemine oturtmak ve d&uuml;nya ekonomisini tekeline almak isteyen ABD; ulus devletlere sava&#351; a&ccedil;m&#305;&#351;, milli k&uuml;lt&uuml;rleri yok etmek ad&#305;na &ccedil;al&#305;&#351;malar da y&uuml;r&uuml;tm&uuml;&#351;t&uuml;.</p>
</section>
<section class="item picture">
<figure class="zoomable">
<img decoding="async" src="https://tgb.gen.tr/wp-content/uploads/2026/01/1769386322_629_Gunes-Dogudan-Doguyor.jpg" alt=""><figcaption></figcaption></figure>
</section>
<section class="item text easy-reading">
<p id="">
<p style="text-align: justify;">Ancak emperyalizm kar&#351;&#305;s&#305;nda birle&#351;en mazlum milletler, ABD&rsquo;nin planlar&#305;na teslim olmad&#305;. Mazlum milletlerin yan&#305; s&#305;ra, Avrupa&rsquo;da da anti-emperyalizm r&uuml;zg&acirc;r&#305; her ge&ccedil;en g&uuml;n art&#305;yor ve bu r&uuml;zg&acirc;r emperyalizmi korkutuyor. B&uuml;t&uuml;n co&#287;rafyalarda kaybeden emperyalizme kar&#351;&#305;, ezilen uluslar g&uuml;n ge&ccedil;tik&ccedil;e yeni zaferler kazanmakta, topraklar&#305;ndan s&ouml;m&uuml;rgecileri kovmaktad&#305;r. Suriye&#8217;de; Suriye halk&#305;n&#305;n iradesi kazanmaktad&#305;r, Venezuela&#8217;da Pentagon&#8217;un sinsi darbe plan&#305; y&#305;rt&#305;l&#305;p at&#305;lm&#305;&#351;t&#305;r. Bolivya&#8217;da mevzi kazanan emperyalizm, halk&#305;n &ccedil;abalar&#305;yla yerle bir edilecektir. Ortado&#287;u&#8217;dan Latin Amerika&#8217;ya kadar t&uuml;m co&#287;rafyalarda kaybeden Amerikan emperyalizmi; kendi topraklar&#305;na s&#305;k&#305;&#351;m&#305;&#351;t&#305;r, art&#305;k d&uuml;nya da ABD&#8217;nin dayatmalar&#305; i&#351;lememektedir.</p>
<p style="text-align: justify;">ABD&#8217;nin &ccedil;ok etkin oldu&#287;u Alman kamuoyunda bile ABD kar&#351;&#305;tl&#305;&#287;&#305; her ge&ccedil;en g&uuml;n y&uuml;kselmektedir. Almanya&#8217;da 2017 y&#305;l&#305;nda ya&#351;anan H&uuml;k&uuml;met Krizi&rsquo;ni de&#287;erlendiren haftal&#305;k Der Spiegel Dergisi, &ldquo;Avrupa&rsquo;n&#305;n G&ouml;be&#287;inde Deprem-Berlin&rsquo;deki H&uuml;k&uuml;met Krizi ve Otokrat Y&ouml;netimlerin Zafer Y&uuml;r&uuml;y&uuml;&#351;&uuml;&rdquo; ba&#351;l&#305;&#287;&#305; ile geli&#351;meleri yorumlam&#305;&#351;t&#305; ve ABD&rsquo;nin IMF ve D&uuml;nya Bankas&#305; arac&#305;l&#305;&#287;&#305; ile kurdu&#287;u d&uuml;zenin iflas etti&#287;ini aktarm&#305;&#351;t&#305;. Re&ccedil;etenin ise &Ccedil;in&rsquo;de uygulanan karma ekonomi modeli oldu&#287;unu vurgulam&#305;&#351;t&#305;. Fransa da art&#305;k mevcut Atlantik sisteminin bir par&ccedil;as&#305; olmak istememektedir. Fransa Cumhurba&#351;kan&#305; Emmanuel Macron, i&ccedil;inde bulundu&#287;umuz s&uuml;reci; &#8220;&#350;u anda ya&#351;anmakta olan NATO&#8217;nun beyin &ouml;l&uuml;m&uuml;d&uuml;r.&#8221; &#351;eklinde&nbsp;yorumlad&#305;. Fransa, uzun y&#305;llar boyu Atlantik sisteminin &ouml;nemli bir par&ccedil;as&#305;yd&#305;. Ancak art&#305;k Fransa&#8217;n&#305;n Atlantik Sistemindeki rol&uuml; de tart&#305;&#351;maya a&ccedil;&#305;ld&#305;. Kapitalizmin &ccedil;aresiz b&#305;rakt&#305;&#287;&#305; Fransa&rsquo;da hem i&ccedil; siyasette hem de d&#305;&#351; siyasette bir &ccedil;&#305;kmazda. Sar&#305; Yelekliler, ge&ccedil;ti&#287;imiz g&uuml;nlerde eylemlerinin 1. y&#305;l&#305;n&#305; doldurdu. Ekonomisini s&#305;cak paraya, borca, &ouml;zel sekt&ouml;re; yani liberalizme dayand&#305;ran her &uuml;lkede oldu&#287;u gibi Fransa H&uuml;k&uuml;meti &lsquo;de kitlelerin kar&#351;&#305;s&#305;nda &ccedil;aresiz, uyuyan kitleler bilin&ccedil;leniyor, sistem can &ccedil;eki&#351;iyor. Emperyalizm &ccedil;a&#287;&#305;n&#305;n ba&#351;lang&#305;c&#305;nda, k&uuml;resel bir imparatorluk kuran Birle&#351;ik Krall&#305;k; tarihi boyunca ya&#351;amad&#305;&#287;&#305; derece b&uuml;y&uuml;k &ouml;l&ccedil;ekli siyasi ve ekonomik bir krizin i&ccedil;erisinde. Her g&uuml;n k&ouml;t&uuml;ye giden ekonomik durum, Brexit s&uuml;recinin yaratt&#305;&#287;&#305; kutupla&#351;t&#305;r&#305;c&#305; ortam Birle&#351;ik Krall&#305;k&lsquo;da ba&#287;&#305;ms&#305;zl&#305;k seslerinin y&uuml;kselmesine neden oldu. Bilindi&#287;i gibi Birle&#351;ik Krall&#305;k; &#304;ngiltere, &#304;sko&ccedil;ya, Galler ve Kuzey &#304;rlanda&rsquo;dan olu&#351;uyor. Bu yap&#305;lar, siyasal ve sosyolojik anlamda her ge&ccedil;en g&uuml;n daha da uzakla&#351;&#305;yor. Brexit s&uuml;recinin yaratt&#305;&#287;&#305; belirsiz zemin, Birle&#351;ik Krall&#305;k&#8217;&#305;n ya&#351;ad&#305;&#287;&#305; ekonomik bunal&#305;m&#305; daha da derinle&#351;tiriyor. Bu belirsiz &#351;artlar sebebiyle baz&#305; &#351;irketler &uuml;lkeyi terk ederek &ccedil;evredeki &uuml;lkelere ta&#351;&#305;nd&#305; ve hala da ta&#351;&#305;nmaya devam ediyor. Bu durum yoksullu&#287;un her ge&ccedil;en g&uuml;n artmas&#305;na, tepkiselli&#287;in do&#287;mas&#305;na ve sistemin yine bir &ccedil;&#305;kmaza d&uuml;&#351;mesine sebep olmakta. IMF&#8217;nin yay&#305;nlad&#305;&#287;&#305; raporda da Bat&#305; ve Orta Avrupa&#8217;daki somut durumda da g&ouml;z&uuml;kt&uuml;&#287;&uuml; &uuml;zere; sistemin &ccedil;eli&#351;kilerini gidermenin bir yolu yok.</p>
</section>
<section class="item picture">
<figure class="zoomable">
<img decoding="async" src="https://tgb.gen.tr/wp-content/uploads/2026/01/1769386322_9_Gunes-Dogudan-Doguyor.jpg" alt=""><figcaption></figcaption></figure>
</section>
<section class="item text easy-reading">
<p id="">
<p style="text-align: justify;">&Ccedil;&ouml;z&uuml;m Asya&#8217;da, &Ccedil;in&#8217;de uygulanan karma ekonomi modelinde. &Ccedil;&ouml;z&uuml;m; IMF&#8217;nin ve ABD&#8217;nin y&#305;llard&#305;r m&uuml;cadele etti&#287;i devlet&ccedil;i ekonomi de kamula&#351;t&#305;rma da. Asya &Ccedil;a&#287;&#305;&rsquo;na ge&ccedil;ildi&#287;ini fark eden di&#287;er &uuml;lkeler gibi Birle&#351;ik Krall&#305;k da &Ccedil;in&#8217;in &#8220;Ku&#351;ak ve Yol&#8221; projesine destek i&ccedil;in 1 milyar dolarl&#305;k ortak fon olu&#351;turdu ve &Ccedil;in ile ili&#351;kilerini geli&#351;tirmek ad&#305;na ad&#305;mlar att&#305;. &Ccedil;in, son y&#305;llarda d&uuml;nya ekonomisinin itici g&uuml;c&uuml; oldu. 1952&rsquo;den 2018&rsquo;e y&#305;l&#305;na kadar, &Ccedil;in&rsquo;in Gayri Safi Milli Has&#305;las&#305; 174 kat artt&#305;. &Ccedil;in&rsquo;in k&uuml;resel ekonomik b&uuml;y&uuml;meye katk&#305;s&#305; 2006&rsquo;dan bu yana birinci s&#305;raya yerle&#351;ti. &Ccedil;in&#8217;deki bu yap&#305;, Atlantik taraf&#305;ndan ezilen mazlum milletlere umut oldu. Bunun yan&#305;nda kapitalist devletlerin i&ccedil;inde bulundu&#287;u y&#305;k&#305;c&#305; bunal&#305;m&#305; a&#351;mas&#305; ad&#305;na &Ccedil;in ekonomi modeli, tek &ccedil;&#305;k&#305;&#351; kap&#305;s&#305;. Asya milletleri, Atlantik sistemini korkudan titretiyor. Mustafa Kemal; 100 y&#305;l &ouml;nce bunun m&uuml;jdesini vermi&#351;ti:</p>
<p style="text-align: justify;"><em>&ldquo;As&#305;l mesele, Asya&rsquo;da milliyet ve istikl&acirc;l h&#305;rs&#305;d&#305;r. Son g&uuml;nlerde b&uuml;t&uuml;n cihan&#305;n d&uuml;&#351;&uuml;ncelerini bu tehlike olu&#351;turuyor. &#304;&#351;te tehlike! Bir isyan cereyan&#305; var. H&acirc;lbuki Asya; bu kuru ve miskin k&#305;ta, d&uuml;ne kadar ne g&uuml;zel ne itaatk&acirc;r, kurbanl&#305;k bir koyun gibi ne kolay sindiriliyordu. Asya tehlikesi, bu b&uuml;y&uuml;k k&#305;tada oturan ve &ccedil;o&#287;unlu&#287;u M&uuml;sl&uuml;manlardan olu&#351;an kavimlerin Avrupa boyunduru&#287;undan kurtar&#305;lmas&#305; tehlikesidir. Asya tehlikesi vard&#305;r. Fakat bu tehlike milyonlarca insan&#305;n h&uuml;rriyet ve istikl&acirc;line, medenile&#351;me kabiliyetinin geli&#351;me ve ilerlemesine do&#287;ru y&uuml;r&uuml;mek istemesinden do&#287;uyor.&rdquo;</em></p>
</section>
<section class="item picture">
<figure class="zoomable">
<img decoding="async" src="https://tgb.gen.tr/wp-content/uploads/2026/01/1769386322_832_Gunes-Dogudan-Doguyor.jpg" alt=""><figcaption></figcaption></figure>
</section>
<section class="item text easy-reading">
<p id="">
<p style="text-align: justify;">Asya &Ccedil;a&#287;&#305;&rsquo;n&#305;n ba&#351;lamas&#305;yla birlikte, T&uuml;rkiye&rsquo;de Mustafa Kemal&rsquo;in miras&#305;n&#305; takip ederek Avrasya&rsquo;daki &ouml;nc&uuml; konumuna yerle&#351;iyor. T&uuml;rkiye Cumhuriyeti&#8217;nin anti-emperyalist mevziye ge&ccedil;mesiyle birlikte d&uuml;nyadaki kutupla&#351;ma ve &ouml;zellikle Ortado&#287;u&#8217;ki g&uuml;&ccedil; dengesini de&#287;i&#351;ti. T&uuml;rk komutanlar&#305;n, vatanseverlerin, ayd&#305;nlar&#305;n kelep&ccedil;eleri &ccedil;&ouml;z&uuml;ld&uuml;; Ergenekon kumpas&#305; bozguna u&#287;rat&#305;ld&#305;. Kumpas&#305;n bozguna u&#287;rat&#305;lmas&#305;yla ABD&#8217;nin hain planlar&#305; da devre d&#305;&#351;&#305; b&#305;rak&#305;ld&#305;. &Ccedil;&ouml;z&uuml;m s&uuml;reci rafa kald&#305;r&#305;ld&#305;. TSK, PKK&#8217;y&#305; vurmaya ba&#351;lad&#305;. ABD; T&uuml;rkiye&#8217;nin emperyalizme kar&#351;&#305; m&uuml;cadelesine ve verdi&#287;i Vatan Sava&#351;&#305;&#8217;na, 15 Temmuz&#8217;da bir darbe giri&#351;imiyle kar&#351;&#305;l&#305;k verdi. Ancak T&uuml;rk ordusu i&ccedil;ine s&#305;zan hainleri, halk&#305;nda iradesiyle birlikte ezdi. Gladyo&#8217;yu devletten ve toplumdan temizleme operasyonu ba&#351;ar&#305;yla y&uuml;r&uuml;t&uuml;ld&uuml;. Ard&#305;ndan TSK bir&ccedil;ok ba&#351;ar&#305;l&#305; operasyona imza att&#305;, atmaya da devam ediyor. T&uuml;rk devleti mazlum milletler saf&#305;nda emperyalizme kar&#351;&#305; amans&#305;z bir sava&#351; veriyor. Nas&#305;l ki 100 y&#305;l &ouml;nce Kurtulu&#351; sava&#351;&#305;m&#305;z mazlum milletlere rota olduysa, bug&uuml;n de Asya&rsquo;daki &ouml;nc&uuml; konumumuz emperyalizmle bo&#287;u&#351;an milletlere umut &#305;&#351;&#305;&#287;&#305; olacak. Asya &Ccedil;a&#287;&#305;&rsquo;yla Atlantik sistemi ve emperyalizm y&#305;k&#305;lacak; d&uuml;nya yeni bir d&ouml;neme girecek. T&uuml;rk Devrimi&rsquo;nin ve T&uuml;rk milletinin ulu &ouml;nderi Mustafa Kemal Atat&uuml;rk, bilimsel bir bak&#305;&#351; a&ccedil;&#305;s&#305; ve devrimci bir ileri g&ouml;r&uuml;&#351;l&uuml;l&uuml;kle bu d&ouml;nemi &#351;&ouml;yle yorumlamakta:</p>
<p style="text-align: justify;"><em>&ldquo;Do&#287;udan &#351;imdi do&#287;acak olan g&uuml;ne&#351;e bak&#305;n&#305;z. Bug&uuml;n g&uuml;n&uuml;n a&#287;ard&#305;&#287;&#305;n&#305; nas&#305;l g&ouml;r&uuml;yorsam, uzaktan b&uuml;t&uuml;n Do&#287;u milletlerinin de uyan&#305;&#351;lar&#305;n&#305; &ouml;yle g&ouml;r&uuml;yorum. S&ouml;m&uuml;rgecilik ve emperyalizm yery&uuml;z&uuml;nden yok olacak ve yerlerine milletler aras&#305;nda hi&ccedil;bir renk, din ve &#305;rk fark&#305; g&ouml;zetmeyen yeni bir ahenk ve i&#351; birli&#287;i &ccedil;a&#287;&#305; ge&ccedil;ecektir.&rsquo;&rsquo;</em></p>
<p style="text-align: justify;">IMF&rsquo;de, Avrupa &uuml;lkeleri de ABD&#8217;de &ccedil;&ouml;k&uuml;&#351;&uuml;n fark&#305;nda. D&uuml;nya farkl&#305; bir &ccedil;a&#287;a y&ouml;neliyor; ABD&#8217;nin kurdu&#287;u sistem y&#305;k&#305;l&#305;yor, kapitalizm kaybediyor. B&uuml;t&uuml;n teorisyenler ve kapitalist ekonomistler bile bu analizde birle&#351;iyor. ABD hegemonyas&#305;n&#305; reddeden &uuml;lkelerin, dolar&#305;n egemenli&#287;ine kar&#351;&#305; ba&#351;latt&#305;&#287;&#305; sava&#351;ta; Amerikan ekonomisine, otoritesine ve Atlantik d&uuml;zenine darbe vuran &ccedil;ok &ouml;nemli bir fakt&ouml;r.</p>
</section>
<section class="item picture">
<figure class="zoomable">
<img decoding="async" src="https://tgb.gen.tr/wp-content/uploads/2026/01/1769386322_478_Gunes-Dogudan-Doguyor.jpg" alt=""><figcaption></figcaption></figure>
</section>
<section class="item text easy-reading">
<p id="">
<p style="text-align: justify;">ABD&#8217;nin petrol&uuml; &ccedil;&#305;karmak ve sahip olmak i&ccedil;in sava&#351;t&#305;&#287;&#305;, d&#305;&#351; siyasette genellikle yanl&#305;&#351; bilinen bir olgudur; asl&#305;nda ABD, petrol bak&#305;m&#305;ndan olduk&ccedil;a zengin bir co&#287;rafyada. Amerikan emperyalizminin amac&#305;; Venezuela&#8217;da da Ortado&#287;u&#8217;da da petrol fiyatlar&#305;n&#305; kontrol etmek, petrol piyasas&#305;na egemen olmak, dolar&#305; da k&uuml;resel para birimi haline getirmek. Uluslararas&#305; piyasa da dolar&#305;n h&acirc;kimiyetini k&#305;rmak ve ticarette yerel para birimleri kullanmak, emperyalizmin ekonomisine ve planlar&#305;na vurulacak &ouml;nemli bir darbedir. Milletlerin ba&#287;&#305;ms&#305;zl&#305;&#287;&#305; i&ccedil;in, devletin kulland&#305;&#287;&#305; para birimini o co&#287;rafyada belirleyici k&#305;lmak hayati &ouml;neme sahip. T&uuml;rkiye denkleminde de oldu&#287;u gibi; T&uuml;rkiye&#8217;de T&uuml;rk liras&#305;n&#305;n krall&#305;&#287;&#305;n&#305; kurmadan, dolar&#305;n egemenli&#287;ini y&#305;kmadan emperyalist tehditleri tamam&#305;yla p&uuml;sk&uuml;rtmek ger&ccedil;ek&ccedil;i de&#287;il. Kapitalizmi a&#351;man&#305;n yolu, emperyalizmle m&uuml;cadeleden ge&ccedil;mektedir. Emperyalizme kar&#351;&#305; birle&#351;en &uuml;lkeler, emperyalizmi de kapitalizmi de a&#351;acak; Asya &Ccedil;a&#287;&#305;&rsquo;n&#305; ba&#351;latacak. IMF, yay&#305;nlad&#305;&#287;&#305; raporda bu ger&ccedil;e&#287;i itiraf ediyor.</p>
<p>&nbsp;</p>
<p><em><strong>Mete Utku K&#305;l&#305;&ccedil;</strong></em></p>
<p><em><strong>TGB Sakarya &#304;l Ba&#351;kan&#305;</strong></em></p>
<p>&nbsp;</p>
<p><strong>Kaynak&ccedil;a:</strong></p>
<p><strong>1-</strong> &#304;smet &Ouml;z&ccedil;elik, &ldquo;IMF&rsquo;nin &lsquo;Karma Ekonomi&rsquo; &#304;tiraf&#305;&rdquo;, Ayd&#305;nl&#305;k Gazetesi, 20.11.2019.</p>
<p><strong>2-</strong> Washington Mutabakat&#305; Bitti-&Ccedil;&ouml;z&uuml;m Karma Ekonomi, Ayd&#305;nl&#305;k Gazetesi, 26.11.2017.</p>
<p><strong>3-</strong> Ali Develio&#287;lu, &ldquo;Brexit kime yarayacak?&rdquo;, Ayd&#305;nl&#305;k Gazetesi, 18.11.2019.</p>
<p><strong>4-</strong> &Ccedil;in D&uuml;nya Ekonomisinin Ana &#304;stikrar G&uuml;c&uuml; Oldu: Milli gelir 66 y&#305;lda 174 kat artt&#305;, Ayd&#305;nl&#305;k Gazetesi, 25.10.2019.</p>
<p><strong>5-</strong> Atat&uuml;rk&rsquo;&uuml;n B&uuml;t&uuml;n Eserleri, c.26, s.144; D&uuml;nya, 20 Aral&#305;k 1954.</p>
<p><strong>6-</strong>&nbsp;H&acirc;kimiyeti Milliye, 2 &#350;ubat 1920. Ayr&#305;ca bkz. &ldquo;Asya Tehlikesi&rdquo;, Kurtulu&#351; Sava&#351;&#305;&rsquo;n&#305;n &#304;deolojisi-H&acirc;kimiyeti Milliye Yaz&#305;lar&#305;, 3. bas&#305;m, Kaynak Yay&#305;nlar&#305;.</p>
<p style="text-align: right;"><strong>tgb.gen.tr</strong></p>
</section>
<section class="item text easy-reading">
<p id="">
<p style="text-align: justify;">IMF 1960-2014 y&#305;llar&#305; aras&#305;nda ki D&uuml;nya ekonomilerini, &ouml;zellikle de b&uuml;y&uuml;yen ekonomileri analiz etti&#287;i bir rapor yay&#305;mlad&#305;. Rapor da en dikkat &ccedil;eken vurguysa kamu-&ouml;zel sekt&ouml;r i&#351; birli&#287;inin &ouml;nemi oldu. IMF&#8217;nin ve emperyalizmin y&#305;llard&#305;r &uuml;lkelere dayatt&#305;&#287;&#305; bor&ccedil;land&#305;rma ekonomisinin, serbest piyasa d&uuml;zeninin, &uuml;retimden ziyade t&uuml;ketime dayal&#305; sistemin; yani neoliberalizm ideolojisinin, bu ideolojinin ideologlar&#305; taraf&#305;ndan yerilmesinin sebebi ise olduk&ccedil;a a&ccedil;&#305;k. Kan kaybeden emperyalizm ve can &ccedil;eki&#351;en kapitalizm; i&ccedil;inde bulundu&#287;u &ccedil;&#305;kmazdan &ccedil;&#305;kmak ad&#305;na bir k&#305;s&#305;r d&ouml;ng&uuml; i&ccedil;erisinde debelenip &ccedil;&#305;rp&#305;n&#305;yor. 1929 y&#305;l&#305;nda ya&#351;anan B&uuml;y&uuml;k Buhran&#8217;da, Keynes&#8217;in; Ekonomik durgunlukla m&uuml;cadelede m&uuml;dahaleci para ve maliye politikalar&#305;n&#305; savunmas&#305;yla kapitalizm reforme edilmi&#351;, sistem i&ccedil;inde bulundu&#287;u bunal&#305;mdan &ccedil;&#305;km&#305;&#351;t&#305;. Ancak bu bunal&#305;mdan &ccedil;&#305;kan kapitalizm, &ccedil;eli&#351;kilerini gidermek bir yana vadesini tamamlam&#305;&#351; sisteminin &ouml;mr&uuml;n&uuml; uzatmak ad&#305;na daha da sald&#305;rganla&#351;m&#305;&#351;t&#305;. Buhran &ouml;ncesi reel sekt&ouml;r parametrelerini kullanan kapitalizm, Buhran ve &ouml;zellikle 2. D&uuml;nya Sava&#351;&#305; sonras&#305;nda finans sekt&ouml;r&uuml; &uuml;zerinden olu&#351;turdu&#287;u yeni s&ouml;m&uuml;r&uuml; d&uuml;zeni ile mazlum milletlere kar&#351;&#305; sars&#305;lmaz bir hegemonik ve dikey ili&#351;ki modeli kurmu&#351;, emek&ccedil;ileri de modern k&ouml;leler haline getirmi&#351;ti. 20. y&uuml;zy&#305;lda ya&#351;anan geli&#351;meler, krizler ve iki kutuplu d&uuml;nyadan tek kutuplu d&uuml;nyaya ge&ccedil;i&#351; ile d&uuml;nya da ABD hegemonyas&#305; kurulmu&#351;; ABD Yeni D&uuml;nya D&uuml;zeni&#8217;ni kurmak ad&#305;na &ccedil;al&#305;&#351;malar&#305;na ba&#351;lam&#305;&#351;t&#305;. ABD So&#287;uk Sava&#351; d&ouml;neminde d&#305;&#351;ar&#305;dan h&uuml;kmetti&#287;i Atlantik devletlerinin ona kar&#351;&#305; gelemeyecek kadar g&uuml;&ccedil;s&uuml;z ancak olas&#305; bir s&#305;cak &ccedil;at&#305;&#351;mada veya Sovyet hamlesinde kendini koruyabilecek g&uuml;&ccedil;te olmas&#305;n&#305; istiyordu. Do&#287;u Bloku&rsquo;nun &ccedil;&ouml;k&uuml;&#351;&uuml; ile birlikte k&uuml;resel egemenli&#287;ini istikrarl&#305; bir zemine oturtmak ve d&uuml;nya ekonomisini tekeline almak isteyen ABD; ulus devletlere sava&#351; a&ccedil;m&#305;&#351;, milli k&uuml;lt&uuml;rleri yok etmek ad&#305;na &ccedil;al&#305;&#351;malar da y&uuml;r&uuml;tm&uuml;&#351;t&uuml;.</p>
</section>
<section class="item text easy-reading">
<p id="">
<p style="text-align: justify;">Ancak emperyalizm kar&#351;&#305;s&#305;nda birle&#351;en mazlum milletler, ABD&rsquo;nin planlar&#305;na teslim olmad&#305;. Mazlum milletlerin yan&#305; s&#305;ra, Avrupa&rsquo;da da anti-emperyalizm r&uuml;zg&acirc;r&#305; her ge&ccedil;en g&uuml;n art&#305;yor ve bu r&uuml;zg&acirc;r emperyalizmi korkutuyor. B&uuml;t&uuml;n co&#287;rafyalarda kaybeden emperyalizme kar&#351;&#305;, ezilen uluslar g&uuml;n ge&ccedil;tik&ccedil;e yeni zaferler kazanmakta, topraklar&#305;ndan s&ouml;m&uuml;rgecileri kovmaktad&#305;r. Suriye&#8217;de; Suriye halk&#305;n&#305;n iradesi kazanmaktad&#305;r, Venezuela&#8217;da Pentagon&#8217;un sinsi darbe plan&#305; y&#305;rt&#305;l&#305;p at&#305;lm&#305;&#351;t&#305;r. Bolivya&#8217;da mevzi kazanan emperyalizm, halk&#305;n &ccedil;abalar&#305;yla yerle bir edilecektir. Ortado&#287;u&#8217;dan Latin Amerika&#8217;ya kadar t&uuml;m co&#287;rafyalarda kaybeden Amerikan emperyalizmi; kendi topraklar&#305;na s&#305;k&#305;&#351;m&#305;&#351;t&#305;r, art&#305;k d&uuml;nya da ABD&#8217;nin dayatmalar&#305; i&#351;lememektedir.</p>
<p style="text-align: justify;">ABD&#8217;nin &ccedil;ok etkin oldu&#287;u Alman kamuoyunda bile ABD kar&#351;&#305;tl&#305;&#287;&#305; her ge&ccedil;en g&uuml;n y&uuml;kselmektedir. Almanya&#8217;da 2017 y&#305;l&#305;nda ya&#351;anan H&uuml;k&uuml;met Krizi&rsquo;ni de&#287;erlendiren haftal&#305;k Der Spiegel Dergisi, &ldquo;Avrupa&rsquo;n&#305;n G&ouml;be&#287;inde Deprem-Berlin&rsquo;deki H&uuml;k&uuml;met Krizi ve Otokrat Y&ouml;netimlerin Zafer Y&uuml;r&uuml;y&uuml;&#351;&uuml;&rdquo; ba&#351;l&#305;&#287;&#305; ile geli&#351;meleri yorumlam&#305;&#351;t&#305; ve ABD&rsquo;nin IMF ve D&uuml;nya Bankas&#305; arac&#305;l&#305;&#287;&#305; ile kurdu&#287;u d&uuml;zenin iflas etti&#287;ini aktarm&#305;&#351;t&#305;. Re&ccedil;etenin ise &Ccedil;in&rsquo;de uygulanan karma ekonomi modeli oldu&#287;unu vurgulam&#305;&#351;t&#305;. Fransa da art&#305;k mevcut Atlantik sisteminin bir par&ccedil;as&#305; olmak istememektedir. Fransa Cumhurba&#351;kan&#305; Emmanuel Macron, i&ccedil;inde bulundu&#287;umuz s&uuml;reci; &#8220;&#350;u anda ya&#351;anmakta olan NATO&#8217;nun beyin &ouml;l&uuml;m&uuml;d&uuml;r.&#8221; &#351;eklinde&nbsp;yorumlad&#305;. Fransa, uzun y&#305;llar boyu Atlantik sisteminin &ouml;nemli bir par&ccedil;as&#305;yd&#305;. Ancak art&#305;k Fransa&#8217;n&#305;n Atlantik Sistemindeki rol&uuml; de tart&#305;&#351;maya a&ccedil;&#305;ld&#305;. Kapitalizmin &ccedil;aresiz b&#305;rakt&#305;&#287;&#305; Fransa&rsquo;da hem i&ccedil; siyasette hem de d&#305;&#351; siyasette bir &ccedil;&#305;kmazda. Sar&#305; Yelekliler, ge&ccedil;ti&#287;imiz g&uuml;nlerde eylemlerinin 1. y&#305;l&#305;n&#305; doldurdu. Ekonomisini s&#305;cak paraya, borca, &ouml;zel sekt&ouml;re; yani liberalizme dayand&#305;ran her &uuml;lkede oldu&#287;u gibi Fransa H&uuml;k&uuml;meti &lsquo;de kitlelerin kar&#351;&#305;s&#305;nda &ccedil;aresiz, uyuyan kitleler bilin&ccedil;leniyor, sistem can &ccedil;eki&#351;iyor. Emperyalizm &ccedil;a&#287;&#305;n&#305;n ba&#351;lang&#305;c&#305;nda, k&uuml;resel bir imparatorluk kuran Birle&#351;ik Krall&#305;k; tarihi boyunca ya&#351;amad&#305;&#287;&#305; derece b&uuml;y&uuml;k &ouml;l&ccedil;ekli siyasi ve ekonomik bir krizin i&ccedil;erisinde. Her g&uuml;n k&ouml;t&uuml;ye giden ekonomik durum, Brexit s&uuml;recinin yaratt&#305;&#287;&#305; kutupla&#351;t&#305;r&#305;c&#305; ortam Birle&#351;ik Krall&#305;k&lsquo;da ba&#287;&#305;ms&#305;zl&#305;k seslerinin y&uuml;kselmesine neden oldu. Bilindi&#287;i gibi Birle&#351;ik Krall&#305;k; &#304;ngiltere, &#304;sko&ccedil;ya, Galler ve Kuzey &#304;rlanda&rsquo;dan olu&#351;uyor. Bu yap&#305;lar, siyasal ve sosyolojik anlamda her ge&ccedil;en g&uuml;n daha da uzakla&#351;&#305;yor. Brexit s&uuml;recinin yaratt&#305;&#287;&#305; belirsiz zemin, Birle&#351;ik Krall&#305;k&#8217;&#305;n ya&#351;ad&#305;&#287;&#305; ekonomik bunal&#305;m&#305; daha da derinle&#351;tiriyor. Bu belirsiz &#351;artlar sebebiyle baz&#305; &#351;irketler &uuml;lkeyi terk ederek &ccedil;evredeki &uuml;lkelere ta&#351;&#305;nd&#305; ve hala da ta&#351;&#305;nmaya devam ediyor. Bu durum yoksullu&#287;un her ge&ccedil;en g&uuml;n artmas&#305;na, tepkiselli&#287;in do&#287;mas&#305;na ve sistemin yine bir &ccedil;&#305;kmaza d&uuml;&#351;mesine sebep olmakta. IMF&#8217;nin yay&#305;nlad&#305;&#287;&#305; raporda da Bat&#305; ve Orta Avrupa&#8217;daki somut durumda da g&ouml;z&uuml;kt&uuml;&#287;&uuml; &uuml;zere; sistemin &ccedil;eli&#351;kilerini gidermenin bir yolu yok.</p>
</section>
<section class="item text easy-reading">
<p id="">
<p style="text-align: justify;">&Ccedil;&ouml;z&uuml;m Asya&#8217;da, &Ccedil;in&#8217;de uygulanan karma ekonomi modelinde. &Ccedil;&ouml;z&uuml;m; IMF&#8217;nin ve ABD&#8217;nin y&#305;llard&#305;r m&uuml;cadele etti&#287;i devlet&ccedil;i ekonomi de kamula&#351;t&#305;rma da. Asya &Ccedil;a&#287;&#305;&rsquo;na ge&ccedil;ildi&#287;ini fark eden di&#287;er &uuml;lkeler gibi Birle&#351;ik Krall&#305;k da &Ccedil;in&#8217;in &#8220;Ku&#351;ak ve Yol&#8221; projesine destek i&ccedil;in 1 milyar dolarl&#305;k ortak fon olu&#351;turdu ve &Ccedil;in ile ili&#351;kilerini geli&#351;tirmek ad&#305;na ad&#305;mlar att&#305;. &Ccedil;in, son y&#305;llarda d&uuml;nya ekonomisinin itici g&uuml;c&uuml; oldu. 1952&rsquo;den 2018&rsquo;e y&#305;l&#305;na kadar, &Ccedil;in&rsquo;in Gayri Safi Milli Has&#305;las&#305; 174 kat artt&#305;. &Ccedil;in&rsquo;in k&uuml;resel ekonomik b&uuml;y&uuml;meye katk&#305;s&#305; 2006&rsquo;dan bu yana birinci s&#305;raya yerle&#351;ti. &Ccedil;in&#8217;deki bu yap&#305;, Atlantik taraf&#305;ndan ezilen mazlum milletlere umut oldu. Bunun yan&#305;nda kapitalist devletlerin i&ccedil;inde bulundu&#287;u y&#305;k&#305;c&#305; bunal&#305;m&#305; a&#351;mas&#305; ad&#305;na &Ccedil;in ekonomi modeli, tek &ccedil;&#305;k&#305;&#351; kap&#305;s&#305;. Asya milletleri, Atlantik sistemini korkudan titretiyor. Mustafa Kemal; 100 y&#305;l &ouml;nce bunun m&uuml;jdesini vermi&#351;ti:</p>
<p style="text-align: justify;"><em>&ldquo;As&#305;l mesele, Asya&rsquo;da milliyet ve istikl&acirc;l h&#305;rs&#305;d&#305;r. Son g&uuml;nlerde b&uuml;t&uuml;n cihan&#305;n d&uuml;&#351;&uuml;ncelerini bu tehlike olu&#351;turuyor. &#304;&#351;te tehlike! Bir isyan cereyan&#305; var. H&acirc;lbuki Asya; bu kuru ve miskin k&#305;ta, d&uuml;ne kadar ne g&uuml;zel ne itaatk&acirc;r, kurbanl&#305;k bir koyun gibi ne kolay sindiriliyordu. Asya tehlikesi, bu b&uuml;y&uuml;k k&#305;tada oturan ve &ccedil;o&#287;unlu&#287;u M&uuml;sl&uuml;manlardan olu&#351;an kavimlerin Avrupa boyunduru&#287;undan kurtar&#305;lmas&#305; tehlikesidir. Asya tehlikesi vard&#305;r. Fakat bu tehlike milyonlarca insan&#305;n h&uuml;rriyet ve istikl&acirc;line, medenile&#351;me kabiliyetinin geli&#351;me ve ilerlemesine do&#287;ru y&uuml;r&uuml;mek istemesinden do&#287;uyor.&rdquo;</em></p>
</section>
<section class="item text easy-reading">
<p id="">
<p style="text-align: justify;">Asya &Ccedil;a&#287;&#305;&rsquo;n&#305;n ba&#351;lamas&#305;yla birlikte, T&uuml;rkiye&rsquo;de Mustafa Kemal&rsquo;in miras&#305;n&#305; takip ederek Avrasya&rsquo;daki &ouml;nc&uuml; konumuna yerle&#351;iyor. T&uuml;rkiye Cumhuriyeti&#8217;nin anti-emperyalist mevziye ge&ccedil;mesiyle birlikte d&uuml;nyadaki kutupla&#351;ma ve &ouml;zellikle Ortado&#287;u&#8217;ki g&uuml;&ccedil; dengesini de&#287;i&#351;ti. T&uuml;rk komutanlar&#305;n, vatanseverlerin, ayd&#305;nlar&#305;n kelep&ccedil;eleri &ccedil;&ouml;z&uuml;ld&uuml;; Ergenekon kumpas&#305; bozguna u&#287;rat&#305;ld&#305;. Kumpas&#305;n bozguna u&#287;rat&#305;lmas&#305;yla ABD&#8217;nin hain planlar&#305; da devre d&#305;&#351;&#305; b&#305;rak&#305;ld&#305;. &Ccedil;&ouml;z&uuml;m s&uuml;reci rafa kald&#305;r&#305;ld&#305;. TSK, PKK&#8217;y&#305; vurmaya ba&#351;lad&#305;. ABD; T&uuml;rkiye&#8217;nin emperyalizme kar&#351;&#305; m&uuml;cadelesine ve verdi&#287;i Vatan Sava&#351;&#305;&#8217;na, 15 Temmuz&#8217;da bir darbe giri&#351;imiyle kar&#351;&#305;l&#305;k verdi. Ancak T&uuml;rk ordusu i&ccedil;ine s&#305;zan hainleri, halk&#305;nda iradesiyle birlikte ezdi. Gladyo&#8217;yu devletten ve toplumdan temizleme operasyonu ba&#351;ar&#305;yla y&uuml;r&uuml;t&uuml;ld&uuml;. Ard&#305;ndan TSK bir&ccedil;ok ba&#351;ar&#305;l&#305; operasyona imza att&#305;, atmaya da devam ediyor. T&uuml;rk devleti mazlum milletler saf&#305;nda emperyalizme kar&#351;&#305; amans&#305;z bir sava&#351; veriyor. Nas&#305;l ki 100 y&#305;l &ouml;nce Kurtulu&#351; sava&#351;&#305;m&#305;z mazlum milletlere rota olduysa, bug&uuml;n de Asya&rsquo;daki &ouml;nc&uuml; konumumuz emperyalizmle bo&#287;u&#351;an milletlere umut &#305;&#351;&#305;&#287;&#305; olacak. Asya &Ccedil;a&#287;&#305;&rsquo;yla Atlantik sistemi ve emperyalizm y&#305;k&#305;lacak; d&uuml;nya yeni bir d&ouml;neme girecek. T&uuml;rk Devrimi&rsquo;nin ve T&uuml;rk milletinin ulu &ouml;nderi Mustafa Kemal Atat&uuml;rk, bilimsel bir bak&#305;&#351; a&ccedil;&#305;s&#305; ve devrimci bir ileri g&ouml;r&uuml;&#351;l&uuml;l&uuml;kle bu d&ouml;nemi &#351;&ouml;yle yorumlamakta:</p>
<p style="text-align: justify;"><em>&ldquo;Do&#287;udan &#351;imdi do&#287;acak olan g&uuml;ne&#351;e bak&#305;n&#305;z. Bug&uuml;n g&uuml;n&uuml;n a&#287;ard&#305;&#287;&#305;n&#305; nas&#305;l g&ouml;r&uuml;yorsam, uzaktan b&uuml;t&uuml;n Do&#287;u milletlerinin de uyan&#305;&#351;lar&#305;n&#305; &ouml;yle g&ouml;r&uuml;yorum. S&ouml;m&uuml;rgecilik ve emperyalizm yery&uuml;z&uuml;nden yok olacak ve yerlerine milletler aras&#305;nda hi&ccedil;bir renk, din ve &#305;rk fark&#305; g&ouml;zetmeyen yeni bir ahenk ve i&#351; birli&#287;i &ccedil;a&#287;&#305; ge&ccedil;ecektir.&rsquo;&rsquo;</em></p>
<p style="text-align: justify;">IMF&rsquo;de, Avrupa &uuml;lkeleri de ABD&#8217;de &ccedil;&ouml;k&uuml;&#351;&uuml;n fark&#305;nda. D&uuml;nya farkl&#305; bir &ccedil;a&#287;a y&ouml;neliyor; ABD&#8217;nin kurdu&#287;u sistem y&#305;k&#305;l&#305;yor, kapitalizm kaybediyor. B&uuml;t&uuml;n teorisyenler ve kapitalist ekonomistler bile bu analizde birle&#351;iyor. ABD hegemonyas&#305;n&#305; reddeden &uuml;lkelerin, dolar&#305;n egemenli&#287;ine kar&#351;&#305; ba&#351;latt&#305;&#287;&#305; sava&#351;ta; Amerikan ekonomisine, otoritesine ve Atlantik d&uuml;zenine darbe vuran &ccedil;ok &ouml;nemli bir fakt&ouml;r.</p>
</section>
<section class="item text easy-reading">
<p id="">
<p style="text-align: justify;">ABD&#8217;nin petrol&uuml; &ccedil;&#305;karmak ve sahip olmak i&ccedil;in sava&#351;t&#305;&#287;&#305;, d&#305;&#351; siyasette genellikle yanl&#305;&#351; bilinen bir olgudur; asl&#305;nda ABD, petrol bak&#305;m&#305;ndan olduk&ccedil;a zengin bir co&#287;rafyada. Amerikan emperyalizminin amac&#305;; Venezuela&#8217;da da Ortado&#287;u&#8217;da da petrol fiyatlar&#305;n&#305; kontrol etmek, petrol piyasas&#305;na egemen olmak, dolar&#305; da k&uuml;resel para birimi haline getirmek. Uluslararas&#305; piyasa da dolar&#305;n h&acirc;kimiyetini k&#305;rmak ve ticarette yerel para birimleri kullanmak, emperyalizmin ekonomisine ve planlar&#305;na vurulacak &ouml;nemli bir darbedir. Milletlerin ba&#287;&#305;ms&#305;zl&#305;&#287;&#305; i&ccedil;in, devletin kulland&#305;&#287;&#305; para birimini o co&#287;rafyada belirleyici k&#305;lmak hayati &ouml;neme sahip. T&uuml;rkiye denkleminde de oldu&#287;u gibi; T&uuml;rkiye&#8217;de T&uuml;rk liras&#305;n&#305;n krall&#305;&#287;&#305;n&#305; kurmadan, dolar&#305;n egemenli&#287;ini y&#305;kmadan emperyalist tehditleri tamam&#305;yla p&uuml;sk&uuml;rtmek ger&ccedil;ek&ccedil;i de&#287;il. Kapitalizmi a&#351;man&#305;n yolu, emperyalizmle m&uuml;cadeleden ge&ccedil;mektedir. Emperyalizme kar&#351;&#305; birle&#351;en &uuml;lkeler, emperyalizmi de kapitalizmi de a&#351;acak; Asya &Ccedil;a&#287;&#305;&rsquo;n&#305; ba&#351;latacak. IMF, yay&#305;nlad&#305;&#287;&#305; raporda bu ger&ccedil;e&#287;i itiraf ediyor.</p>
<p>&nbsp;</p>
<p><em><strong>Mete Utku K&#305;l&#305;&ccedil;</strong></em></p>
<p><em><strong>TGB Sakarya &#304;l Ba&#351;kan&#305;</strong></em></p>
<p>&nbsp;</p>
<p><strong>Kaynak&ccedil;a:</strong></p>
<p><strong>1-</strong> &#304;smet &Ouml;z&ccedil;elik, &ldquo;IMF&rsquo;nin &lsquo;Karma Ekonomi&rsquo; &#304;tiraf&#305;&rdquo;, Ayd&#305;nl&#305;k Gazetesi, 20.11.2019.</p>
<p><strong>2-</strong> Washington Mutabakat&#305; Bitti-&Ccedil;&ouml;z&uuml;m Karma Ekonomi, Ayd&#305;nl&#305;k Gazetesi, 26.11.2017.</p>
<p><strong>3-</strong> Ali Develio&#287;lu, &ldquo;Brexit kime yarayacak?&rdquo;, Ayd&#305;nl&#305;k Gazetesi, 18.11.2019.</p>
<p><strong>4-</strong> &Ccedil;in D&uuml;nya Ekonomisinin Ana &#304;stikrar G&uuml;c&uuml; Oldu: Milli gelir 66 y&#305;lda 174 kat artt&#305;, Ayd&#305;nl&#305;k Gazetesi, 25.10.2019.</p>
<p><strong>5-</strong> Atat&uuml;rk&rsquo;&uuml;n B&uuml;t&uuml;n Eserleri, c.26, s.144; D&uuml;nya, 20 Aral&#305;k 1954.</p>
<p><strong>6-</strong>&nbsp;H&acirc;kimiyeti Milliye, 2 &#350;ubat 1920. Ayr&#305;ca bkz. &ldquo;Asya Tehlikesi&rdquo;, Kurtulu&#351; Sava&#351;&#305;&rsquo;n&#305;n &#304;deolojisi-H&acirc;kimiyeti Milliye Yaz&#305;lar&#305;, 3. bas&#305;m, Kaynak Yay&#305;nlar&#305;.</p>
<p style="text-align: right;"><strong>tgb.gen.tr</strong></p>
</section>
</div>
]]></content:encoded>
					
					<wfw:commentRss>https://tgb.gen.tr/serbest-kursu/gunes-dogudan-doguyor-29122/feed</wfw:commentRss>
			<slash:comments>0</slash:comments>
		
		
			</item>
	</channel>
</rss>
